2026-05-03 04:20:08 by ambuda-bot
This page has not been fully proofread.
१३२
1
श्रीमद्भगवद्गीताभाष्ये
शीतोष्णादिभिः हन्यमानोऽपि अविषण्णचित्तः द्वन्द्वातीत:
उच्यते । विमत्सरः विगतमत्सरः निर्वैरबुद्धिः समः तुल्यः
यदृच्छालाभस्य सिद्धौ असिद्धौ च । यः एवंभूतो यतिः
अन्नादेः शरीरस्थितिहेतो: लाभालाभयोः समः हर्षविषाद-
वर्जितः कर्मादौ अकर्मादिदर्शी यथाभूतात्मदर्शननिष्ठः सन्
शरीरस्थितिमात्रप्रयोजने भिक्षाटनादिकर्मणि शरीरादिनिर्वयें
'नैव किंचित् करोम्यहम् गुणा गुणेषु वर्तन्ते' इत्येवं सदा
संपरिचक्षाणः आत्मन: कर्तृत्वाभावं पश्यन्नैव किंचित्
भिक्षाटनादिकं कर्म करोति, लोकव्यवहार सामान्यदर्शनेन
तु लौकिकैः आरोपितकर्तृत्वे भिक्षाटनादौ कर्मणि कर्ता
भवति । स्वानुभवेन तु शास्त्रप्रमाणादिजनितेनं अकर्तेव ।
स एवं पराध्यारोपितकर्तृत्व: शरीरस्थितिमात्रप्रयोजनं भिक्षा-.
टनादिकं कर्म कृत्वापि न निबध्यते बन्धहेतोः कर्मणः
सहेतुकस्य ज्ञानाग्निना दग्धत्वात् इति उक्तानुवाद एव एषः ॥
'त्यक्त्वा कर्मफलासङ्गम् ' इत्यनेन श्लोकेन यः प्रारब्ध-
कर्मा सन् यदा निष्क्रियब्रह्मात्मदर्शनसंपन्नः स्यात् तदा
तस्य आत्मनः कर्तृकर्मप्रयोजनाभावदर्शिन: कर्मपरित्यागे
प्राप्ते कुतश्चिन्निमित्तात् तदसंभवे सति पूर्ववत् तस्मिन्
कर्मणि अभिप्रवृत्तस्य अपि नैव किंचित् करोति सः '
1
श्रीमद्भगवद्गीताभाष्ये
शीतोष्णादिभिः हन्यमानोऽपि अविषण्णचित्तः द्वन्द्वातीत:
उच्यते । विमत्सरः विगतमत्सरः निर्वैरबुद्धिः समः तुल्यः
यदृच्छालाभस्य सिद्धौ असिद्धौ च । यः एवंभूतो यतिः
अन्नादेः शरीरस्थितिहेतो: लाभालाभयोः समः हर्षविषाद-
वर्जितः कर्मादौ अकर्मादिदर्शी यथाभूतात्मदर्शननिष्ठः सन्
शरीरस्थितिमात्रप्रयोजने भिक्षाटनादिकर्मणि शरीरादिनिर्वयें
'नैव किंचित् करोम्यहम् गुणा गुणेषु वर्तन्ते' इत्येवं सदा
संपरिचक्षाणः आत्मन: कर्तृत्वाभावं पश्यन्नैव किंचित्
भिक्षाटनादिकं कर्म करोति, लोकव्यवहार सामान्यदर्शनेन
तु लौकिकैः आरोपितकर्तृत्वे भिक्षाटनादौ कर्मणि कर्ता
भवति । स्वानुभवेन तु शास्त्रप्रमाणादिजनितेनं अकर्तेव ।
स एवं पराध्यारोपितकर्तृत्व: शरीरस्थितिमात्रप्रयोजनं भिक्षा-.
टनादिकं कर्म कृत्वापि न निबध्यते बन्धहेतोः कर्मणः
सहेतुकस्य ज्ञानाग्निना दग्धत्वात् इति उक्तानुवाद एव एषः ॥
'त्यक्त्वा कर्मफलासङ्गम् ' इत्यनेन श्लोकेन यः प्रारब्ध-
कर्मा सन् यदा निष्क्रियब्रह्मात्मदर्शनसंपन्नः स्यात् तदा
तस्य आत्मनः कर्तृकर्मप्रयोजनाभावदर्शिन: कर्मपरित्यागे
प्राप्ते कुतश्चिन्निमित्तात् तदसंभवे सति पूर्ववत् तस्मिन्
कर्मणि अभिप्रवृत्तस्य अपि नैव किंचित् करोति सः '