2026-05-03 04:19:49 by ambuda-bot
This page has not been fully proofread.
८०
श्रीमद्भगवद्गीताभाष्ये
C
स्यात्, ततोऽयं प्रश्न उपपन्नः ' ज्यायसी चेत्' इत्यादिः ।
अविवेकतः प्रश्नकल्पनायामपि भिन्नपुरुषानुष्ठेयत्वेन ज्ञान-
कर्मनिष्ठयोः भगवतः प्रतिवचनं नोपपद्यते । न च अज्ञान-
निमित्तं भगवत्प्रतिवचनं कल्पनीयम् । अस्माच्च भिन्नपुरुषा-
नुष्ठेयत्वेन ज्ञानकर्मनिष्ठयोः भगवतः प्रतिवचनदर्शनात्
ज्ञानकर्मणोः समुच्चयानुपपत्तिः । तस्मात् केवलादेव ज्ञानात्
मोक्ष इत्येषोऽर्थो निश्चितो गीतासु सर्वोपनिषत्सु च ॥
।
ज्ञानकर्मणोः 'एकं वद निश्चित्य' इति च एकविषयैव
प्रार्थना अनुपपन्ना, उभयोः समुच्चयसंभवे । 'कुरु कर्मैव
तस्मात्त्वम्' इति चं ज्ञाननिष्ठासंभवम् अर्जुनस्य अवधारणेन
दर्शयिष्यति ॥
अर्जुन उवाच-
ज्यायसी चेत्कर्मणस्ते मता बुद्धिर्जनार्दन ।
तत्किं कर्मणि घोरे मां नियोजयसि केशव ॥ १ ॥
ज्यायसी श्रेयसी चेत् यदि कर्मणः सकाशात् ते तवं
मता अभिप्रेता बुद्धिः ज्ञानं हे जनार्दन । यदि बुद्धिकर्मणी
समुचिते इष्टे तदा एकं श्रेयः साधनमिति कर्मणो ज्या-
यसी बुद्धिः इति कर्मणः अतिरिक्तकरणं बुद्धेरनुपपन्नम्ं
श्रीमद्भगवद्गीताभाष्ये
C
स्यात्, ततोऽयं प्रश्न उपपन्नः ' ज्यायसी चेत्' इत्यादिः ।
अविवेकतः प्रश्नकल्पनायामपि भिन्नपुरुषानुष्ठेयत्वेन ज्ञान-
कर्मनिष्ठयोः भगवतः प्रतिवचनं नोपपद्यते । न च अज्ञान-
निमित्तं भगवत्प्रतिवचनं कल्पनीयम् । अस्माच्च भिन्नपुरुषा-
नुष्ठेयत्वेन ज्ञानकर्मनिष्ठयोः भगवतः प्रतिवचनदर्शनात्
ज्ञानकर्मणोः समुच्चयानुपपत्तिः । तस्मात् केवलादेव ज्ञानात्
मोक्ष इत्येषोऽर्थो निश्चितो गीतासु सर्वोपनिषत्सु च ॥
।
ज्ञानकर्मणोः 'एकं वद निश्चित्य' इति च एकविषयैव
प्रार्थना अनुपपन्ना, उभयोः समुच्चयसंभवे । 'कुरु कर्मैव
तस्मात्त्वम्' इति चं ज्ञाननिष्ठासंभवम् अर्जुनस्य अवधारणेन
दर्शयिष्यति ॥
अर्जुन उवाच-
ज्यायसी चेत्कर्मणस्ते मता बुद्धिर्जनार्दन ।
तत्किं कर्मणि घोरे मां नियोजयसि केशव ॥ १ ॥
ज्यायसी श्रेयसी चेत् यदि कर्मणः सकाशात् ते तवं
मता अभिप्रेता बुद्धिः ज्ञानं हे जनार्दन । यदि बुद्धिकर्मणी
समुचिते इष्टे तदा एकं श्रेयः साधनमिति कर्मणो ज्या-
यसी बुद्धिः इति कर्मणः अतिरिक्तकरणं बुद्धेरनुपपन्नम्ं