MEDEN BOND

INTRODUCTION. The feat of the Sergdhari-totra and the commenter it printed in this farciculus, are based on the andern Sait muscripts and Tibetan block-prints :-- Sragdhari-stotram, No. B. 63, of the Buddhist, collected from Nepal by B. it. Hodgson, Esq., deposited in the Library of the Asiatic Society Bengal. B. Sagdhara-stoira-tika, No. B. 64, of the Buddhist MSS. collected from Nepal by B. Hi Hodgson. Esq., and deposited in the Library of the Asiatic Society of Bengal. C. Sragdhari-stot, called in Tibetan: Phren-wa-hdsir- pahi-bied-pa, extending over leaves 40b-415 of the Tibetan Tangyar, section Pgyad, volume La. Sragdhara-stotram, calied in Tibetan: Ma-tog-plaren- hdsin-gyi betod-pa, extending over leave--48) of the Tibetan Bangyar, Egyud, Lm. b. Arya-Tara-Seagdhara-stotra. called in Tibotan: Hologs- m-sgrol-mahi-me-tog-phren-wa-hdsin-pali-bato-pa extending over leaves 49-526 of Tangur, Reynd, La. For the collation of the Sanskrit text incinde culus, I cousulted A and B. hile for that of the tone. Of the tary I had to depend on Sragdhara-stotra em based on C, suppler in the fas and the A SUO is entirely a reprint of E. has been given below nnder Nos. 92, 93, The volume La (of the Tangyur, are included C, D and E, was very kind by the Government of India, ont of the and manuscripts brought down to Calenta, during expedition to Tibet in 190-4 before they had been given merous

INTRODUCTION. The text of the Sragdhara-totra and the commentar it printed in this farciqulus, are based on the undern Sait manscripts anti Tibetan block-prints :- A Sragdhart-stotram, No. B. 63, of the Baddhist 1. collected from Nepal by 13. 11, Hodgson, Esq., doposited in the Library of the Asiatic Society Bengal. ary of the 5. Sugdhari-stotre-tikä, No. B. 64, of the Buddhis! MSS. collected from Nepal by B. Hi Hodgson, sq., and deposited in the Library of the Asiatic Society of Bengal. C. Sragdhara-stors, called in Tibetan: Phrea-wa-hdsin- pahi-bted-on, extending over leaves 406-4ib of the Tibotaa Taggur, section Bgynd, voiunie La. D. Sragdharã-stoteam, called in Tibetan: M-tog-pliren- hdsin-gyibstod-pa, extending over leaves --485 of the Tibetan Tanggur, Pgyud, La. 1. Arya-Tara-Sragdhara-stoura, called in Tibetan. hags- -sgral-mahi-me-tog-phren-wa-hasin-pahi-bstni pa extending over leaves 49-525 of Taugye, Bgrad, L. For the collation of the Sanskrit text incinde culus, consulced A and B hile for that of the lone. Of the tary I had to depend on Sragdhara stotra em based on C, suppler in the fas and the is eutirely a reprint of E. 1 shor has been given below under Nos. 92, 95, The volume La (of che Tangyur, s are included C, D and E, was very kingiveir nerons Th by the Government of Tudia, ont of the i und manuscripts brought down to Calenyti, during expedition to Tibet in 1904 before they had beeu

INTRODUCTION. eser's to the British Musoam and other importaut centres learning in Europe and America. I regret I have been able to examine neither the Stagdha - totra-tippani nor the vernacular commentary kindly nenioned a letter to me by Mr. F. W. Thomas, Librarian of the Indi. ndon. L. A List of Tibetan Works on Tarā. fawr am Tathagata-mitus Taray Sarva visvakermabhavo vama Hüper 4 gaar suj Tantram, Tibetan: wwwar vergrowaINTA- gdhara-stotra-tippani." le in the original Tibet An extract from the letter dated the 16th June 1905, from Mr. P. W. Thom. s, is made here to show how graciously that Tibetan scholar of emi- nence helped me in my literary pursuits :- ... I am glad that you have decided to publish the Sragahara-stolen. As yon ejeciured, a Tibet rordering of the Stotra is found in the Panjur, Rgynd 1. In fact, there are three, apparently different, versions of which I will now write down the colophans. I cannot find any commen- tary in the Tibetea collection. You are doubtless acquainted with the Sunski.t VSS. mentioned in Professor Bendall's Cambridge Catalogue o with a vernacular commentary), with the copies in the Boyal Asic ction (one wit, fika, seo Cowell and Eggeling's Catalogu ith the copies sent to Europs by Mr. Hodgson. We hav ne of which contains on the outside of its first leaf tue end which d anskrit. TE 2 ook runs thus: appear quito correct from rit title has, therefore, the Tib as, in bis jetter dited the 19%) April 1907. se itles in the Kanjur and Tanjur, which you often to ne clear that in zonny cases they have been in the Ti un (or other sources) by persons imperfectly ith Sanskrit. For modern works. I can prove chis decisively, memory deceives micą for the Tanjur alko..... Hence it is often correct the granivar of such titles."

INTRODUCTION.. Tantra showing how various things originated frore Facn. the roother of all Tathagatas. It extends over leavca 457-480a of the Kangyur, section Egynd, volume Ph, and begins with an invocation to Mañijnsri. This Tantra, which had been told by Sakya to Manjusri at Tuşita heaven (254), was translated into Tibeton by the Indian sage Dharma-sri-mitra and the Tibetan interpreter Gelong Chos-kyi-hai-po. 2. आर्य-वारा नामाष्टोत्तरशतकम्,' Arya-Tärā-nāmāstottarn- atakan, Tib: NAHRÁ 1 One hundred and eight names of the noble Tarā. It extends over leaves 480a-483 of the Kangyur, Reynd, Pha, and begins with an invocation to the blessed noble Tārā. The 108 names are stated to have never been renounced by Buddha and to inve ever been repeated by the mighty Avalokitesvara. 3. तारादेवी -नामाष्टोत्तरशतकम्,' Tārā-devi - nāmāgtotrara- Satakam. Tibetan: ZANA 55 Dj F One Hundred and eight names of goddess Tarā. It extends over leaves 483a-4876 of the Kangyur, Bgyad, Pha, and begins with an invc ation to the great goddess Tārā. 4. व्यार्य-व्यग्र प्रदीप धारणी विद्याराज, Arya-i gra-prading-dhin rați-vidyārāja, Tibetan: Er The Sanskrit title in the original ihatar book rims, thus It has been malitiedesafornity with the Tibetan title. 2 The Sanskrit title in the orignal Tibetan ook runs as follows तारादेवी नाम मतकन्न ।

ii INTRODUCTION. as presents to the British Museum and other important centres. of learning in Europe and America. I regret I have been able to examine neither the Sragdhacă- stotra-tippani nor the vernacular commentary kindly mentioned in a letter to me by Mr. F. W. Thomas, Librarian of the India Office, London. A List of Tibean Works on Tarā. 1. andre frasat Sarva- Tathagata-matus Teraya viśvakarmabhave n Tantrari, Tibotau: 193r 4 a 8 TATTO NASE'S G³5' OR 45 - fnd so import reconstruct acquair a 1 An axtinct from the letter dated the 16th June 1905, from Mr. F. W. Thomas, is made here to show how graciously thist Tibetan sholar of emi- nence helped me in my literary pursuits "... I am glad that you have decided to publish bing Sragdhara-stotra. As you conjeciad, a Tibetan rendering of the Stobra is found in the Taniar, Reynd Q. In fact, there are three, apparently different, vers I will now write down the colophons. I cannot any commen. tary in the Tibetan collection. You are doubtless acquainted with the Sanskrit MSS. mentioned in Professor Bendall's Cambridge Catalogue (two with a vernacular commentary), with the copies in the Royal Asiatic Society's Collection (one with t, see Cowell and Eggeling's Catalogue) and in general with the copies sent to Enrope by Mr. Hodgson. We have two such copies, one of whicontains on the outside of its first leaf the end and colophon of a Senge-stotra tumpan 2 The Sanskrit tit .. thooigh 'T: eten book runs thus:- araatar fan which does not appear quite correct from the point of view bi classical Sanskrit. The Sanskrit title has, therefore, been modified in ce iformity with the Tibetan A On this point Mr. F. . Thomas, in his letter ated the 19th April 1907. kindly obserres: "Astarards/Sanskrit iities in the Konjanjur, which you often ses to the clear that in many cases they have been 40% ofher nyder by persons imperfectly ro: this decisively, Hence it is often

INTRODUCTION. Tantes showing how various things originated from Tack. the other of all Tathigatas, It extends over leaves 457-480 of the Kangyar, section ligynd, volame Pha, and begins with an invocation to Manjaśrī Tha Tantra, which had hoon told by Sakya to Manjusri at Tugita heaven (5773 2508), was translated into Tibetan by the Indian sage Dharma-sei-uitra and the Tibetan interpreter Gelong Chos-kyi-hai-po. 2 - Arya-Tara-namastottara- atakam, Tih: 5 FARENHET NË NÁS - One hur dred and eight names of the noble Tärā. Is extents over leaves 480-483 of the Kangyar, Rayud, Pha, and begins with an invocation to the blessed noble Tärā. The 108 names are stated to have never been renounced by Buddha and to have ever been repeated by the mighty Avalokitesvara. 3. तारादेवी-नामाष्टोत्तरशतकम्,' Tari devi - nārañgtottara- R One Hundred and eight names of god-less Satakam, Tibetan: 2 It extends ever leaves 483-4876 of the Kangyur, Bgyad, Pha, and begins with an mvc ation to the great goddess Tärä.. -1 4. आर्य व्यग्र प्रदीप धारणी. विद्यादान, Arya-gra-pradipadhne raņi-vidyarāja, Titan: Ter * The Sanskrit title in the originalibotan bask vuas thus-rarer wh It has been modifica irionformity with the Tibetan title. 2 The Sanskrit ticle in the original Tihatan ook runs as followe.- कारादेवी नाम तकन् ।

iv INTRODUCTION. A diragi-charm called the excellent lamp of the icble science. It extends over leaves 4875-1955 of the Kangyur, Rgyud. Pha, and begins with an invocation to Buddha and i Bodhi. sativas. It was delivered by the Bhagavan (Buddha) at Srivasti (535) in the Setavang garden of Anathapindada a. t-are-as-art, Arya-Tara-sapratijää- GRANA SPINTERÍKU. A dharani-charm on nama-dharani, Tibetan the promise made by Tara herself. It extends over leaves 1956---486 and begins with an in- vocation to noble Tara. 6.-w-anferta-fagau-e-face-UM- act-and-air-ya-, Ürddhva-jațā - ma há - kalpa-mahabodhisativa-vikurvana- patala-visarā bhagavati-arya-Tara-mlakalpa-nama, Tibetan:. r T farsagers eg søggasendõa 25 3538349Nagað jaraĝarg a The fundamental rituals of Urddirva-jatā Bhagavati Ary Fare It extends over leaves la-453a of the Kangyur, Reynd, volume Tsa, and begins with an invocation to the nighty Avaloki: teśvara (5-8). At the end it is stated -RE 235"this is great master tisa's book." 35²

INTRODUCTION. 5 It was translated into Tibetan by the Sakya Gelong Rin- chen-grb and Bso-nams-ginb. 7. - O Türk-sadhanam, Tibetan: -Propitiation of Tara. it extends over leaves 16-8a of the Tangyur, section Bgyud, volume La, and begins with an invocation to venerable Tare. At the end it is stated that Tärä-sadhana, which has sprung from the ocean-like Tara-tantra, is the work of Arya Nagarjuna (). It was translated into Tibetan by the great Tadian Pandita Dharma-vajra and the Tibetan interpreter Gelong' Dar-ma-rin-chen, and finished by the honourable great kalyāṇa- mit (5) named Chos-kyi-blo-gros of the monastery of Chos-hkhor-hjo. 8. तारादेवी स्तोत्रम् एकविंशतिकमाघमं नाम, Tārā-devi-stot- ram-ekavirgśatika-sadhanam-näma, Tibetan : T ³ÐÃÍÝÕ¶¶¶ÅNGN'T A propitiatory hymn to the goddess Tara in her twenty-one aspects. It extends over leaves Sa-116 and begins with an invocation to the blessed Tara.. It is divided into twenty-one small chap- ters and is the work of the Kaśmirian Pandita teacher Ravi-gupta (Farga). It was translated into Tibetan by Pandita Mañ- juśri and the Tibetan interpreter Mal-gyo Blo-gros-grags-pa. 9. [artfaufaid, sătre samkşepaḥ], Tibetan: 35535-A summary of the discourse on the twenty-one aspects of Tarā.. The Sanskrit title of No. 9 is not given in the original Tibetan book. It is restored here from the Tibetan title. Tara-ekavimšatikanga- DRAGNETR

vi INTSOUNCTION. (t extends over leaves 116 of the Tanga, Peru, la, and begins with a invotion to ti e mistress hobia Tara, it is divided into twenty-ore chapters and is the work of the as. mitian tersher Revi-gupta (arrerasray ) It was translated into Tibetan by the Indian teacher Manju-śr and the Tibetan interpreter Mai-gyo-blo-gros-grags-pa in the very great vihara of Vikrama fila. 10. भगवती-बारादेतो एकविंशतिलोत्र-साथ पाकि,' hnga - vati Tari devi - chavamsati-stotra-sadhanop yiks, Tibetan: 4 The way of propitiating ne blessed goddess Töra by the twentyons-fold hyran It ex'ends over leaves 26b-356 of the Tangyar, Bgyud. La, and begins with a salutation to the feet of the Noble Tare. This book, which is divided into 21 chapters, was transmited into Tibetan by the grout Käśmirian Pandita Sak-i-bhadra and the Tibetan interpreter Byams-pahi-dpal in the great vibara of Contrr! Tibet in the plains of pol-nag-thaù-po. 11. वार्य तारादेवी - खोन- विश्र्द्ध-चूड़ास-नाम, Arya-Tora- ● devi-stotra - visuddha cidamani nana, Tibetan: 19 7 JENS-A pare crest-gem of the hyian to the nobit godness Tārā. 1: extends over leaves 56-39b of the Tangyu, Rayud, La ad begins with an invocation to the great merciful lord Avaloki Tesara (53) The originai Tibetan book has Mr. Thomas, a frequent mistake for The Sanskrit, title in the original Tibetan book; raus as follows: प्यार्थवितारे एकविंशत् त्तोष विशुद्ध चूडामणि नाम। I have modified it in conformity with the Tibetau title a which is, as I am informed by ryferi

