2026-02-12 06:55:11 by ambuda-bot
This page has not been fully proofread.
२२
मालविकाग्निमित्रे
हरदत्तः — तथा । (इत्युत्तिष्ठति ।)
-
(गणदासो धारिणीमवलोकयति । )
देवी - ( गणदासं विलोक्य 1 ) विई होहि ।
( आचायाँ प्रस्थिती)
परिवाजिका - इतस्तावत् ।
आचाय - ( परिवृत्य ।) इभौ खः ।
परिव्राजिका - निर्णयाधिकारे ब्रवीमि । सर्वाङ्गसौष्ठवाभिव्य
क्तये विगतनेपथ्ययोः पात्रयोः प्रवेशोऽस्तु ।
उभौ — नेदमावयोरुपदेश्यम् । ( इति निष्क्रान्तौ ।)
देवी - ( राजानमवलोक्य) जंइ राजकज्यु ईरिसी उवाअणि
उदा उत्तम्, तदो सोहं भवे ।
राजा-
अलमन्यथा गृहीत्वा न खलु मनखिनि मया प्रयुक्तमिदम्
प्रायः समानविद्याः परस्परयशः पुरोभागाः ॥ ३० ॥
(नेपथ्ये मृदङ्गध्वनिः । सर्वे कर्णं ददति ।)
परिव्राजिका - हन्त । प्रवृत्तं संगीतम् । तथा ह्येषा
जीमृतस्तनितविशङ्किभिर्मयूरैरुद्रीवैरनुरसितस्य पुष्करस्य ।
निर्ह्रादिन्युपहितमध्यम खरोत्था मायूरी मदयति मार्जना मनांसि ॥२१॥
१. विजयी भव ।
२. यदि राजकार्येष्वीदृय्युपायनिपुणतार्यपुत्रस्य ततः शोभनं भवेत्
एव न उत्थापयिष्यति ॥ विजयी भव ॥ सर्वाङ्गेत्यादि । अत्र गुणवत्त्वस्य गम्य
मानत्वादिलोचनं नाम संध्यज्ञमुक्तं भवति ॥ यदि राजकार्येष्वीदृश्युपाय निपुणतार्य
पुत्रस्य ततः शोभनं भवेत् । अत्र गूढार्थोद्भदनादुद्भेदो नाम संध्यङ्गमुक्तं भवति ।
अलमन्यथा गृहीत्वेत्यादि । स्पष्टोऽर्थः ॥ जीमूतस्तनितेत्यादि । जीमूत
स्तनितविशङ्किभिर्जीमूतस्य स्तनितं गर्जितं विशङ्कन्त इति तथोक्तास्तैरुद्रीवैरुत्कण्ठै
र्मयूरैः शिखण्डिभिरनुरसितस्यानुध्वनितस्य पुष्करस्य वाद्यभाण्डमुखस्य मायूरं
मयूरप्रिया मार्जनामनांसि मदयति हर्पयति । कीदृशी मार्जना । उपहितमध्य
मस्वरोत्था उपहितो योजितो मध्यमखरो मध्यमसंज्ञकख रस्तस्मादुत्तिष्ठत्यु देती
तथोक्ता । निर्ह्रादिन्यतिशयनिनादा । मार्जना नाम पुष्करवाद्यनामविशेषः
मालविकाग्निमित्रे
हरदत्तः — तथा । (इत्युत्तिष्ठति ।)
-
(गणदासो धारिणीमवलोकयति । )
देवी - ( गणदासं विलोक्य 1 ) विई होहि ।
( आचायाँ प्रस्थिती)
परिवाजिका - इतस्तावत् ।
आचाय - ( परिवृत्य ।) इभौ खः ।
परिव्राजिका - निर्णयाधिकारे ब्रवीमि । सर्वाङ्गसौष्ठवाभिव्य
क्तये विगतनेपथ्ययोः पात्रयोः प्रवेशोऽस्तु ।
उभौ — नेदमावयोरुपदेश्यम् । ( इति निष्क्रान्तौ ।)
देवी - ( राजानमवलोक्य) जंइ राजकज्यु ईरिसी उवाअणि
उदा उत्तम्, तदो सोहं भवे ।
राजा-
अलमन्यथा गृहीत्वा न खलु मनखिनि मया प्रयुक्तमिदम्
प्रायः समानविद्याः परस्परयशः पुरोभागाः ॥ ३० ॥
(नेपथ्ये मृदङ्गध्वनिः । सर्वे कर्णं ददति ।)
परिव्राजिका - हन्त । प्रवृत्तं संगीतम् । तथा ह्येषा
जीमृतस्तनितविशङ्किभिर्मयूरैरुद्रीवैरनुरसितस्य पुष्करस्य ।
निर्ह्रादिन्युपहितमध्यम खरोत्था मायूरी मदयति मार्जना मनांसि ॥२१॥
१. विजयी भव ।
२. यदि राजकार्येष्वीदृय्युपायनिपुणतार्यपुत्रस्य ततः शोभनं भवेत्
एव न उत्थापयिष्यति ॥ विजयी भव ॥ सर्वाङ्गेत्यादि । अत्र गुणवत्त्वस्य गम्य
मानत्वादिलोचनं नाम संध्यज्ञमुक्तं भवति ॥ यदि राजकार्येष्वीदृश्युपाय निपुणतार्य
पुत्रस्य ततः शोभनं भवेत् । अत्र गूढार्थोद्भदनादुद्भेदो नाम संध्यङ्गमुक्तं भवति ।
अलमन्यथा गृहीत्वेत्यादि । स्पष्टोऽर्थः ॥ जीमूतस्तनितेत्यादि । जीमूत
स्तनितविशङ्किभिर्जीमूतस्य स्तनितं गर्जितं विशङ्कन्त इति तथोक्तास्तैरुद्रीवैरुत्कण्ठै
र्मयूरैः शिखण्डिभिरनुरसितस्यानुध्वनितस्य पुष्करस्य वाद्यभाण्डमुखस्य मायूरं
मयूरप्रिया मार्जनामनांसि मदयति हर्पयति । कीदृशी मार्जना । उपहितमध्य
मस्वरोत्था उपहितो योजितो मध्यमखरो मध्यमसंज्ञकख रस्तस्मादुत्तिष्ठत्यु देती
तथोक्ता । निर्ह्रादिन्यतिशयनिनादा । मार्जना नाम पुष्करवाद्यनामविशेषः