2026-01-24 15:17:20 by ambuda-bot
This page has not been fully proofread.
32
श्रीव्यासयोगिचरितम्
दृष्ट्वा सुतं चिरतपःपरिणाहलब्धं विद्याभिरूप्यविनयादिगुणैककोशम् ।
स्मृत्वा मुनेर्वचनमप्यविलंघनीयं डोलायमानहृदया जननी बभूव ॥
अन्येद्युरुदिते युगप्रमाणं भगवति भास्वत्यलंघ्यतया व्यासदेवशास-
नस्य झटिति निर्वहणीयतया प्रस्तुतकार्यस्य विनयपर्यायतया तनयस्य
जाल्मतरतया चात्मनो जायया सह कृतनिश्चयस्तं पुरोधाय गुरुशिष्यं
विदितवृत्तांतेन साकं कुमारयतिराजेन स मन्दं मन्दं तत्रभवतो
महामुनेरभ्याशमगात् । तत्र प्रथमं स शिष्यः प्रणिपत्य गुरवे
प्रांजलिर्न्यवेदयत्। स्वामिन्! भगवतः करुणापरिणामेन कुमारेण
सह काश्यपवंश्यस्समागत्य द्वारमध्यास्त इति । सोऽब्रवीद्वदंतं त्वरितं
प्रवेशयेति । अथ तेन समानीयमानं शरद्विकचकाशप्रकाशया
ललितनिर्विशेषया सुकुमारोष्णीषिकया द्राघीयस्या बंधुरितमस्तकेन,
कुसुमितशेखरेणेव कुंदमही रुहेण, विमलविमलया दुकूलसंव्यानशाटि-
कया दृक्पथलेखयेव, गगनाभोगेन सनाथीकृते, विधृताप्रपदीनविशदकं-
चुकेन कुसुंभरागनिर्णिक्तया मर्मरमुचा, प्रच्छदपटिकया विहगरुतमुख-
रया गैरिकततिभुवेव तुषारगिरिशिखरेण परिकलितमध्येन प्रांशुना
महापुरुषलक्षणपक्ष्मलितेन जनकेन परिष्कृतपुर : प्रदेशम्, अच्छाच्छानामं-
गुलिकावलिमालतीमुकुलावतंसायमानानां पदनखरमणीनां प्रसृमरमयूख-
रेखाव्याजेनांगुष्ठमात्रनिष्ठ्यूतैकसुरसरिद्वर्णिनो वामनस्य निकाममतिशि-
शयिषया बह्वीरवतारयंतमिव भागीरथीश्विरवियुक्ततया समागत्य गाढं
प्रणमतेव प्राक्तनजन्मगुणेन, स्पष्टीभवतेव सकलतीर्थानुरागेण,
समुदंचतेव लेखाकमलमरीचिजालेन, कुलोपाध्यायेनेव विद्रुमलता किस-
लयानां, सवयसेव यावकरसस्य, कर्णेजपेनेव कुरविंदसौभाग्यस्य,
चरणतलशोणिम्ना पद्मरागमणिमयीमिव पदवीं वितन्वानं तिलकेनेवांघ्रि-
सुषुमायास्तुलाफलकेनेव कलभगतिसौभाग्यस्य, दरबुद्बुदेनेव लावण्य-
श्रीव्यासयोगिचरितम्
दृष्ट्वा सुतं चिरतपःपरिणाहलब्धं विद्याभिरूप्यविनयादिगुणैककोशम् ।
स्मृत्वा मुनेर्वचनमप्यविलंघनीयं डोलायमानहृदया जननी बभूव ॥
अन्येद्युरुदिते युगप्रमाणं भगवति भास्वत्यलंघ्यतया व्यासदेवशास-
नस्य झटिति निर्वहणीयतया प्रस्तुतकार्यस्य विनयपर्यायतया तनयस्य
जाल्मतरतया चात्मनो जायया सह कृतनिश्चयस्तं पुरोधाय गुरुशिष्यं
विदितवृत्तांतेन साकं कुमारयतिराजेन स मन्दं मन्दं तत्रभवतो
महामुनेरभ्याशमगात् । तत्र प्रथमं स शिष्यः प्रणिपत्य गुरवे
प्रांजलिर्न्यवेदयत्। स्वामिन्! भगवतः करुणापरिणामेन कुमारेण
सह काश्यपवंश्यस्समागत्य द्वारमध्यास्त इति । सोऽब्रवीद्वदंतं त्वरितं
प्रवेशयेति । अथ तेन समानीयमानं शरद्विकचकाशप्रकाशया
ललितनिर्विशेषया सुकुमारोष्णीषिकया द्राघीयस्या बंधुरितमस्तकेन,
कुसुमितशेखरेणेव कुंदमही रुहेण, विमलविमलया दुकूलसंव्यानशाटि-
कया दृक्पथलेखयेव, गगनाभोगेन सनाथीकृते, विधृताप्रपदीनविशदकं-
चुकेन कुसुंभरागनिर्णिक्तया मर्मरमुचा, प्रच्छदपटिकया विहगरुतमुख-
रया गैरिकततिभुवेव तुषारगिरिशिखरेण परिकलितमध्येन प्रांशुना
महापुरुषलक्षणपक्ष्मलितेन जनकेन परिष्कृतपुर : प्रदेशम्, अच्छाच्छानामं-
गुलिकावलिमालतीमुकुलावतंसायमानानां पदनखरमणीनां प्रसृमरमयूख-
रेखाव्याजेनांगुष्ठमात्रनिष्ठ्यूतैकसुरसरिद्वर्णिनो वामनस्य निकाममतिशि-
शयिषया बह्वीरवतारयंतमिव भागीरथीश्विरवियुक्ततया समागत्य गाढं
प्रणमतेव प्राक्तनजन्मगुणेन, स्पष्टीभवतेव सकलतीर्थानुरागेण,
समुदंचतेव लेखाकमलमरीचिजालेन, कुलोपाध्यायेनेव विद्रुमलता किस-
लयानां, सवयसेव यावकरसस्य, कर्णेजपेनेव कुरविंदसौभाग्यस्य,
चरणतलशोणिम्ना पद्मरागमणिमयीमिव पदवीं वितन्वानं तिलकेनेवांघ्रि-
सुषुमायास्तुलाफलकेनेव कलभगतिसौभाग्यस्य, दरबुद्बुदेनेव लावण्य-