INTRODUCTION This work came out from the month of the great teacher Ravi-gupta (324) rosident of the great innd (N Küstaira). 12. -ar-da, Arya-Tara-stotram. Tibetan: - hymn to the noble, ära. It extends over leares 39b-40b of the Tangyur, Bgynd, La, and begins with an invocation to Bhagavan Manjughoça (REA VI ASSESDI The aullor of this work is the Käśmirian teacher Ravi-gupta (38). It was translated into Tibetan by the Indian Pandits Sadhnkirti and the Tibetan interpreter Hdar-ma Tshnl- kirins-senge, and afterwards revised in the Saskyn monastery. 13. Sragdhara-stotraia, Tibetan: A hymu in Sragdbara motre. I extends over leaves 40-446b of the Tangyur, Bgyad, La, and begins with an invocation to Arya-Türa. The author of this work is the pious monk Pardita Sarvajña-mitra (y 4155)1 14. , Seagdhara-stotram, Tiboten: 535 A hymn in Spagherà ustre. It extends over leaves 446-483 of the Tangyur, Egrad, La aud bogins with an invocation to the Blessed Arya-Tara. The author of this work is the picus monk Pandita Sarvaja mitra (ANN). I was translated into Tibetan by the Indian teacher Kauaka-verma aud the Tibetan in orpreter. Tshab-ni-na-grags, and afterwards revised by the great Pandita Manika-Srijnäua.

Yin INTRODUCTION 15. य- - - 40 Tara-Sragiland-stor ran', Tibotan NEW ZEA 284-1 hymn to Aaye-Tarà in Sragdhara metre. It extends over leaves 49a-520 of the Tangyur, Reynd. La, and is the work of the teacher Sarvajon mitra (SKABET 1). It was translated into Tibetan by Paudita Candra-Kumāra ()! 16. तारादेवी कार्यख्य-देशन-नाम-स्तोत्रम्,' 'ara-devi-karpanya deśaua - nan a-stotiam, Tibetan OGN YAR' 54 A hymn named the bewailing prayer to goddess Tāră. It extends over leaves 536-54c of the Tangyur, Rgyud, La. and begins with au invocation to the Blessed Arya-Tara. It was translated into Tibetau by Pandita Säkya-śri and the Tibetan inter ter Bymis-pa. 17. [ar-fa-, Tara-triratna-stotram], Tibetan : hymn to ANNA Tära of three gems. It consists of the leaf 54a of the Tangyur, Reyud, Lia, and domesnt-foc a the month of the Indian teacher Dipankara-śri-juana. 14 was translated into Tibetan by the Tibetan interpreter Nag tsho-tshul-khrims-rgyal-wa in the monastery of Vikramasila. The Sanskrit title of No. 16 in the original Tibotan book raus thus:-- वो नारकुवुण्य देशनाम स्तोत्रम् । Mr. Thomas's emendation, as communicated to me by himself, is arti- देवो कार्यण देशन नाम स्तोचम् । The Sanskrit title of No. 17 has been supplied by me in conformity with the Tibetan title,

INTRODUCTION. [In the 16th volume of the Klon-rdol-gsud-hbum is is stated the the Tibetan interpreter Nag-tshul-khring-rgyal-a, better known as Nng-isho-lo-tsa-va, was a Tibetan scholar and traveller who twice visited Magadba and resided for three years at She monastery of Vikramasita for the purpose of taking Srijñāna- Alia to Tibet. Whilo a professor in the monastery of Vikrama- Ala in Magadha, Afisa visited Tibet in the company of Nag-tsho in 1038 A.D.] 13 - Stagdhara-sadhanam, Tibetan: E9¹ 945-Propitiation of Tacă in the Sragdhara motre. It oxtonds over leaves 54e--57a of the Tangyur, Rgynd. La. and begins with an invocation to Blessed Tara. The author of this work was the great Pandita Tathagata-rakṣita. 19. - Sunyata-bhavana, Tibetan: 5035 -Contemplation on nothingness (vacnity). It consists of the leaf 57a--576 of the Tangyur, Rgrud, La and begins with an invocation to Tara, the holder of Hower-gar- lands. 20. fe-a-fefe, Ku-dreti-disana-nirhāra, Tibetan: BATASAYANT535-Removal of wrong views. It extends over leaves 576---58e of the Targyur, Rgrad, La, and begins with an invocation to Bhrkuti-Tara (59 21. , Cora-bandha, Tibetan: - Fetters of a thief. 1 The word fait to No. 20 has been added by me in conformity with the Tibetan title which has 59 (=faft, expulsion) in it.

INTRODUCTION. It consists of the leaf 586--13h of the Tangra Rayud. Un and begins with an invocation to Ascla-Tara MAKA 22. fet, Vidya-vardhani, Tetan: T Generator of sciences. It extends over leaves 386-596 of the Tangy, Rynd, la, and begins with an invocation to Vidyl-kari Tara Veua Tera STIRN) । 1 23. - Mytyu-kitava, Tibetan: A deceiver of death. extends over caves 59-30a of the Tangyar, Beyud, La, and begins with an invocation to Sri-Maha-Tara (AN 25) The author of this work was the great Pandita Tathagate- raksite. It was translated into Tibetan by the Tibetan inter- prearlya-uan-red-pani-dpal. 2. andarcitat-tfara-ya- Tara-devi-stotra-sarva-artha-sidhana-nama-stoira raja, Tibetan: 6398ægð BA SÀ 39 A lymn to goddess Arya-Tard--the king of hymns acco.uplishing all objects. It extends over leaves 60a-626 of the Tangyur, gyud, la, and begins with an invocation to the great Lord Avaiokiteśvara (YTJÉN) । The author of the work was the teacher Maty-cetas. The original Tibetan book has ify. I have substituted and for it in conformity with the Tibetan title which has

INTRODUCTION. 25. अर्य-नायाजाल- कमेण द्वारिका-तारा सान् Aya mijājāla kramen bhattarika Tara sadhanam, Theta: NÈS PARTIEN the renover of the net of illusions. It extends over leaves 626--64g of the Tangyur, Ryud, La, d begins with an invocation to the mistress Tara. It was tjanslated into Tibetan by the Indian teacher Malajana and the Tibetau interpreter Gshou-nu-hod. 26. ार्थ- साश-मण्डल विधि-नावे-साथमा, Arpa Tari-magdala- vidhi-nama-sadhana, Tibetan RAN-Propitiation of mistress Tärä TOVARUNISVÕNGNG-The method of constincting the magic circle of Arya-Tara. It extends over leaves 6--65b of the Tangyur, fegynd, La, and begins with an invocation to u-vajra (5). It the work of the great teacher than-ci-skycs-pabi-rol-pa, and was translated into Tibetan by Abrog-ini-io-ts-ra. 27. च्यार्य-विधी व साधना-दाम, nāma, Tibetan: ANG Arya-vidhisvari-sadhana- NOZYTRÅ -Propitiation of noble Vi dhiśvari. It extends over leaves 65b-69b of the Tangynr. Rgyud. La, and begins wit an invocation to noble Vidhisvari ( 553) । It was extracted from the Gubyn-Vajra-tantra (S 2) by Mihah-ligro-sta-do-vje-ldan-ma, and translated The originel book.reads: T for Tri 2 Is it for tract pishisvar?

xiv 13TRODUCTION. It extends over leaves 773-782 of the Taugyer, Perod, La, and begins with an invocation to the presiding goddess of succed places (553) । Tiboter : §¤³1555 Suaß aÃ¨¨ ¤à 254]-The propos of worship of the presidin goddess of the stred sont. extends over leaves 730-30 of the Taugyar, Bgynd, La, and begins with au invocation to Bhagavati-Avy Tärä. It was translated into Tibetan by Paudite Furahita and the Tibeten interpreter elong Ses-rab-rgyal-mtshau. 35. aft, Tattva-kärika. Tieten: 34. Statut-on, Pithisvai-puja-kama, --Memorial verses on the true principle. it exten is over leaves 806-82 of the Tangyur, Reyud, La, and begins with an invocation to Vajrasnitva (ANSA). It was translated into Tibetan by Pandita Parahita and the Tibetan interpreter Nag-tsho-tshul-khrims-rgyal-ishau. 36. ramiftar guan, Tatrys katikanpalesa: vrtti- nama, Tibetan G-Explanatory coni- imentary on the Tattva-karike-upadešu. It ex ends over leaves 82-876 of the Tangyur, Egyed, La, and begins with an invocation to Vajrasattva. It is the work of the teacher Sujaya-śri-bhadra and was translated into Tibetan by Pandita Paralita (who touched the feet of the sage Ratui-sri, 5555556) and the Tibetan interpreter Nag-tslio-dge-slon-ses- rab-rgyal-mtshan. 37. 131-m-arre, Pith-krama-Tava-devi-stot- rata, Tibetan

seats. INTRODUCTION, A hy A hyen to goddess Tare in order of cred It consists of leaves 576--8ow of the Tangyur, Bgynd, La, and begins with an invocation to Bhagavati Tärä-devi. It was translated into Tibetan by Panditu Parahita and the Tibetan interpreter I shul-khrims-rgyni-ushan. 88 vistas Lithilyari-stotram, Tibetan: 53T3R 24-A hymn to Pithiśvari er tie goddess of the sacred seat. 1 It consists of leaves 88-906 t the Tangyar, Reyud. L. and begins with an invocation to Bhagavati Fridrar (G HEYAN). The author of is was a Paudita of the very de- lightful family of the minister. I was trauslated into liheten by Pandite, Ye-ses-rdo-rje (Jina-vajra) and the Tibetan inter- preter Nag-teho-chon-po 39 - Vajraghanta- lakṣaua-cama. Tibetan: -The charne cristin or a precious bell. I consists of leaves 90--92e of the Tangyar, Rgyud, La, It was and begins with an invocation to Buddha (SENHN¹) irauslated into Tibetan by Pandita Parghita and the Tibetan interpreter Nag-isho-ige-slon-ses-rai-rgyal-qushun, 4. Kungyarfsfy-a, Kapala-puja-vidhi-namo, Tibetan The method of wor ship of the skull. ! Original fuster which has been changed inta fety according to the Tibetan title.

xvi INTRODICTION. It consists of the leaf 92a-926 of the Tangyur, Reyed, fa, and begins with yn invocation to the Yogini of the quant seur (6-30 (ASV) । 11. noftra, Svapare opika, Tibetan: 15 HVA HAN—Propitiation of Dream-Tira It extends over leaves 92b--94a of the Tangyor, kigyul, La. and begins with an iavocation to Dream-Tara. The author of the work is Son-mitra (). Le was translated into Tibetan by the Indian Pandita sugata-sri snd the Tibetan interpreter Byaris-pahi-dpal. 12. [Tayarfen, Montasu-karika Tibeten T ZAÑ—A viemorial verso for the dying men. It consists of the leaf 9-947 of the Tangy. Rgy::d, La. and begins with an invocation to Tara. It was translated into Tibeton by the Kaimirian sage Sakya-si-bhadra and the Tibetan interpreter Byams-pahi-dpat. 43. वार्य-तारा-साधनं-नाम, ārya - Tarā sādhaway nāna, Tibetan Propitiation of the blessed Tärä. \. It consists of the leaves 46-957 of the Tangyur, Bgyud, La, and begins with an invocation to blessed Tära. The auth.or of the work is the great teacher Sarvajña-mitra (5

(25)

44. -- - Arya-Tärä-sadhana, Tibetan: T N-Propitiation of Arya-Täră. In the original book the Sanskrit title is not given. I have supplied it in accordance with the Tilatau title.

