2026-05-03 04:19:32 by ambuda-bot
This page has not been fully proofread.
४०
श्रीमद्भगवद्गीताभाष्ये
विहाय परित्यज्य नवानि अभिनवानि गृह्णाति उपादत्ते नरः
पुरुष : अपराणि अन्यानि, तथा तद्वदेव शरीराणि विहाय
जीर्णानि अन्यानि संयाति संगच्छति नवानि देही आत्मा
पुरुषवत् अविक्रिय एवेत्यर्थः ॥
कस्मात् अविक्रिय एवेति, आह-
नैनं छिन्दन्ति शस्त्राणि नैनं दहति पावकः ।
न चैनं क्लेदयन्त्यापो न शोषयति मारुतः ॥२३॥
एनं प्रकृतं देहिनं न च्छिन्दन्ति शस्त्राणि, निरवयवत्वात्
न अवयवविभागं कुर्वन्ति । शस्त्राणि अस्यादीनि । तथा न
एनं दहति पावकः, अग्निरपि न भस्मीकरोति । तथा न च
एनं क्लेदयन्ति आपः । अपां हि सावयवस्य वस्तुन: आर्द्रा-
भावकरणेन अवयवविश्लेषापादने सामर्थ्यम् । तत् न निर-
वयवे आत्मनि संभवति । तथा स्नेहवत् द्रव्यं स्नेहशोषणेन
नाशयति वायुः । एनं तु आत्मानं न शोषयति मारुतोऽपि ॥
यतः एवं तस्मात् —
अच्छेद्योऽयमदाह्योऽयमक्लेद्योऽशोष्य एवं च ।
नित्यः सर्वगतः स्थाणुरचलोऽयं सनातनः ॥२४॥
श्रीमद्भगवद्गीताभाष्ये
विहाय परित्यज्य नवानि अभिनवानि गृह्णाति उपादत्ते नरः
पुरुष : अपराणि अन्यानि, तथा तद्वदेव शरीराणि विहाय
जीर्णानि अन्यानि संयाति संगच्छति नवानि देही आत्मा
पुरुषवत् अविक्रिय एवेत्यर्थः ॥
कस्मात् अविक्रिय एवेति, आह-
नैनं छिन्दन्ति शस्त्राणि नैनं दहति पावकः ।
न चैनं क्लेदयन्त्यापो न शोषयति मारुतः ॥२३॥
एनं प्रकृतं देहिनं न च्छिन्दन्ति शस्त्राणि, निरवयवत्वात्
न अवयवविभागं कुर्वन्ति । शस्त्राणि अस्यादीनि । तथा न
एनं दहति पावकः, अग्निरपि न भस्मीकरोति । तथा न च
एनं क्लेदयन्ति आपः । अपां हि सावयवस्य वस्तुन: आर्द्रा-
भावकरणेन अवयवविश्लेषापादने सामर्थ्यम् । तत् न निर-
वयवे आत्मनि संभवति । तथा स्नेहवत् द्रव्यं स्नेहशोषणेन
नाशयति वायुः । एनं तु आत्मानं न शोषयति मारुतोऽपि ॥
यतः एवं तस्मात् —
अच्छेद्योऽयमदाह्योऽयमक्लेद्योऽशोष्य एवं च ।
नित्यः सर्वगतः स्थाणुरचलोऽयं सनातनः ॥२४॥