<page>
<ignore>२२८
 
श्रीमद्भगवद्गीताभाष्ये
 
</ignore>
<p>सुखदुःखतद्धेतुविषयौ यथाकालं सर्वभूतैः संबध्यमानौ द्वन्द्व-

शब्देन अभिधीयेते । तत्त्र यदा इच्छाद्वेषौ सुखदुःखतद्धेतुसं-

प्राया लब्धात्मकौ भवतः, तदा तौ सर्वभूतानां प्रज्ञायाः

स्ववशापादनद्वारेण परमार्थात्मतत्त्वविषयज्ञानोत्पत्तिप्रतिबन्ध-

कारणं मोहं जनयतः । न हि इच्छाद्वेषदोषवशीकृतचित्तस्य

यथाभूतार्थविषयज्ञानमुत्पद्यते बहिरंरपि; किमु वक्तव्यं

ताभ्यामाविष्टबुद्धेः संमूढस्य प्रत्यगात्मनि बहुप्रतिबन्धे ज्ञानं

नोत्पद्यत इति । अतः तेन इच्छाद्वेषसमुत्थेन द्वन्द्वमोहेन,

भारत भरतान्वयज, सर्वभूतानि संमोहितानि सन्ति संमोह
हं
संमूढतां सर्गे जन्मनि, उत्पत्तिकाले इत्येतत्, यान्ति

गच्छन्ति हे परंतप । मोहवशान्येव सर्वभूतानि जायमा -

नानि जायन्ते इत्यभिप्रायः । यतः एवम्, अतः तेन द्वन्द्व-

मोहेन प्रतिबद्धप्रज्ञानानि सर्वभूतानि संमोहितानि मामात्म-

भूतं न जानन्ति ; अत एव आत्मभावेन मां न भजन्ते ॥

के पुनः अनेन द्वन्द्वमोहेन निर्मुक्ताः सन्तः त्वां विदि-

त्वा यथाशास्त्रमात्मभावेन भजन्ते इत्यपेक्षितमर्थथं दर्शयितुम्

उच्यते—
 
</p>
<verse merge-next="true">येषां त्वन्तगतं पापं

जनानां पुण्यकर्मणाम् ।
 
</verse>
</page>