INTRODUCTION. It consists of the leaves 95a-96a of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Arya-Tara. The author of the work was the great Kāśmirian Pandita S'akya-śri-bhadra. 45. वच्चवाराही-तारा-स्तोत्रम्, Vajra-vārāhi - Tārā - stotram, Tibetan: A hýmu to 46. Vajra-vārāhi-Tarā. It consists of the leaf 96a-966 of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to the blessed Tarā. The hymn was composed by Pandita Candra-kirtti ( I xvii. --1, Uttārā-stotra-nāma, Tibetan: Herr FrezaR PANŷNAHA Praising the angry Tara by the fundamental incantation. 1 It consists of the leaf 966 of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Jo-mo-byin-rlabs-can (the blessed goddess). 47. उग्रतारादेवी साधनम्, Tibetan: 33 Ugra- Tarā devī - sādhanam, TWI5NTGAN—Propitiation of goddess Ugra-Tārā. It consists of the leaves 966-98a of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Ugra-Tārā. The book was composed by the great Pandita of Eastern India named Sri-vana-ratna. It was translated into Tibetan by the very same Pandita, and the Lotsava Hjam-dpal-ye-ses in Dpal- hkhor-bde-chen. 48, Arya-Ugra-Tara-sadhanam- nāma, Tibetan : N -Propitiation of Arya-Ugra-Tārā.

xviii INTRODUCTION. It consists of the leaves 98a-99a of the Tangyur, Rgyud, La, The book was and begins with an invocation to goddess Tārā. composed by the teacher Rtag-pahi-rdo-rje (Nitya-vajra). It was subsequently translated into Tibetan by the Lotsava Manjuśrī in the presence of the great Pandita Vanaratna of Eastern India. 49, Eka-jați-sadhanam, Tibetan: ¶¶¶¶N—Propitiation single clotted-haired goddess). It consists of the leaves 996-1006 of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Eka-jați. The work was translated without mistakes from the divine language (Sanskrit) into the symbols of Tibet (the Tibetan lan- guage) by the great Pandita of Eastern India named Dana-sila at the town of Hon-hdahi-sku [Kamarūpa ? ] At the end it is stated that the worship of Tara originated from China, but it is not clear whether this refers to Ekajați-Tārā alone or to Tära of all classes.¹ 50. [क्रोधन-तारा-गोरोचना-वलि, Krodhana-Tari-gorocană- 2 vali, Tibetan: §¶¨Â¤Ã¶5³2) ³— The offering of a yellow pigment to Angry Tārā. It consists of the leaf 1006 of the Tangyur, Bgyud, La, and

begins with a salutation to the single clotted-haired goddess (HÃ¬ØTTA) । 1 ॥ QÅ¨´¶¨ÌÃ¨H¨¤Ã¶I™ÝN ॥

n S of Ekajati (the 'N ॥ é'ALAIŽANô¹¹ J'YÅÐ¶N'Ã®ÈÐ³2°¶ÆÐ¶VÀVIAJIVÝ ॥ (Tangyur, Rgyud, La, 100b). 2 The title is ascertained from the colophon.

INTRODUCTION. It was translated into Tibetan by Pandita Danasila himself (of Eastern India). xix 51. Another work on. Tara extending over leaves 1016- 102a of the Tangyur, Rgyud, La, and composed by Rtag-pa-rdo-rje (who was well versed in the Sastra of Nagarjuna) and the great Pandita Danasila (of Eastern India). 52. --, Sukla-Ekajați-Sadhanam, Tibetan: ser¶¶Ð5ÿzÃÎÐ¶ÐN-Propitiation of white Ekajati (Tārā). It consists of the leaves 102a-1036 of the Tangyur, Rgyud, La, and opens with an invocation to Ekajati. The author of the work was the teacher Lalita-Gupta (N) sprung from Sri-advaya-vajra (541). It was translated into Tibetan by the great Pandita Dānasila of Jigatāla in Varendra (Eastern India). 53. --, Rakta-Ekajaţi-sādhanam, Tibetan sørg¶ô¶razasãÂ´y-Propitia- tion of red Ekajati. It consists of the leaves 1036-104a of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Bhagavati-Rakta-Ekajati. 54. एकजटी- अधिष्ठान - विधि, Ekajatī- adhisthāna - vidhi, Tibetan : 25³5´¤à´Î¶¨¤Þ¤×¨Î´ -The method of blessings bestowed by Rakta Ekajati. It consists of the leaves 104a-105a of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Rakta-blagavati. The work was composed by Krepa-carya (1) and translated into Tibetan by Pandita Narendrabhadra (5:835) and the Tibetan interpreter Gshon-nu-ses-rab.

XX INTRODUCTION. 55. अग्रतारा-एकजटी-उपदेश-साधनम्, Agra - Tārā- Ekajnti- upadeśa - sadhanam, Tibetan: ¶¶¶Ã°35'5¶Ã´¶Ð´-Achievement of the instruction of the excellent Tārā Ekajati. It consists of the leaves 105a-107a of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with salutation to holy Lamas. It was translated into Tibetan from the Andhrn-Sanskrit language (NC N) by the great Pandita Dānaśīla of Eastern India and the Sakya Gelong Rig-pa-hdsin-pa-khu-rnal-hbyor-pa. 56. aa--, Tara-devi-pañca-sadhanam, Tibetan: N—Five-fold_propi- tiation of the goddess Tārā. It consists of the leaves 107a-1086 of the Tangyur, Rgyud, La, was composed by the teacher Nitya-vajra (5F) and translated into Tibetan by the Indian Pandita Ratna-dhrti and the Tibetan interpreter Rma-ban-chos-hbar. 57. -, Karupa - Tārā - sadhanam, Tibetan ŞANÊNHAR HAGAN—Propitiation of the merciful Tarā. It consists of the leaves 1096-11la of the Tangyur, Rgyud, La, and was composed by the teacher Nitya-vajra. It was translated into Tibetan by the Indian Pandita Amogha-vajra () and the Tibetan interpreter Mkhas-pa-ba-ri, who were invited to Tibet and completed the translation in the Golden House of Bsdug-raú (§¶Ã¶Ã5F5") । 58. कार्य-तारा अन्तर्बलि-विधि, ārya - Tārā - antarbali-vidhi, Tibetan:¶¶¶¶¶5*§Ã¶—

INTRODUCTION. xxi The method of (giving) mystic offerings to noble Tārā. It consists of the leaf 111a-1116 of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Blessed Tara. Candra-gomin was the author of the work which was translated into Tibetan in the Jong () of Nepal () 59. तिल-सति-चक्र, Tilasati-cnkra [त्रसति चक्र ? तिरस्यति ?] Tibetan: The circle for expelling (evil spirits). It consists of the leaves 1116-112a of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Noble Tārā. It was composed by the teacher Nityavajra (54) and translated into Tibetan by the great sage Rma-ban-chos-hbar. 1 60-, Tara-gubya-sadhanam, Tibetan : YABRINCARÐAGAN—Mystic propitiation of Tārā. It consists of the leaf 112a-1126 of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to Lord Avalokiteśvara. and trans- It was composed by Sri-Nitya-vajra (5) lated into Tibetan by the Indian sage Ratna-dhara and the inter- preter Rma. 61. - f (t), Karuna - sādhanam karma- vióva, Tibetan : NENNTÃ¶NART HNÈÑUNUNVÕ¶NORÐ AN-Effectuation of diverse things from the Merci- ful Tārā. It consists of the leaves 1126-1136 of the Tangyur, Rgyud, La, and begins with an invocation to noble Tārā. It was composed by the teacher Nitya-vajra and translated into Tibetan by the great sage Ba-ri-lo-tsa-va.

xxii La. INTRODUCTION. 62 [ आर्य-तारा-उपदेश-निर्मल-दर्पगा, ] ārya-Tārā-upadeśa- nirmala-darpapa, Tibetan: ¤¨³Ã¯Ã¯²55³¨--- A clear mirror of instructions of Arya-Tārā. It extends over leaves 114a-117a of the Tangyur, Rgyud -0 A list of Sanskrit works on Tarā. 63. Ugra-Tara-pañcaigam-A five-limbed hymn to Ugra-Tārā. It is included in the Government collection of MSS. in the A.S.B. No. 5830, and is written in Devanagari character. It consists of 21 leaves and begins with an invocation to Ganesa and Ugra-Tārā. title. Pañcanga is thus defined in the book :- तस्याः पञ्चाङ्गमतुलं पटलं पद्धतिं तथा वर्म नाम्नां सहस्रन्तु स्तोत्रं पञ्चाङ्गमुच्यते ॥ 64. -, Tara-kalpaḥ-The ritual of Tārā. It consists of 12 leaves, and is noticed in Bühler's Catalogue of Sanskrit MSS. from Gujrat, Fasc. iv., p. 256. A work named Tara-kalpaḥ is also mentioned in the Bengal Asiatic Society's Notices of Sanskrit MSS., Second Series, Vol. III. 65. aa, Tara-kalpalatā-A wish-yielding creeper of Tarā. The author of the work is Nārāyaṇa Bhatta. It consists of 211 leaves and is written in Devanagari character. An old copy, very rare and incomplete, is noticed in the Catalogue of Sanskrit MSS. in N.W.P., part v., p. 24. 66, Tārā-kavacam-An amulet of Tārā. The Sanskrit title is added by me in conformity with the Tibetan

INTRODUCTION. xxiii Noticed in the Catalogue of Sanskrit MSS. belonging to Pandit Radha Krishna of Lahore, p. 45. 67. , Tarakṣobhya-samvadaḥ-Colloquy be- tween Tara and Akşobhya. A Tantric compilation on the adoration of Tara and anec- dotes regarding her. It consists of 14 leaves written in Bengali character, noticed in Rajendra Lal Mitra's Notices of Sanskrit MSS., Vol. i., p. 204. 68., Tara-tattvam-Truth about Tarā. Siva is the author of the work. It consists of 50 leaves written in Devanagari character, and describes the Prayoga, wor- ship and Yantra of Tärä-devi also called Dvitiya or second of the ten Mahavidyā. This book is rare and the copy seen is old and apparently correct. It is noticed in the Catalogue of Sans- krit MSS. in N.W.P., part i., p. 184. 69. -, Tārā-tantram-A mystic treatise on Tara. ter. Ritual for the worship of Tarā. It consists of 201 leaves written in Devanagari character, noticed in the Bikanir Cata- logue, p. 619. 70. -, Tārā-pajjhaṭikā-A small bell of Tārā. The author of the work is Sankaracārya. It is quoted in Tantrasāra. 7, Tārā-pañcangam--A five-limbed hymn to Tārā. Another copy of (No. 63) in Devanagari charac- Government collection of Sanskrit MSS. in A.S.B. No. 5882. 72, Tārā-paṭalam-A veil of Tarā. It consists of nine leaves in Devanagari character. Copy old, complete and rare, noticed in the Catalogue of Sanskrit MSS. in N.W.P. part x., p. 40. 73. -:, Tara-paddhatiḥ-A ceremonial-manual of Tārā.

xxiv INTRODUCTION. The author of the work is Nārāyaṇa Bhaṭṭa. It consists of 38 leaves, written in Devanagari character, on the worship of a form of the goddess Durgã called Ugra-Tārā. Noticed in the Bikanir Catalogue, p. 622. A work of the same name, consisting of 49 leaves written in Devanagari character, is included in the Government collection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 5886. It begins with an in- vocation to Ganesa, Sarasvati and Gurus. 74. al-fat, Tārā-pārājikā-Confession of deadly sius to Tārā. Mentioned in the Bengal Asiatic Society's Notices of Sans- krit MSS., Second Series, Vol. III. 75. --, Tara-pujana-vallari-A creeper of Tārā-worship. Noticed in the Catalogue of Sanskrit MSS. belonging to Pandit Radha Krishna of Lahore, p. 26. 76---ffu:, Tārā-pājā-nyāsa-vidhiḥ-The me- thod of dedicating parts of the body to Tāra at the time of worship. Noticed in the Catalogue of Sanskrit MSS. belonging to Pandit Radha Krishna of Lahore, p. 45. 77. --, Tārā-půjā-prayogaḥ-The ceremonial- form of Tara-worship. It consists of four leaves, incomplete and extremely damaged, written in Bengali character, and begins with an invocation to Paradevatā. It is included in the Government collection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 3399. 78. all-yol-Cat¶¶ų, Tārā-pājā-rasāyanam—An elixir of the worship of Tārā. The author of the work is Kāśi-nātha Bhaṭṭa, son of Jaya- rama Bhaṭṭa of Punyagrāma. It begins with an invocation to Ganesa and Gurus and is included in the Government collection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 6540.

INTRODUCTION. XXV It consists of 13 leaves written in Devanagari character. 79. a-:, Tara-pradipaḥ-A lamp of Tarā. It consists of 70 leaves in Bengali character divided into five patalas or chapters. The author's name is Laksana-deśikendra. It is included in the Government collection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 3373. 80. --cfzot-zą, Tara-bhakti-tarangini-nata- kam-A drama named the river of devotion to Tārā. The author of the work is Kāśi-natha-kavi. It consists of 86 palm leaves written in Bengali character and dated samvat 1737. It is an essay on salvation through the medium of worship to Tārädevi. The work was composed under the auspices of Rājā Krishna Chandra of Nadia, whose genealogy and life are briefly given in the first chapter. It is included in the Government col- lection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 815. 81. --, Tara - bhakti - sudbārṇavaḥ - The ocean of nectar of the devotion to Tārā. The author of the work is Narasinha Thakura, a disciple of Gadadhara. It consists of 45 leaves apparently old, written in Bengali character, and divided in five tarangas or chapters. It was copied in saka 1697 and is included in the Government collec- tion of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 4187. It begins with an invocation to Sarasvati. 82. तारा-मूलबोधः, Tara-mülabodhaḥ-The fundamental knowledge of Tarā. Mentioned in the Bengal Asiatic Society's Notices of Sanskrit MSS., Second Series, Vol. III. 83., Tara-rahasyam-The mystery of Tara. The author of the work is Brahmananda Giri. It consists of four patalas or chapters and is included in the collection of the Oriental Library A.S.B., No. II., F. 27. It has been printed in Calcutta under the editorship of Rasik Mohan Chaṭṭopādhyaya. 84. aicl-cz-Tfal, Tārā-rahasya-vṛttikā-A commen- tary on Tara-rahasyam, No. 19.

xxvi INTRODUCTION. It con- The author of the work is Gauda Sankarācāry ya. sists of 121 leaves written in Bengali character and dealing with the directions for the adoration of Tārā. It is included in the Government collection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 221. 85. -, Tararcana-candrika-The moon-shine (elucidation) of the worship of Tarā. The author of the work is Jagannatha Bhaṭṭācāryya. It consists of 26 leaves written in Devanagari character and begins with an invocation to Ganesa. It deals with the directions for the adoration of Tara and is included in the Government collec- tion of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 6537. 96. aa-aut, Tararcana-tarangini-The river of worship of Tärā. The author of the work is Sri Rama. It consists of 59 palm leaves written in Uriya character, and is included in the Govern- ment collection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 4267. 87. aa, Tararnavaḥ-The ocean of Tārā. This work is quoted by Narasimha in Tara-bhakti-sudhār- nava (vide India Office Catalogue, p. 497). 88. arr-fara, Tara-vilasaḥ-The pastime of Tārā. It consists of 24 leaves written in Bengali character and divided in eight chapters called patalas. The name of the author is Vasudeva Kavikankana Cakravartti. It begins with an invocation to Tara and is included in the Government collec- tion of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 3455. 89. arcı-faarata:, Tara-vilásodayaḥ-The origin of the pastime of Tarā. It The author of the work is Vasudeva Kavicakravartti. consists of 45 leaves written in Bengali character and divided into ten chapters called ullasas. An incomplete work copied in Saka 1620 is included in the Government collection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 790. 90 - Tara-satpadi-Six stanzas on Tárā. STOL

