2026-05-06 06:50:24 by ambuda-bot
This page has not been fully proofread.
6
८६
नृसिंहपूर्वतापनीयोपनिषद्भाष्ये
स्यैषा भवति' इत्यत्र 'अनुष्टुप् प्रथमा भवति अनुष्टुबुत्तमा भव-
ति' इति प्रथमोत्तमयोः स्वरयोः अनुष्टुप्शब्देन व्याख्यातत्वात्,
1
वाग्वा अनुष्टुप्' इति गीतिमात्रेऽपि वाक्शब्दस्य प्रयुक्तत्वात्,
'सैषा वाग्वनस्पतिषु वदति या दुन्दुभौ या ऋणवे या वीणा-
याम्' इति श्रुतेः । वाचैव प्रयन्ति गीत्यैव प्रयन्ति प्रथमस्वरेण
गायन्ति वाचैवोद्यन्ति गीत्यैवोत्तमस्वरेण गायन्त्यक्षराणी-
त्यर्थः । परमा वा एषा छन्दसां यदनुष्टुवित्यनुष्टुप्छन्द इति ।
ततश्च अस्मिन्प्रकरणे अनुष्टुपशब्देन त्रयोऽर्था उच्यन्ते—
कचित्प्रथमोत्तमौ स्वरौ कचिद्गीतिः कचिच्छन्द इति यथा-
योग्यतया ग्राह्या इत्यनुष्टुप्सामोद्धार इति रहस्यमिति ॥
इति श्रीमत्परमहसपरिव्राजकाचार्यस्य
श्रीगोविन्दभगवत्पूज्यपादशिष्यस्य
श्रीमच्छकरभगवतः कृतौ
नृसिंहपूर्वतापनीयोपनिषद्भाष्ये
द्वितीयोपनिषद्भाष्यं संपूर्णम् ॥
८६
नृसिंहपूर्वतापनीयोपनिषद्भाष्ये
स्यैषा भवति' इत्यत्र 'अनुष्टुप् प्रथमा भवति अनुष्टुबुत्तमा भव-
ति' इति प्रथमोत्तमयोः स्वरयोः अनुष्टुप्शब्देन व्याख्यातत्वात्,
1
वाग्वा अनुष्टुप्' इति गीतिमात्रेऽपि वाक्शब्दस्य प्रयुक्तत्वात्,
'सैषा वाग्वनस्पतिषु वदति या दुन्दुभौ या ऋणवे या वीणा-
याम्' इति श्रुतेः । वाचैव प्रयन्ति गीत्यैव प्रयन्ति प्रथमस्वरेण
गायन्ति वाचैवोद्यन्ति गीत्यैवोत्तमस्वरेण गायन्त्यक्षराणी-
त्यर्थः । परमा वा एषा छन्दसां यदनुष्टुवित्यनुष्टुप्छन्द इति ।
ततश्च अस्मिन्प्रकरणे अनुष्टुपशब्देन त्रयोऽर्था उच्यन्ते—
कचित्प्रथमोत्तमौ स्वरौ कचिद्गीतिः कचिच्छन्द इति यथा-
योग्यतया ग्राह्या इत्यनुष्टुप्सामोद्धार इति रहस्यमिति ॥
इति श्रीमत्परमहसपरिव्राजकाचार्यस्य
श्रीगोविन्दभगवत्पूज्यपादशिष्यस्य
श्रीमच्छकरभगवतः कृतौ
नृसिंहपूर्वतापनीयोपनिषद्भाष्ये
द्वितीयोपनिषद्भाष्यं संपूर्णम् ॥