2026-05-03 18:22:25 by akprasad
This page has been fully proofread once and needs a second look.
<page>
<ignore>४२
श्रीमद्भगवद्गीताभाष्ये
</ignore>
<p>आत्मा । अत एव अचिन्त्यः अयम् । यद्धि इन्द्रियगोचर:
रः
तत् चिन्ताविषयत्वमापद्यते । अयं त्वात्मा अनिन्द्रिय-
गोचरत्वात् अचिन्त्यः । अत एव अविकार्यः, यथा क्षीरं
दध्यातश्वञ्चनादिना विकारि न तथा अयमात्मा । निर-
वयवत्वाच्च अविक्रियः । न हि निरवयवं किंचित् विक्रियात्मकं
दृष्टम् । अविक्रियत्वात् अविकार्यः अयम् आत्मा उच्यते ।
तस्मात् एवं यथोक्तप्रकारेण एनम् आत्मानं विदित्वा त्वं
न अनुशोचितुमर्हसि हन्ताह मेषाम् , मयैते हन्यन्त इति ॥
:
</p>
<p>आत्मनः अनित्यत्वमभ्युपगम्य इदमुच्यते—
</p>
<verse>अथ चैनं नित्यजातं नित्यं वा मन्यसे मृतम् ।
तथापि त्वं महाबाहो नैवं शोचितुमर्हसि ॥ २६ ॥
</verse>
<p>अथ च इति अभ्युपगमार्थः । एनं प्रकृतमात्मानं नित्य-
जातं लोकप्रसिद्धध्या प्रत्यनेकशरीरोत्पत्ति जातो जात इति
मन्यसे तथा प्रतितत्तद्विनाशं नित्यं वा मन्यसे मृतं मृतो
मृत इति ; तथापि तथाभावेऽपि आत्मनि त्वं महाबाहो, न
एवं शोचितुमर्हसि, जन्मवतो जन्म नाशवतो नाशश्वेचेत्ये-
ताववश्यंभाविनाविति ॥
</p>
<p>तथा च सति-
--</p>
</page>
<ignore>४२
<p>आत्मा । अत एव अचिन्त्यः अयम् । यद्धि इन्द्रियगोच
तत् चिन्ताविषयत्वमापद्यते । अयं त्वात्मा अनिन्द्रिय-
गोचरत्वात् अचिन्त्यः । अत एव अविकार्यः, यथा क्षीरं
दध्यात
वयवत्वाच्च अविक्रियः । न हि निरवयवं किंचित् विक्रियात्मकं
दृष्टम् । अविक्रियत्वात् अविकार्यः अयम् आत्मा उच्यते ।
तस्मात् एवं यथोक्तप्रकारेण एनम् आत्मानं विदित्वा त्वं
न अनुशोचितुमर्हसि हन्ताह
:
<p>आत्मनः अनित्यत्वमभ्युपगम्य इदमुच्यते—
<verse>अथ चैनं नित्यजातं नित्यं वा मन्यसे मृतम् ।
तथापि त्वं महाबाहो नैवं शोचितुमर्हसि ॥ २६ ॥
<p>अथ च इति अभ्युपगमार्थः । एनं प्रकृतमात्मानं नित्य-
जातं लोकप्रसिद्
मन्यसे तथा प्रतितत्तद्विनाशं नित्यं वा मन्यसे मृतं मृतो
मृत इति ; तथापि तथाभावेऽपि आत्मनि त्वं महाबाहो, न
एवं शोचितुमर्हसि, जन्मवतो जन्म नाशवतो नाशश्
ताववश्यंभाविनाविति ॥
<p>तथा च सति-
</page>