INTRODUCTION. xxvii This work is quoted by Gauda Sankarācāryya in Tara- rahasya-vṛttikā (vide India Office Catalogue, p. 903). 91. ो - - -, Tarastottara-satanama-stot- ram-One hundred and eight names in the form of a hymn to Tārā. It consists of one hundred and eight epithets strung together in the form of a hymn to Ekajata Arya Tārā, or simply Tārā. The hymn is alleged to have been imparted by Avalokita Bodhi, sattva to Vajrapāni Bodhisattva, and is intended to be worn as an amulet to avert evils proceeding from thieves, war, fire, lions, water, elephants, tigers, noxious animals generally and other causes to which Bhikṣus were exposed in their peregrinations. It consists of 70 verses, mostly incorrect, written in Newari character, and is included in the Nepalese-Buddhist MSS. in the Oriental Library of A.S.B., No. B 33. There is another work of the same name in , No. B 65, in the Oriental Library of A.S.B. 92. तारा-सह ख- नाम, names of Tarā. Tara-sahasra-nama-One thousand An incomplete manuscript consisting of six leaves, written in Bengali character, is included in the Government collection of Sanskrit MSS. in A.S.B., No. 2831. 93. -, Tara-sūktam-A hymn to Tārā. A copy of this work consisting of 15 leaves, written in Dera- nagari character, is noticed in the Bikanir Catalogue, p. 619. a-, Tara-stotram-A hymn to Tārā. Same as खग्धरा खोचम् । az-a-tal, Tara-stotra-ţika-A commentary on No. 30. Same as खग्धरा-स्तोत्र- टौका । 94. तारिणी- पारिजातम्, Tāriņi-pārijātam-The celestial pārijāta flower of Tara. Mentioned in the Bengal Asiatic Society's Notices of Sanskrit MSS., Second Series, Vol. III. -, Bālārka-ṭīkā—-Same as IYCT-Gi-zat ।

xxviii INTRODUCTION. 95, Sragdhara-stotram-A hymn (to Tārā) in the sragdharā metre. The name of the author is Sarvajña-mitra, who was a Bud- dhist monk of Kaśmira. The work consists of 37 verses written in Newari character. A copy dated samvat 1881 is contained in the Oriental Library of A.S.B., No. B 63. 96.-t, Sragdhara-stotra-ţika-A commen- tary on Sragdhara-stotra, No. 32. The author of this work is Jina-rakṣita, who was a Bhiksu of the Mahāvihara of Vikrama-sila. A copy dated samvat 1881, written in Newari character, is contained in the Oriental Library of A.S.B., No. B. 64. The work is also called Ter-Star The author of the Sragdhara-stotra. In the Sragdharã-stotra-ţikā, Jinarakṣita states that Sarvajňa- mitra, the author of Sragdhara-stotra, was a devout monk of Käśmira and was renowned for his unbounded charity. Having given away everything he possessed, he left the country and wan- dered abroad as a mendicant. Once, while he was proceeding to the kingdom of Vajramukuta, he met on the way a poor old Brāhmaṇa, who was in a very pressing need of money for the marriage of his daughter. The Brāhmaṇa, who was going to the place of Sarvajña-mitra himself for help, having learnt that the latter had nothing left except the beggar's bowl and robe, fell into great despair and shed tears. Sarvajin-mitra, however, consoled him saying: "Be not sad, I shall give you what you ask for." At that time king Vajramukuta was told by a certain person that all his desires would be fulfilled if he could wash himself sitting on 100 skulls freshly severed from the trunks. The king who had already secured 99 persons completed the number 100 by pur- chasing Sarvajña-mitra, who sold his person for its weight in gold, which was given to the poor Brāhmaṇa. The 100 victims were, in a morning, led into the executioner's tank by officers of the king. Sarvajña-mitra, finding no other means of escape, composed and chanted 37 stanzas in praise of Arya-Tara, whereupon all the victims were miraculously saved and taken to their respective

INTRODUCTION. xxix homes. Heaps of gold equal to the weight of the victims re- mained deposited on the edge of the tank. The king, surprised at the miraculous power of the monk, became a disciple of his. The same story is given in Dr. R. Mitra's " Nepalese Buddhist Literature," p. 288. A similar story about Sarvajña-mitra is narrated in the Tibetan work called Pagsam-jon-zang. According to this work Sarvajña-mitra, though born in Kāśmira, was a student of the monastery at Nalanda in Magadha where he became a great master of sciences. The king to whom he sold his person is called Vajra-mukuta in the Sanskrit Sragdhara-stotraţikā, while he is called Sarapa in the Tibetan Pagsam-jon-zang. The story contained in the Pagsam-jon-zang runs thus:- "A little bastard child of the king of Kaśmira was carried away by a vulture from the roof of the palace and dropped on the top of the Gandhola (the great central temple) of Nalanda in Magadha. The Pandits of the Vihāra, taking mercy on him, nursed him. As he grew up the child acquired great knowledge and be came a scholar. He propitiated the goddess Arya-Tara and there- by acquired great wealth. He gave away all his riches in charity, and, when there was nothing left, he started on a journey to the South. Meeting on the way an old blind Brāhmaṇa, who was being led by his son, he inquired where he was going. Being told that the blind Brāhmaṇa, who was very poor, had started on his distant journey to beg help from Sarvajña-mitra of Nalanda, he was overpowered with pity and determined to sell his own body to give gold to the helpless beggar. At this time he learnt that king Sarana, who, at the advice of his wicked spiritual guide, had undertaken the performance of a Yajña, in which 108 human sacrifices were necessary, was in search of one more victim which was wanting to complete the full number. The king was convinced that if he successfully performed the Yajna he would attain the longevity equal to the sum of the longevity of 108 souls that would be sacrificed in it. Sarvajña- mitra sold himself to the king and paid the gold that he obtained therefrom to the blind Brahmana. While waiting one night for 1 Edited by Rai Sarat Chandra Das, Bahadur, C.I.E., Bengal Secretariat Book Depot, Calcutta, p. 102).

XXX INTRODUCTION. death in a dark dungeon, he invoked the goddess Tara with the utmost concentration of his mind. When fire blazed up from the piled firewood, and all the 108 men were led in chains to the pyre, a heavy shower of rain fell which extinguished the fire within a short time and converted the whole plain where the sacrifice was being performed into a large sheet of water re- sembling a lake. The king and his ministers hearing that this was due to the mercy of the goddess Tara, who was invoked by the victim who had sold himself to save others, now acquired faith in the religion of Buddha aud, having released all the 108 victims of the unholy sacrifice, sent them to their respective homes loaded with presents. Sarvajña-mitra, before whom the goddess had miraculously appeared, held fast a corner of her celestial robe and was carried to the land of his birth." The same story is related in Lama Taranatha's history of Buddhism (vide A. Schiefner, p. 168 f.). The date of the Sragdhara-stotra. any Neither in the Sragdharastotra nor in its commentary is there mention of the date of either of the two works. The Raja- tarangini, the well-known chronicle of Kaśmira, supplies us however, with some data to determine the age of Sarvajña-mitra, the author of Sragdhara-stotra. In book IV., verse 210 of the Rajatarangini, we find that Bhikṣu Sarvajña-mitra, who appeared as another Jina, resided in Kayyavihara, which had been built by king Kayya. This Kayya is stated to have been a king of Lata or Central and Southern Guzerat, and was subordinate to king Muktāpida-Lalitāditya of Kāśmira. As Lalitāditya is generally held to have lived early in the Sth century A.D., Sarvajña-mitra who resided in Kayyavihāra could not have flourished before that time. As the monastery of Nalanda was destroyed in the 9th century A.D., Sarvajña-mitra, who was educated there, could not have lived after that time. This leads me to suppose that Sar- vajña-mitra lived in the middle of the 8th century A.D. King Vajramukuta or Sarana has not yet been identified. Vajramukuta is perhaps identical with Vajraditya, son of Lali- tāditya, King of Kaśmira in the 8th century A.D. SATIS CHANDRA VIDYABHUSANA. Calcutta The 30th Jul 1907.}

बौद्धस्तोत्रसंग्रहः । -------------------

स्रग्धरा-स्तोत्रम् । ॐ नमो भगवत्यै आर्य्यतारायै ॥ बालार्कालोकताम्रप्रवरसुरशिरश्चारुचूडामणिश्री- सम्पत्सम्पर्करागानतिचिररचितालक्तकव्यक्त[^१]भक्ती। भक्त्या पादौ तवार्य्ये करपुटमुकुटाटोपभुग्नो[^२]त्तमाङ्ग- स्तारिण्यापच्छरण्ये[^३] नवनुतिकुसुमस्रग्भिरभ्यर्चयामि ॥ १ ॥ स्रग्धरा-स्तोत्र-टीका । ॐ नमस्तारायै ॥ नत्वार्य्यतारां जगदर्थसारां धर्म्माकराध्येषणया समासात् । बालार्कमात्रस्य करोमि टीकां स्फुटामहं श्रीजिनरक्षितः कृती ॥ १ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] B. व्यक्ति । [^२] B. भग्न । [^३] A. स्वरण्ये ।

प्रभूतविद्वेषहुताशनान्त:- स्फुरच्छिखादग्धमुखेन हन्त । खलु त्वया मत्सुखदा ममेयं टीका न दूष्या त्वयि मेऽञ्जलिः सा[^१] ॥२॥

तत्र कृतौ[^२] उपोद्घातम् आदौ प्रस्तूयते । इह काश्मीरविषये बोधिसत्त्वदेशौयो मुनीन्द्रप्रवचन[^३]कृपापारावारीणसान्द्रो[^४] महा- करुणाप्रगुणीकृतहृदयात्मा सर्व्वज्ञमित्रो नाम भिक्षुरभवत् । स चिन्तामणिरिवार्थिनां यथाभिलषितार्थसंपादनाद्दातृत्वेन जगति विख्यातः स्वयमेव स्वमर्थजातमर्थिभ्यो विसृज्य चीवरपात्रविभवो देशान्तरं व्रजन् वज्रमुकुटस्य राजो विषयमगमत् । तत्र जरा- जर्जरीकृतं परित्यक्तपरिजनं द्विजमेकम् अध्वन्यपश्यत् । स कथा- प्रसङ्गेन एवंविधवार्द्धकेऽपि क्व गन्तव्यं त्वयेति कृपयाकृष्टः सन्नाह-- [^५]स्वसुतापरिणयनार्थमर्थमभ्यर्थयितुम् अपि च सर्व्वज्ञमित्रस्य भिक्षो- रन्तिकम् । अयं स्वविभवजातमर्थिम्यो विभज्य स भिक्षुर्देशा- न्तरं[^६] गत इति किं न श्रुतम् ? इत्युक्तो वार्द्धकमुनिः सुचिर- मभिनिःश्वस्य निश्चेष्ट इव मुहूर्त्तमवातिष्ठत । ततस्तमेवंविधं सकरुणमनुशोचन्तमेव सर्व्वज्ञमित्र इति समाश्वासयन्नवाच । मैव- मधीरो भव अहं ते सर्व्वमभिमतं सम्पादयिष्यामीत्युक्त्वा तमा- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. चैषे । [^२] Orig. वुतौ । [^३] Orig. प्रवचना । [^४] Orig. पान्द्रो । [^५] Orig. ससुता । [^६] Orig. भिक्षुर्जोर्देशान्तरं ।

दाय वज्रमुकुटम्य नृपतेरन्तिकं सुवर्णेन समीकृत्य स्वशरीरं विक्रीय तन्मूल्यं तस्मै प्रदायानुनीय प्रस्थाप्य राज्ञः पुरतोऽवस्थितः । तस्मिंश्च समये तस्य राज्ञो यथोक्तविचित्रलक्षणोपेतपुरुषैकशतकर्त्तित- मस्तकोपरिस्नानादभिमतं सेत्स्यतीत्युपदिष्टं केनापि । तदाक्यं महता कालेन यत्नतोऽन्विष्य सुवर्णसमतुलमेकोनशतं पुरुषाणां क्रौतमास्ते अनेनैकेन शतं परिपूर्णमतः कर्त्तितमस्तकोपरि स्नानं करिष्या- मीत्यभिधाय एनं तन्मध्यं नय इत्यादिशति स्म । तदादिष्टभृत्येन तथैव सम्पादितम् । पश्चात्तमेकमवलोक्य सर्व्व एव ते वध्यपुरुषाः प्रातर्हता वयमिति उच्चैराक्रन्दन्तः साक्षान्मृत्युरयमुपस्थितो मुण्ड इत्यारटन्तो[^१] बोधिसत्त्वेनाभिहिताः कस्मादेवमधीरता पूर्व्वमेवं ज्ञात्वैव किमात्मा विक्रीत इति । तत एतानतिकातरान् समाश्वास्य महाकरुणार्द्रया दृशा चावलोक्य मातरं विहाय नास्ति कश्चि- देषामन्यो निस्तारोपाय इति निश्चित्य संयतीभूय स सर्व्वज्ञमित्रो भगवतीमार्य्यतारां स्तोतुमारब्धवान् । तत्र श्लोककतिपयानन्तरं भगवती स्वयमागत्य यथाकर्त्तव्यमादिश्यानुचिन्तिता चाधितिष्ठ- न्त्यन्तर्हिता । ततः स लब्धवरः सर्व्वज्ञमित्रः युष्माभिः सर्वैः प्रात- र्युगपदेव स्नातव्यमित्यादिष्टवान् । प्रातरागत्य राजपुरुषैस्ते वध्याः[^२] सरस्तीरे नीताः सन्तस्तानभिहितवन्तः । सर्व्वैरस्माभिरेकदैव स्नातव्यं किं बहुविलम्बेन इत्युक्ला सरसि निमग्ना भगवतीप्रभा- वात् स्वं स्वं देशमुपजग्मुः । पश्चान्मुहूर्त्तद्वितयानन्तरं यत्नतो- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. आरटतो । [^२] Orig. वध्यः सरस्तीरे

ऽन्विष्टाः सन्तस्तैर्नोपलब्धा:[^१] । तन्मूल्यसुवर्णं च यथास्वं राशीकृतं सरस्तौरे परमालोकितम् । ततस्ते राजपुरुषा भयविस्मयाकुलित- मनसो राजनि तद्विज्ञापयामासुः । तच्छ्रुत्वा स राजा विस्मया- वर्ज्जितमनास्तस्यैवैकस्य विक्रीतस्य भिक्षोरयं प्रभाव इत्यभिधाय सञ्जाताधिकतरप्रसादस्तमन्विष्यानीय तच्छिष्यतामुपगत इत्यादि कथा प्रसिद्धैव नोक्ता । श्रीदेव्यै नमः । ----------------------------- ॥ १ ॥ बालार्केत्यादि-- आर्य्ये तारिणि आपच्छरण्ये तव पादौ भक्त्या अभ्यर्च्चयामि इति सम्बन्धः । आरात् पापकेभ्यः कर्मभ्य: दूरं गतेत्यार्य्या । चिभुवगताशेषदुःखार्णवाद् महाकरुणया सत्त्वांस्तारयतीति तारिणौ । किंभूता ? आपच्छरण्या, आपत्सु अष्टमहाभयादिसकलतीव्रविप- त्तिषु शरणार्हत्वाद् आपच्छरण्या, तस्याः सम्बोधनं हे आर्य्य- तारिणि आपच्छरण्ये, तव भवत्याः पादौ चरणौ अभ्यर्चयामि कायवाङ्मनःप्रसादेन पूजयामि । अहं करपुटमुकुटाटोपभुग्नो[^२]- त्तमाङ्गः सन्, करपुटं करद्वयबद्धाञ्जलिः स एव मुकुट इव मुकुट- स्तस्याटोपो हर्षवेगस्तेन भुग्नं नवीभूतम् उत्तमाङ्गं शिरो यस्य स तथा । काभिः ? नवनुतिकुसुमस्रग्भिः, नवाः सद्योऽभिनिर्म्मिता या नुतयस्ता एव कुसुमानि पुष्पाणि तेषां स्रग्भिर्मालाभिः । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. र्नो नोपलब्धाः । [^२] Orig. भग्न ।

किंविशिष्टौ ? बालार्कालोकताम्रप्रवरसुरशिरश्चारुचूड़ामणिश्रीसम्प- त्सम्पर्करागानतिचिररचितालक्तकव्यक्तभक्ती, बालोऽभिनवोदितो योऽर्कः सूर्य्यस्तस्यालोकोऽरुणावभासस्तद्वत्ताम्रा आरक्ताः प्रवराणां सुराणामिन्द्रादिदेवानां शिरःसु मस्तकेषु ये चारवो[^१]ऽतिरुचिरा- श्चूड़ामणयः शिखाविन्यस्तरत्नानि तेषां श्रीसम्पत् शोभासम्मृद्धि- स्तस्याः सम्पर्को मिलनं तेन यो रागो लौहित्यं तेन अनतिचिरम् अत्यल्पकालं रचिता निर्मिता अलक्तकस्य यावकस्य व्यक्ता अति- स्फुटा भक्तिः विचित्रयोजना ययोस्तौ । अनेन एतदुक्तं भवति हे मातस्त्वमेव आपच्छरण्या[^२] तारिणी च अतो मां ह्यापत्- पतितमुद्धर्त्तु[^३]मर्हसीति कवेरभिप्रायः । कथमहमापत्पतित इत्याह--

दुर्लङ्घे दुःखवह्नौ विनिपतिततनुर्दुर्भगः कान्दिशीकः किं किं मूढः करोमीत्यसकृदपि कृतारम्भवैयर्थ्यखिन्नः । श्रुत्वा भूयः परेभ्यः क्षतनयन इव व्योम्नि चन्द्रार्कलक्ष्मीम् आलोकाशानिबद्धः परगतिगमनस्त्वां श्रये पापहन्त्रीम् ॥ २ ॥

॥ ९ ॥ दुर्लङ्घे[^४]त्यादि-- क्षतनयन इव चक्षुर्विहीन इव हे मातस्त्वां भगवर्ती श्रये -------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. चारवो अतिरुचिरा । [^२] Orig. आपच्छरण्ये । [^३] Orig. महस्मीति । [^४] Orig. दुर्लङ्घ्ये ।

संश्रयामि[^१]। किं विशिष्टाम् ? पापहन्त्रीं पापानि दुरितानि हन्ति स्फुटयतीति। किम्भूतः ? परगतिगमनः परेषां रागादि- क्लेशानाम् अधीना या देवादिषङ्गतयस्तासु गमनं यस्य सोऽहम् । इत्थं गतोऽपि आलोकाशानिबद्धः । कथम् ? श्रुत्वा भूयः परेभ्यो व्योम्नि चन्द्रार्कलक्ष्मीम्[^२], अहमप्येवंभूतोऽनेन कथमालोकयामीति कृत्वा अथ आलोकाय निभायनाय आशा अभिलाषस्तत्र निबद्धो नियतलग्नो यः स तथा । परेभ्यस्तद्गुणोद्गारिभ्यः श्रुत्वा भूयो वारं- वारं समाकर्ण्य आकाशे चन्द्रार्कयोरिव लक्ष्मीं त्वद्गुणसम्पदम् । अन्धोऽपि किं न सुखी स्यादित्याह-- दुर्लङ्घे दुःखवह्नौ विनि- पतिततनुः, दुःखमेव अतिदु:सहत्वाद्वह्निः अनलः दुःखेन अतिकष्टेन लङ्घयितुमतिक्रमितुं शक्यते इति दुर्लङ्घस्तत्र विनिपतिता निमग्ना तनुः शरीरं यस्य स तथा दुष्टो भगो ज्ञानं यस्य स दुर्भगो दुर्बुद्धिर्भाग्यरहित इत्यर्थः किं किं कर्त्तुमिच्छामीति कां कां दिशं गच्छामीति कृत्वा कान्दिशीको भयद्रुतः । पुनः कौदृशः? किं किं मूढ़ः करोमीत्यसकृदपि कृतारम्भवैयर्थ्यखिन्नः, मूढः स्वकार्य्येऽनभिज्ञः सन् किं किं करोमीति किं किमाचरामीत्यनेनाकारेणासकृदपि मुहुरपि कृतो विहितो य आरम्भ उद्योगस्तस्य वैयर्थ्येन नैष्फल्येन खिन्नः क्लिट: उद्विग्न इत्यर्थः क्षतनयनेऽपि एतद्विशेषणं यथासम्भवं योजनीयम् । इत्थं गतोऽपि अहं कथं नानुकम्प्य इति भावः । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. संश्रयमामि । [^२] Orig. चन्द्रार्कलक्षः ।

कृपासामर्थ्यारम्भाभावात् कथमनुकम्पयतीत्याशङ्क्याह--

सर्वस्मिन् सत्त्वमार्गे ननु तव करुणा निर्विशेषं प्रवृत्ता तन्मध्ये तद्ग्रहेण ग्रहणमुपगतं मादृशस्याप्यवश्यम् । सामर्थ्य चाद्वितीयं सकलजगदघध्वान्ततिग्मांशु[^१] विम्बं दुःख्येवाहं तथापि प्रतपति धिगहो दुष्कृतं[^२] दुर्विदग्धम् ॥ ३ ॥

॥ ३ ॥ सर्व्वस्मिन्निति-- ननु हे भगवति तव तावत् करुणा कृपा निर्विशेषम् अरि- मित्रोदासीनसाधारणं यथा स्यात् तथा सर्व्वस्मिन् सत्त्वमार्गे अखिललोकवर्त्मनि[^३] प्रवृत्ता सत्तारणैकनिष्ठा । अतस्तन्मध्ये सत्त्व- वर्त्माभ्यन्तरे तद्ग्रहेण तेषां सत्त्वानां संग्रहेण मादृशस्यापि ग्रहण- मवश्यं नियमेनोपगतमायातम् । न केवलं सकलजगदसाधारणैक- करुणैव तव किन्तु सामर्थ्यं चाद्वितीयं[^४] शक्तिरप्येकैव[^५] अनन्य- गामिनी । कीदृशम् ? सकलजगदघध्वान्ततिग्मांशु[^६]विम्बं, सकलस्य अखिलस्य जगतस्त्रिभवस्य यदघं कलुषं तदेव ध्वान्तं गाढ़ं[^७] तम- स्तत्तिग्मांशुविम्बसङ्काशमिव । अतोऽनन्यसाधारणयोः करुणासाम- र्थ्ययोर्विद्यमानयोरपि दुःख्येवाहं तथापीति न तवायम् अपराध: ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] B. तीग्मांशु । [^२] B. दुःकृतं । [^३] Orig. लोक व्रत्मनि । [^४] Orig. चाद्वितीय । [^५] Orig. प्यैकैव । [^६] Orig. तीग्मांशु । [^७] Orig. वाढं ।

किन्तु प्रतपति धिगहो दुष्कृतं[^१] दुर्विदग्धं, ममैव पूर्व्वार्ज्जितदुष्कृत- मनुचितं दुर्विदग्धं दुष्परिपाकं[^२] पीड़यति सन्तापयतीति धिगहो कष्टमाश्चर्य्ये । अनेनात्मनो मन्दभाग्यमावेदितमिति भावः । पुनरपि सोत्कर्षगर्भामात्मनो निन्दामावेदयन्नाह--

धिग् धिग् मां मन्दभाग्यं दिवसकररुचाप्यप्रणुत्तान्धकारं तृष्यन्तं कूलकच्छे हिमशकलशिलाशीतले हैमवत्याः । रत्नदीपप्रतोल्या विपुलमणिगुहागेहगर्भे दरिद्रं नाथीकृत्याप्यनाथं भगवति भवतीं सर्वलोकैकधात्रीम् ॥ ४ ॥

॥ ४ ॥ धिग् धिगित्यादि-- हे भगवति भवर्ती सर्व्वलोकैकधात्रीं सर्व्वे अपर्य्यन्तलोकधातु- स्थिता ये लोका जनास्तेषामद्वितीयामेकां धात्रीं परिपालिकां त्वां नाथीकृत्यापि शरणीकृत्यापि ऐश्वर्य्येण आश्रित्यापि अनाथ- मशरणमिति कृत्वा मन्दभाग्यमल्पपुण्यं मां धिग्धिगिति निन्दा- भिधानम् । न केवलम् एवं दिवसकरस्य रवेः रुक् दीप्तिस्तयाप्य - परिमितजगदन्धतमोध्वंसिकया[^३] अप्रणुत्तोऽनपगतोऽन्धकारो यस्य तं दिवसकरस्येव रुक् कान्तिर्यस्याः सा तया एवंभूतयापि त्वया अमेयकिरणया अज्ञानतमिस्रोत्सारिकयापि[^४] अविनष्टाज्ञानान्ध- कारं, किञ्च हैमवत्याः सुरसरितः कूलकच्छे तीरप्रान्ते । कीदृशे ? ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. दुःकृतं । [^२] Orig. दुःपरिपाकं । [^३] Orig. जगदन्धं तमोध्वंसिकया । [^४] Orig. तमिश्रौत्सारिकया ।

हिमस्य तुषारस्य या शकलशिला खण्डशिला तद्वच्छीतले सर्व्व- क्लेशापहारिणि । तत्र निषण्णमपि तृष्यन्तं पिपासाकुलम् उपगत- पिपासं तृषार्त्तमित्यर्थः । अथवा हैमवत्यास्तव अभयायाः सकल- सत्त्वाशेषभयविनाशिकायाः कूलकच्छे अनुकूल[^१]भूम्येकदेशे निषण्ण- मपि रागादिदोषाक्रान्तम् । कूलमनुकूलमुच्यते एकदेशे समुदायो[^२] गम्यते इति न्यायात् यथा सत्यभामा इति । पुनः कीदृशम् ? रत्नानां द्वीपे जलान्तर्मणिमयस्थलभूभागे या प्रतोली रथ्या तस्या विपुलमणिगुहैव गृहं वेश्म तद्गर्भे स्थितमपि दरिद्रम् अर्थ- हीनम् । अथवा बुद्धादिरत्नानां यत् स्थलं स द्वीपो भवनमयो- रन्तर्वर्त्तित्वात्तत्र या प्रतोली मोक्षद्वारं तस्या विपुलमणिगुहा सहस्रमुखस्थानं तदेव गेहं तद्गर्भे तदन्तर्वर्त्तिनि स्थाने[^३] । एतज्ज्ञान- रत्नशून्यो महाकरुणासम्पन्नाया अपि भाग्यापराधान्न तवाहं विषय इति भावः । स्वदोषोद्भावनव्याजेन कथं मां परिभाषसे इत्याशङ्क्याह--

मातापि स्तन्यहेतोर्विरुवति बहुशः खेदमायाति पुत्रे क्रोधं धत्ते पितापि प्रतिदिवसमसत्प्रार्थनासु प्रयुक्तः । त्वं तु त्रैलेाक्यवाञ्छाविपुलफलमहाकल्पवृक्षाग्रवल्ली सर्वेभ्योऽभ्यर्थितार्थान् विसृजसि न च ते विक्रिया[^४] जातु काचित् ॥ ५ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. अनुकूत । [^२] Orig. समूदाया । [^३] Orig. नंदरि । [^४] A. विकृया ।

॥ ५ ॥ मातापीत्यादि-- हे परमक्षान्तिसम्पन्ने पित्रोरपि अधिकतरा त्वम् । कथम् ? मातापि पुत्रे तनये स्तन्यहेतोर्दुग्धनिमित्तं बहुधा अतिरुदति आक्रन्दति सति खेदमायाति विषादमुपैति । जनकोऽपि असत्प्रार्थ- नासु त्रसन्त्यः असम्भाविन्यः[^१] या वस्तुनो वाञ्छास्तासु प्रयुक्तः प्रति- दिवसं प्रतिप्रेरितः सन् क्रोधं धत्ते कोपमुद्वहति । त्वं तु भगवती पुनः, अतिस्नेहवती, सर्व्वेभ्योऽपरिमितजनेभ्योऽभ्यर्थिता सती अर्थान् यथाभिलषितवस्तूनि विसृजसि परित्यजसि । कथं विसृजसि इत्याशङ्क्य आह। त्रैलोक्यानां त्रैधातुकान्तर्वर्त्तिनां सत्त्वानां वाञ्छाया विपुलं महत्फलं यस्याः सा चासौ, महाकल्पवृक्षस्य उत्तमवाञ्छा- तरोरग्रवल्ली च या सा तथा प्रधानमञ्जरीव त्वमित्यर्थः । अत- स्त्रैभववदान्याया महाकरुणाद्रीकृतहृदयायाः अत्यल्पमपि अन्यथात्वं विकारभावो न च नैव जातु कदाचिदपि । एतेन आर्त्तानां परुषाभिधानेऽपि भवती न परिखिद्यते इति भावः । किञ्च पूर्व्वकृतप्रतिज्ञामपि भगवत्याः स्मारयन्नाह--

या यः क्लेशौघ[^२]वह्निज्वलिततनुरहं तारणी तस्य तस्ये- त्यात्मोपज्ञं[^३] प्रतिज्ञां कुरु मयि सफलां दुःखपातालमग्ने । वर्धन्ते यावदन्ते परुषपरिभवाः प्राणिनां दुःखवेगाः सम्यक्संबुद्धयाने प्रणिधिधृतधियां[^४] तावदेवानुकम्पा[^५] ॥ ६ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. असंतो संभवनिनोथे वस्तुनोयं चास्तासु । [^२] A. क्लेशोघ । [^३] A. आत्मोपज्ञां । [^४] A. भृतिधियां । [^५] A. अनुकम्पा ।

॥ ६ ॥ यो य इत्यादि-- हे सत्यवत्सले त्वया पूर्व्वमात्मोपज्ञं कृता या[^१] प्रतिज्ञा अवश्य- पाल[^१]नीया । आत्मनः स्वस्या उपज्ञम् अनुरूपं यथा स्यादिति क्रियाया विशेषणम् । तां मयि अपि दुःखपातालमग्ने दुःखमेव अतिगाधत्वात् पातालमिव तत्र मग्ने निःशेषेण तलं गते सफलां संपूर्णां कुरु निष्पादय । कां ताम् ? यो य इति वीप्सायाम् । क्लेशानां रागादीनाम् ओघो निवहः स एव अतिदाहकत्वाद् वह्निर्हुताशनः तेन प्रज्वलिता प्रदीप्ता तनुः कायो यस्य तस्याहं तारिणी निस्तारिकेत्येव । अर्थान्तरन्यासव्याजेन भगवतीमेव उत्क- र्षयनाह वर्द्धन्ते इति । प्राणिनामेते पुरोवर्त्तिनो दुःखवेगानां प्रवाहाः । किम्भूताः ? परुषपरिभवाः परुषोऽतिनिष्ठुर: परिभवस्तिर- स्कारो येषु ते तथा । वर्द्धन्ते वृद्धिमुपयान्ति यावत्तावदेतत्- पर्य्यन्तमेव अनुकम्पा महाकरुणा । केषां सम्यक्सम्बुद्धयाने सुगत- महावर्त्मनि[^३] प्रणिधिर्बोधिचित्तम् उत्पाद्य निखिलत्रिजगदुद्धरणाय उद्योगः प्रस्थानचित्तं तत्र धृता निहिता बुद्धिः प्रज्ञा यैस्तेषाम् । एतेन एतदुकं यावद् यावद् भवदुःखवृद्धिस्तावद्भवद्विधानां परार्थ- परायणानां महाकरुणापि वर्द्धते । अतो[^४] न मामुपेचितु- मर्हसौति भावः । देव्याः स्वदुःखमावेद्यापि कदाचिद्दुर्वृत्तं मामावेदितवत्सलं च आवेद्य उपेक्षते इत्यालोच्च पुनः फुत्कारयन्नाह-- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. कृतया । [^२] Orig. वाल । [^३] Orig. महाव्रत्मनि [^४] Orig. त्यतो ।

इत्युच्चैरूर्द्ध्वबाहौ नदति नुतिपदव्याजमाक्रन्दनादं नार्हत्यन्योऽप्युपेक्षां[^१] जननि जनयितुं किम्पुनर्यादृशी त्वम् । त्वत्तः पश्यन् परेषामभिमतविभवप्रार्थनां प्राप्तुकामो दह्येऽसह्येन भूयस्तरमरतिभुवा सन्ततान्तर्ज्वरेण ॥ ७ ॥

॥ ७ ॥ इत्युच्चेरूईबाहाविति-- हे जननि अन्योऽपि अदयालु: प्रार्थ्यते, अपि इत्यनेन प्रागुक्ता- भिलाषप्रकारेण उच्चैरधिकतरम् ऊर्द्ध्वबाहौ नदति ऊर्द्ध्वम् उपरि बाहू भुजौ यस्य तस्मिन् उत्क्षिप्तभुजे विरुवति जने आक्रन्दनादं यथा भवति इति क्रियाविशेषणम् । आ उच्चैः क्रन्देन भयविह्वल- प्रलापेन नादोऽत्युच्चध्वनिर्यत्र नदने तमेव पुष्णाति । नुतिपदव्याजं नुतेः पदं शब्दः[^२] वाक्यं वा तन्मिषं । उपेक्षाम् अवज्ञाम् अवहेलां जनयितुम् उत्पादयितुं नार्हति नोचितकारी भवति । किं पुनः इत्या- श्चर्य्याभिधानमतिशयेनेत्यर्थः । दशदिग्लोकधात्ववस्थितनिखिल- जनातिदुःसहदुःखानलपरित्राणकारणाध्येषणपरायणा तन्निवारणाय करुणागुणरमणीयान्तःकरणा त्वमीदृशी माता । किञ्च त्वत्तः पश्यन् परेषां त्वत्तो भवत्याः सकाशात् परेषां त्वद्भक्तिपरायणानाम् अन्येषा- मभिमतविभवप्रार्थनां प्राप्तुकाम: पश्यन् अवलोकयन् भूयस्तरम् अतिशयेन अहं दह्ये प्रज्वलितो भवामि । अभिमता अभिलषिता ये विभवा लौकिकलोकोत्तराः श्रियस्तेषां प्रार्थना याच्ञा[^३] ताम् । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] नार्हत्यं न्योप्युपेक्षां । [^२] Orig. omit: । [^३] Orig. यांचा ।

यद्वा प्राप्तः सिद्धः काम इच्छा यस्य । केन ? सन्ततान्तर्ज्वरेण सन्ततं निरन्तरं योऽन्तर्मनसि ज्वरो दुःसहतापस्तेन । अरतिभुवा अरतेर- सुखाद् भवति उत्पद्यते यस्तेन असह्येन अतिदु:सहेन । सकलजन- मनोऽभिलाषसम्पादिका व्याक्रन्दत्यपि मयि न तुष्यसीति धिग् दैवमित्यभिप्रायः । अधार्म्मिकं[^१] नाम आकलयसि इत्याशङ्क्य आह--

पापी यद्यस्मि कस्मात् त्वयि मम महती वर्द्धते भक्तिरेषा श्रुत्या[^२] स्मृत्या च नाम्नाप्यपहरसि हठात् पापमेका त्वमेव । त्यक्तव्यापारभारा तदसि मयि कथं कथ्यतां तथ्यकथ्ये पथ्यं ग्लाने मरिष्यत्यपि विपुलकृपः किं भिषग् रोरुधीति ॥ ८ ॥

॥ ८ ॥ पापीत्यादि-- पापी यद्यस्मि भवामि, कस्मात् किमर्थं त्वयि अनिर्व्वचनीय- माहात्म्यायां मम पापकारिणो भक्तिः श्रद्धैषा पुरःपरिवर्त्तिनी स्तुत्यादिरूपा महती सातिरेका सती[^३] वर्द्धते वृद्धिमुपैति । नहि उपचितकुशलमूलस्य त्वच्चरणेऽभिप्रसादोऽतोऽनुमीयते नाहमपुण्य- वान् । अपरञ्च[^४] त्वमेव परम् एका अद्वितीया कलुषेन्धनदहना- त्मिका पापमपहरसि स्फोटयसि हठात् बलात् । कया ? श्रुत्या ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. अधर्म्मिकं । [^२] A. श्रुत्वा । [^३] Orig. साता । [^४] Orig. कापरञ्चा ।

अनुपदमाकर्णनेन, स्मृत्या पुनः पुनर्मनसि भावनयापि नाम्नापि तारेति संज्ञाघोषणेनापि । सकलजनानाम्, अखिलतीव्रकलुषशैलाशनिस्त्व- महमपि नातिमन्दपुण्य इत्यर्थः । मयि त्यक्तव्यापारभारा, तदसि मयि कथं त्यक्त उज्झितो व्यापारस्य भवदुःखोद्धरणलक्षणस्य भारो गुरुत्वं यया सा, तथा त्वच्चरणशरणेऽपि मयि कस्माद्धेतोरसि तदसि तत् कथ्यतां तथ्यकथ्ये सत्यवादिनि, तच्छन्दोऽव्ययस्तस्मादर्थे तस्मा- दभिधीयता[^१]मिति, तथ्यमवितथं कथ्यं वचनं यस्याः सा । उक्त- मपि अर्थम् अर्थान्तरन्यासेन द्योतयन्नाह । पथ्यं ग्लाने मरिष्य-

त्यपि म्रियमाणेऽपि रोगिणि पथ्यमौषधं विपुलकृपो महादया- र्द्रमना भिषक् वैद्यः किं रोरुधीति किं निवारयति नैवेत्यर्थः । एतेनैतदुक्तं रागादिरोगसङ्कुले दुश्चिकित्सितत्वा[^२]दमृतलक्षणं पथ्यं दातुमईसौति भावः ॥

अस्वतन्त्रतया भगवतीपदं कमलाराधनावकाशं[^३] प्रकाशयन् प्रागुतं कार्पण्याभिधानावैयर्थ्यं च विज्ञापयन्नाह--

मायामात्सर्य्यमानप्रभृतिभिरधमैस्तुल्यकालं क्रमाच्च स्वैर्दोषैर्वाह्यमानो मठकरभ[^४] इवानेकसाधारणांशः[^५] । युष्मत्पादाब्जपूनां क्षणमपि न लभे यत्तदर्थं विशेषाद् एषा कार्पण्यदीनाक्षरपदरचना स्यान्ममाबन्ध्यकामा ॥ ९ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. अभिधायताम् । [^२] Orig. दुश्चिकित्सितत्वामृत । [^३] Orig. कमलाराधनानुवकासं । [^४] B. करु । [^५] B. साधारणांसः ।

॥ ९॥ मायेत्यादि-- युष्मत्पादाब्जपूजां तव चरणसरोजसपर्यां क्षणमपि न लभे मना- गपि न साधयामि । कुतः ? स्वैर्दोषैस्तुल्यकालं क्रमाच्च वाह्यमानः, स्वैरात्मीयैर्दोषैरपराधैः समकालं यथा येन युज्यमानः । कीदृशो- ऽहम् ? अनेकसाधारणांशः अनेकेषां बहूनां साधारणस्तुल्यः अंशः आगः यस्य सः । तथा क इव ? मठकरभ इव विहारोष्ट्र इव । किं स्वरूपैः ? माया अविद्या, मत्सकाशात् सरतु इति मत्सरस्तस्य भावो मात्सर्य्यं, माया तु कामनालक्षणा तृष्णा, मानञ्चित्तसमुन्नतिः स च सप्तविधः । त एव प्रभृतयः प्रकारा येषां तैः । अधमैर्वराकैः प्रज्ञादृष्टिमात्रमावर्त्तयन् । यत्तदर्थे यद् यस्मादित्यर्थः । अहं[^१] पर- प्रेष्योऽतो विशेषादेषा कार्पण्यदीनाक्षरपदरचना एषा [^२]स्वदुःखावि- ष्करणरूपा । कृपणस्य वराकस्य अतिदुर्गतस्य भावः कार्पण्यं तस्मा- द्दौनमतिकातरं परुषम् अक्षरं येषु तेषां पदानां शब्दानां रचना ग्रथना । ममाबन्ध्यकामा स्यात्तदर्थविशेषात् पुनःपुनर्विज्ञापया- मीति वाक्यशेषः । अबन्ध्योऽनिष्फल:[^३] कामोऽभिलाषो यत्र सा तथा । विशेषादतिशयेन फलवती यथा स्यादिति वा योज्या । मायामात्सर्य्यमानक्लेशादिस्तं[^४] निर्जित्य त्वत्पदारविन्दाराधनैकपरो यथा स्यां तद्विधेहीत्याशयः । दुःखमावेद्य इदानीं प्रभावातिशयद्वारेण भगवतीं स्तुवन् आदौ अष्टमहाभयापहरणशक्तिम् अष्टश्लोकेनाह-- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. महं ? [^२] Orig. स्वदुःखाविःकरणरूपा । [^२] Orig. अनिःफलः । [^४] Orig. क्लेशारिस्तं ।

कल्पान्तोद्भ्रान्त[^१]वातभ्रमितजलचलल्लोलकल्लोलहेला- संक्षोभोत्[^२]क्षिप्तवेलातटविकटचटत्[^३]स्फोटमोट्टाट्टहासात् । मज्जद्भि[^४]भिन्ननौकैः सकरुणरुदिताक्रन्दनिस्यन्दमन्दैः[^५] स्वच्छन्दं देवि सद्यस्त्वभिनुतिपरैस्तीरमुत्तीर्य्यतेऽब्धः[^६] ॥ १० ॥

॥ १० ॥ कल्पान्तेत्यादि-- हे देवि त्वदभिनुतिपरैरुत्तीर्य्यते अब्धेस्तीरं महासमुद्रात् पार- मासाद्यते । सद्यस्तत्क्षणादेव । स्वच्छन्दमपराधीनं यथा स्यात् तवाभितः सर्व्वतो नुतिरेव परा प्रधाना येषां तैः । भिन्ना विदीर्णा नौका तरिर्येषां तैः । मज्जद्भिस्तिलं प्रविशद्भिः । कीदृशैः ? सकरु- णेन हृदयद्राविणा अतिदीनेन यद् रुदितं तेन य आक्रन्दनाद- स्तुमुलध्वनिस्तेन ये निस्पन्दाश्चेष्टाशून्या इव मन्दा मृता वयं सर्व्वे इत्यनुत्साहा ये तैः । किम्भूतात् ? कल्पान्तः प्रलयः तत्र उद्भ्रान्तः समुत्थित इव यो वातः समीरणस्तेन भ्रमितानि आवर्त्ती- कृतानि यानि जलानि तेषां ये चलन्तः समुद्गच्छन्तो लोला: कम्पमानाः[^७] कल्लोलास्तरङ्गास्तेषां हेलया विलासेन यः संक्षोभो विह्वलता तस्माद् उक्षिप्त उल्लङ्घितो वेलातटो मर्यादाभूमिस्तत्र ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] कल्पान्तोत्भ्रान्त । [^२] A. संक्षोभोक्षिप्त । [^३] चटास्फोटमुक्ताट्टहासात् [^४] A. मज्जत्भि । [^५] A. रुदितैः क्रन्दनिष्पन्नमन्दैः । [^६] A. तेऽब्धे । [^७] Orig. adds उत्तमा धनामीभूता ।

यो विकटचटत्स्फोटो भीमनादः स एव मोट्टः प्रौढ़ोऽदृहासो विकृतोच्चैःशब्देन प्रहसनमिव यस्य तस्मात् । चटदित्यनुकरणध्वनिः । जलमभिधाय अग्निमाह--

धूमभ्रान्ताभ्रगर्भोद्भवगमनगृहोत्सङ्गलिङ्गत्[^१]स्फुलिङ्ग- स्फूर्जज्ज्वाला[^२]करालज्चलनजवविशद्वेश्म[^३]विश्रान्तशय्याः। त्वय्याबद्धप्रणामाञ्जलिपुटमुकुटा गद्गदोद्गीतयाच्ञाः[^४] प्रोद्यद्विद्युद्विलासोज्ज्वलजलदजवैराव्रियन्ते[^५] क्षणेन ॥ ११ ॥

॥ ११ ॥ धूमेत्यादि-- हे परपरित्राणपरायणे त्वयि आबद्धप्रणामाञ्जलिपुटमुकुटा आव्रियन्ते क्षणेन सन्नह्यन्ते त्वरया परित्रायन्ते इति यावत् । कैः ? प्रोद्यतीनां प्रकर्षेण उद्भवन्तीनां विद्युतां यो विलासः क्रीड़ा तेन उज्ज्वला:[^६] अवभासयन्तो ये मेघा जलमुचः तेषां जवैरतिवेगैः । त्वयि मातः यो बद्धः प्रणामाञ्जलिपुटमेव मुकुट: किरीटो यैस्ते । गद्गदेन अव्यक्ताक्षरेण उद्गीता अभिहिता याच्ञा[^७] मां निस्तारयेति प्रार्थना यैस्ते । पुनः किम्भूताः ? धूमानां भ्रान्तं भ्रमणं यत्तदेव अभ्राणि जलदास्तेषां गर्भः सन्धिः सङ्घट्टनं तस्मादुद्भवः प्रादुर्भावो यस्य तदेव गगनं नभस्तदेव गृहं[^८] तस्योत्सङ्गे क्रोड़े लिङ्गन्त[^९]स्तर- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. रङ्ग । [^२] A. स्फूर्जज्वाला । [^३] A. विसद्वश्म । [^४] Orig. यांचाः । [^५] Orig. वृयन्ते । [^६] Orig. उज्वलाः । [^७] Orig. यांचा । [^८] Orig. प्रादुर्भावो गगनं नभस्तस्य यस्य गृहस्य । [^९] Orig. रिंगतः ।

ङ्गन्तो ये स्फुलिङ्गा: अग्नेः कणास्तै:[^१] स्फुरन्त्य इतस्ततो लहलहा- यन्त्यो या ज्वालाः शिखास्ताभिः करालोऽतिभीषणो यो ज्वलनो- ऽनलस्तेन जवेन विशन्तः अभ्यन्तरं[^२] परिभ्रमन्तः वेश्मनि[^३] शय्यायां विश्रान्ताः सुखालौना ये ते तथा । इह तु क्तान्तस्य पूर्व्वनिपातः गतग्रामो भृत्यो यथा ॥ ११ ॥ करिणं निगदितुमाह--

दानाम्भःपूर्य्यमाणो[^४]भयकटकटकालम्बिलोलम्ब[^५]माला हूङ्कारा[^६]हूयमानप्रतिगजजनितद्वेषवह्ने[^७]र्द्विपस्य । दन्तान्तोत्तुङ्गदोलातलतुलित[^८]तनुस्त्वामनुस्मृत्य मृत्युं प्रत्याचष्टे प्रहृष्टः पृथुशिखर[^९]शिरःकोटिकोट्टोपविष्टः[^१०] ॥ १२ ॥

॥ १२ ॥ दानाम्भ इत्यादि-- हे दुर्गोत्तारिणि त्वाम् अनुकृत्य मृत्युं प्रत्याचष्टे भवतीं हृदि विभाव्य मरणं प्रतिक्षिपति । दन्तान्तो दशनाग्रं स एव उत्तुङ्गम् उन्नतं[^११] दोलातलं प्रेङ्खस्वरूपं हिन्दोलेति प्रसिद्धं तत्र तुलिता[^१२] तुलीकृता तनुः शरीरं यस्य स तथा । कौदृश: ? पृथुशिखरो[^१३] ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. omits: । [^२] Orig. omits: । [^३] Orig. यत्र वेश्मनि तत्र । [^४] A, B. पूर्य्यमानो । [^५] A. रोलम्ब । [^६] A. ठुङ्कार । [^७] A. द्वेषबह्ने द्विपस्य [^८] A. त्तुलित । [^९] B. शिषर । [^१०] A. कोटोपविष्ट । [^११] Orig. omits: । [^१२] Orig. तुलिमालीकृता । [^१३] Orig. शिषरो ।

विपुलाचलमस्तक इव शिरोऽर्थात् तस्यैव दन्तिनः कुम्भस्थलं तस्य कोटिरग्रं सैव कोट्टाङ्गस्थानमिव तत्र उपविष्टो निषण्णो यः स तथा । प्रहृष्टोऽत्यानन्दितः सन्। कस्य ? द्विपस्य करिणः । किम्भूतस्य ? दानाम्भो मदजलं तेन पूर्य्यमाण: सम्भूयमानः उभयकटः सव्येतर- गण्डस्थलं स एव कटका गिरेरधोभूरिव अतिविस्तीर्णत्वात् तत्र आलम्बिनां लोलम्बानां भ्रमराणां या माला पकिस्तस्या ह्रङ्कारो मञ्जुगुञ्जध्वनिस्तेन आहूयमानाः सम्मखीक्रियमाणा ये प्रतिगजा विपक्षदन्तिन: तैर्जनित उत्पादितो द्वेष एव वह्निः अनलो यस्य तय्य ॥ १२ ॥ चौरानभिधातुमाह--

प्रौढ़प्रासप्रहारप्रहतनरशिरःशूलवल्ल्युत्सवायां[^१] शून्याटव्यां कराग्र[^२]ग्रहविलसदसिस्फोटकस्फीत[^३]दर्पान् । दस्यून् दास्ये नियुङ्क्ते[^४] सभृकुटिकुटिलभ्रूकटाक्षेक्षिताक्षां- श्चिन्तालेखन्यखिन्नस्फुटलिखितपदं नाम धाम श्रियान्ते॥ १३ ॥

॥ १३ ॥ प्रौढ़ेत्यादि-- हे अभयप्रदे ते तव नाम तारे प्रतारेत्यभिधानम् । दस्यून् दास्ये नियुङ्क्ते चौरान् भृत्यत्वे नियोजयति । कीदृशम् ? श्रियां धाम निखिल[^५] सम्पदामालय: । पुनः कीदृशम् ? चिन्ता सङ्कल्पः ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. शूलल्युत्सबायां । [^२] B. omits one ग्र [^३] B. स्फोट । [^४] A. नियत्ते । [^५] Orig. निखि ।

सैव लेखनी आलेख्यकाष्ठी तथा अखिन्नेन अनायासेन म्फुटम् अतिव्यक्तं लिखितं विन्यस्तं पदं यत्र तत् तथा । किं विशिष्टान् ? भृकुटि: परभीषणो य उच्चैर्ललाट सङ्कोचस्तया मह वर्त्तते कुटिले भङ्गुरे ये भ्रुवौ ताभ्यां कटाक्षेण ईक्षितं तिर्थग्वलितेन आलो - कितं ययोस्ते तथा तादृशे अक्षे चक्षुषी येषां तान् । कीदृशान् ? कराग्रग्रहेण मुष्टिनिष्पीड़नेन विलसन्तः सकम्पजलजलायमाना ये अतिस्फोटका: खड्गाद्याधारास्तैः स्फीतोऽतिप्रौढ़ो दर्पोऽहङ्कारो येषां तान् । कस्याम् ? शून्याटव्याम् शून्या निर्जना या अटवी कान्तारं तस्याम् । किम्भूतायाम् ? प्रौढ़ो यः प्रासप्रहारोऽतिनिष्ठुरकुन्ता- घातस्तेन प्रहता ये नरास्तेषां शिरःसु कपालेषु याः शूलवल्ल्यः शूलयष्टयः ताभिः तासां वा उत्सवो मङ्गलं हर्षो वा यस्या यत्र वा तस्याम् । सिंहं कथयितुमाह--

वज्रक्रूरप्रहारप्रखरनख[^१]मुखोत्खातमत्तेभकुम्भ- श्चोतत्सान्द्रास्रधौतस्फुटविकटसटासङ्कटस्कन्धसन्धिः[^२] । क्रुध्यन्ना[^३]पित्सुरारादुपरिमृगरिपुस्तीक्ष्णदंष्ट्रोत्कटास्य- स्त्रस्यन्नावृत्य याति त्वदुचितरचितस्तोत्रदिग्धार्थवाचः[^४]॥ १४ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. णख । [^२] A. सधिः । [^३] A. कुध्येन्ना । [^४] A. ष्टोत्रदृग्धार्थवाचः ।

॥ १४ ॥ वज्रेत्यादि- हे सकलजनवत्सले मृगरिपुस्त्रस्यन्नावृत्य याति । मृगाः करिणः पशवो वा तेषां रिपुः सिंहस्त्रस्यन् भयमावहन् आवृत्य व्यापाराद् दूरं पलायते । कुतः ? त्वय्येव उचितम् अनुरूपं रचितं निष्पादितं यत् स्तोत्रं तेन दिग्धो विलिप्तोऽर्थो यस्याः एवंविधाया वाचो वचनादर्थात् पुरुषस्येति । कीदृशः ? तीक्ष्णदंष्ट्रया उत्कटं भीषणम् आस्यं मुखं यस्य सः । तथा उपयुद्धे क्रुध्यन् रोषं कुर्व्वन्, आपित्सुः आपतितुमिच्छुः । किम्भूतः ? वज्रवत् क्रूरप्रहाराणि प्रखराणि तीक्ष्णानि नखानां मुखानि अग्रभागास्तैत्खाताः उत्कौर्णा मत्ता- नाम् इभानां कुम्भिनां ये कुम्भाः शिरोदेशास्तेषु श्चोतन्ति स्रवन्ति सान्द्राणि घनानि यानि अस्राणि रुधिराणि तैर्धौताः प्रक्षालिताः स्फुटविकटा अत्यन्तभीषणा याः सटाः केशरास्ताभिः सङ्कटः स्कन्धस्य धमने: सन्धिरन्तरालं यस्य स तथा । फणिनं वक्तुमाह--

धूमावर्त्तान्धकाराकृतिविकृतफणिस्फारफुत्कारपूर- व्यापारव्यात्तवक्त्रस्फुरदुरुरसनारज्जुकीनाशपाशैः । पापात् सम्भूय भूयस्तव गुणगणनातत्परस्त्वत्परात्मा धत्ते मत्तालिमालावलयकुवलयस्रग्विभूषां विभूतिम् ॥ १५ ॥

॥ १५ ॥ धूमेत्यादि- हे विपद्गतजनोद्वीक्षणपरे त्वत्परात्मा भूयः पुनर्विभूतिं सम्पदं

धत्ते बिभर्त्तीति सम्बन्धः । त्वमेव परं केवलम् आत्मा यस्य स तथा । कीदृशः ? तव गुणानामणिमलघिमादीनां गणना संख्या तत्र तत्परस्तन्निष्ठः । कीदृशीम् ? मत्तालीनां हर्षोद्भेदद्विरेफाणां[^१] या माला तस्या वलयो वेष्टनं यस्याः कुवलयस्रजः नीलोत्पलमालायाः सैव विभूषा अलङ्कारो यस्यास्ताम्[^२] । भगवतीप्रभावात् स एव उरगस्तथाविधो जात इति भावः । पापाद् अधर्मात् सम्भूय आसाद्य । कै: ? धूमानामावर्त्तः परिमण्डलं यत्रान्धकारे तच्चाकृति- राकारो यस्य तस्य विकृतस्य भयानकस्य फणिनः सर्पस्य स्फारोऽति- महान् फुत्कारपूरस्फूत्कृतिसमूहस्तस्य यो व्यापार : क्रिया तेन व्यात्तं यद्वक्त्रं आस्यं तत्र स्फुरन्त्यौ लेलिहायमाने गुर्व्यौ गुरुतरे ये रसने जिह्वे त एव रज्जवो वरत्रास्तन्मया एव कीनाशस्य कृतान्तस्य पाशा इव पाशास्तैः । बन्धनमभिधातुमाह--

भर्त्तृभ्रूभेदभीतोद्भट[^३]कटकभटाकृष्टदुःश्लिष्टकेश- श्चञ्चद्वा[^४]चाटचेटोत्कटरटितकटु[^५]ग्रन्थिपाशोपगूढ़ः । क्षुत्तृट्क्षामोष्ठकण्ठस्त्यजति स सपदि व्यापदं तां दुरन्तां यो यायादार्य्यताराचरणशरणतां स्निग्धबन्धूज्झितोऽपि ॥ १६ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. द्विरेफानां । [^२] Orig. adds एवंविधा स्रगेव विभूषा तस्य विभूषा शोभा तामिति समस्तं वा पदम् । [^३] A. भीतोत्भट । [^५] A. चच्चद । [^४] A. पटु ।

॥ १६ ॥ भर्त्तृभ्रू इत्यादि-- हे अशेषबन्धविध्वंसिनि, यः पुमान् यायात् गच्छेत् आर्य्य- तारायाः चरणमेव शरणं त्राणं तस्य भावस्तत्त्राणताम् । स्निग्ध- बन्धूज्झितोऽपि स्निग्धाः प्रेमार्द्रीकृतमनसो ये बन्धवो मित्राणि तैः उज्झितोऽपि सन्त्यक्त एव सन् । ताम् अनुभूतां व्यापदं विपत्तिं दुरन्तां दुःसहोऽन्तोऽवसानं यस्यास्तां सद्यस्तत्क्षणादेव त्यजति प्रति- क्षिपति दूरीकरोतीत्यर्थः। कीदृशः ? भर्त्तुः प्रभोः भ्रूभेदो भृकुटि:[^१] भ्रुवो भङ्गुरता तस्माद् भीतास्त्रस्ता उद्भटा: प्रसिद्धाः कटके ये भटाः राजधान्यां प्रेष्यवीरास्तैराकृष्टाः उच्चैर्निष्पीड्या[^२] दुःश्लिष्टा[^३] इतस्ततीचताः केशा यस्य स तथा । किम्भूतः ? चञ्चन्तः इतस्ततः परिभ्रमन्तो वाचाटाः वावदूका बहुवल्गिनो ये चेटा दामास्तेषां यदुत्कटं रटितम् असह्यं प्रलपितं तेन कटुग्रन्थिस्तीव्रबन्धो येषु पाशेषु तैरुपगूढ़ः सुबद्धः स तथा । क्षुद्[^४] बुभुक्षा तृट् पिपासा ताभ्यां क्षाम: शुष्क ओष्ठाभ्यां सह कण्ठो यस्य स तथा । रक्षोऽभिधातुमाह-- मायानिर्माण कर्म्मक्रमकृतविकृतानेकनेपथ्यमिथ्या- रूपारम्भानुरूपप्रहरणकिरणाडम्बरोड्डामराणि[^५] । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. omits: । [^२] Orig. निःपीड्या । [^३] Orig. adds नीता before it. [^४] Orig. क्षत् । [^५] A. डामरो डामराणि ।

त्वत्तन्त्रोद्धार्य्यमन्त्रस्मृतिहृतदुरितस्यावहन्त्यप्रधृष्यां प्रेतप्रोतान्त्रतन्त्रीनिचयविरचितस्रञ्जि रक्षांसि रक्षाम्[^१] ॥ १७ ॥ ॥ १७ ॥ मायेत्यादि-- हे महाप्रभावे रक्षांसि राक्षसाः अप्रधृष्यां शत्रुभिरनभिगम्यां रक्षाम् आवहन्ति विदधति । कस्य ? तव तारार्ण्णवादीनि तन्त्राणि तेषु उद्धार्य्या उत्तोलनीया ये मन्त्रास्तेषां स्मृत्या स्मरणेन हृतानि दुरितानि पापानि यस्य तस्य । कीदृशानि ? प्रेतानां शवानां प्रोत उत्खातः अन्त्रतन्त्रीनिचयः अन्त्रगुणनिवहस्तेन विरचिता निर्म्मिता स्रग् माला यैस्तानि । मायया छद्मना निर्म्मितानामनुपमवीरबीभ- सादिरूपादीनां कर्म्मक्रमः करणस्य परिपाटिस्तेन कृतं निष्पादितं विकृतम् अतिरौद्रम अनेकरङ्गविषयं नेपथ्यं प्रसाधनं तदेव मिथ्या- रूपं तेषु अलीकाकारेषु य आरम्भो दर्पस्तस्यानुरूपाणि उचि- तानि यानि प्रहरणानि शस्त्राणि तेषां किरणाडम्बरेण प्रभावाति- शयेन उड्डामराणि अतिभीषणानि यानि तानि तथा । अष्टमहाभयापहारानन्तरं संग्रामविजयसामर्थ्यं वक्तुमाह-- गर्ज[^२]ज्जीमूतमूर्त्ति-त्रिमदमदनदीबद्धधारान्धकारे विद्युद्द्योतायमानप्रहरणकिरणे निष्पतद्वा[^३]णवर्षे । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. म्रंजि रक्षासि रक्षां । [^२] A. गर्जत् । [^३] B. नितपतद् ।

रुद्धः संग्रामकाले प्रबलभुजबलैर्विद्विषद्भिर्द्विषद्भि[^१]- स्त्वद्दत्तोत्साहपुष्टिः प्रसभमरिमहीमेकवीरः पिनष्टि[^२] ॥ १८ ॥ ॥ १८ ॥ [^३]गर्जदित्यादि-- हे संग्रामोत्तारिणि त्वद्दत्तोत्साहपुष्टिः सन् एकवीरः पिनष्टि । एकोऽसहायः यो वीरः सः । त्वया दत्तार्पिता उत्साहस्य[^४] वीर्य्यस्य पुष्टि: पोषणं वृद्धिर्यस्य स तथा प्रमभं हठाद् अरिमहीं रिपो- र्भूमिं संचूर्णयति । कीदृशः ? रुद्धः सर्व्वतो वेष्टितः । कैः? द्विषद्भिः शत्रुभिः विद्विषद्भिः विद्वेषमावहद्भिः । किम्भूतैः ? प्रबलानि अत्यु - द्रिक्तानि भुजानां बलानि शक्तयो येषां तैः । क्व ? संग्रामकाले । संग्राममेव प्रावृषा निरूपयति । गर्जन्तो नदन्तो ये जीमूता मेघास्तेषामिव मूर्त्तय[^५] आकारा येषां त्रिमदानां त्रिगण्डगलित- द्विपानां तेषां या मंदनद्यो दाननिर्झरिण्यस्तासु बद्धाः संलग्ना या धारास्ताभिः अन्धकारो दुरालोको यत्र तस्मिन् । किम्भूते ? विद्युदिव द्योतायमानः प्रकाशयन् प्रहरणानाम् अस्त्राणां किरणो यत्र तस्मिन् निष्पतन्तो वाणानां वर्षा वृष्टयो यत्र तत्र । एतेन एतदुकं संग्रामा- ङ्गनसङ्गता अपि त्वत्प्रसादात् निस्तरन्तीति भावः । महाव्याधिशातनशक्तिमाह-- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] À. द्विषत्भिः [^२] B. पिनस्ति । [^३] Orig. omits गर्जदित्यादि । [^४] Orig. adds उद्यमन अर्णस्य after उत्साहस्य । [^५] Orig. मूर्त्तयो ।

पापाचारानुबन्धोद्धतगदविगलत्पूतिपूयास्रविस्र- त्वङ्मांसा[^१]सक्तनाड़ी मुखकुहरचलज्जन्तु[^२]जग्धक्षताङ्गाः । युष्मत्पादोपसेवागदवरगुटिकाभ्यासभक्तिप्रसक्ता जायन्ते जातरूपप्रतिनिधिवपुषः पुण्डरीका[^३]यताक्षाः ॥ १९ ॥

॥ १८ ॥ पापेत्यादि-- हे बाह्याभ्यन्तरव्याधिव्यथितहृदयानां महौषधे युष्मत्पादोपसेवा तव पदकमलसपर्य्याप्तिः सैव अगदवरगुटिका न विद्यते गदो रोगो यतो वरगुटिकायाः सा तथा सर्व्वरोगापहारि रसायनमित्यर्थः । तत्र योऽभ्यासो नैरन्तर्य्येण सेवनं तत्र भक्त्या श्रद्धया एवमेतन्नान्य- थेत्यात्मना प्रसक्ताः संलग्ना ये ते तथा जायन्ते नवीनतनवः प्रादु- र्भवन्ति । कीदृशः ? जातरूपम् अक्षयकाञ्चनं तत्प्रतिनिधि तत्सदृशं वपुर्येषां ते । पुण्डरीकम् अम्भोजं तद्वदायतमक्षि चक्षुर्येषां ते। पूर्व्वं कीदृशा: ? पापानामाचरणम् आचारस्तत्र योऽनुबन्धः अनुगमः नैरन्तर्य्येण सक्तिः तेन उद्धता: प्रकुपिता ये गदा महाव्याधयस्तेभ्यो विगलद् निष्पतद् यत् पूतिपूयास्रं दुर्गन्धपक्षशोणिताक्तरुधिरन्तेन विस्राणि अस्रगन्धीनि यानि त्वङ्मांसानि तेषु आसक्ता निबद्धा या नाड्यः शिरा नाडीव्रणानि वा तासां मुखकुहरेषु वदनविवरेषु चलन्तः स्यन्दन्तो जन्तवस्तदुद्भवाः क्रिमयस्तैर्जग्धानि खादितानि क्षतानि च ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. मान्सा । [^२] A. गलज्जन्तु । [^३] A. पुडरीका ।

निष्कुषितानि[^१] अङ्गानि येषां ते तथा । एवंविधमहाव्याधिग्रस्ता अपि त्वत्पादाराधनमहौषधाद् दिव्यकान्तयो भवन्तीत्यद्भुतम्[^२] ॥ १९ ॥ सर्व्वशास्त्रकलाभिज्ञाज्ञानप्रवाहमाह--

विश्रान्तं श्रोत्र[^३]पात्रे गुरुभि[^४]रुपहृतं यस्य नाम्नायभैक्ष्यं विद्वद्गोष्ठीषु[^५] यश्च[^६] श्रुतधनविरहान्मूकता[^७]मभ्युपैति[^८] । सर्व्वालङ्कारभूषाविभवसमुदितं प्राप्य वागीश्वरत्वं सोऽपि त्वद्भक्ति[^९]शक्त्या हरति नृपसभे वादिसिंहासनानि ॥ २० ॥

॥ २० ॥ विश्रान्तेत्यादि-- हे अप्रतिहतप्रभावविभवे त्वद्भक्तिशक्त्या सोऽपि स एव पुरुषो वादिनां विपन्नानामन्यतीर्थानाम् सिंहासनानि हरति आच्छिद्य गृह्णाति । त्वयि एव या भक्तिरभिप्रसादस्तस्याः शक्त्या सामर्थ्येन उक्तनृपसभे राजसदसि नृपाणां सभा नृपसभमिति राजादित्वाद् अदन्तता । किं कृत्वा ? वागीश्वरत्वं प्राप्य वाचामैश्वर्य्यमासाद्य । कीदृशम् ? सर्व्वे एव अलङ्कारा अशेषा रूपकोपमादयस्तेषां विभ- वेन शोभासम्पदा समुदितं सम्यगुच्छ्रितं यत् तथा । अथवा सर्व्वालङ्कारभूषया विभवेन च उत्तमलक्ष्म्या समुज्ज्वलम् । पूर्वं ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. निःकुषितानि । [^२] Orig. त्याद्भुतम् । [^३] B. श्रोतृ । [^४] A. गुरुभिरुहृतं । [^५] A. विद्युत्गोष्ठेषु । [^६] B. यस्य । [^७] A, विरहात् मूकता । [^८] A. भुपत । [^९] A. त्वत्भक्ति ।

यस्याम्नायभैक्ष्यं श्रोत्रपात्रे न विश्रान्तम् । आम्नायो गुरुपारम्पर्य्येण उपदेशः । स एव भिक्षार्हत्वाद् भैक्ष्यम्[^१] । गुरुभिरुपाध्यायप्रभृ- तिभिः उपहृतं उपढौकितम् । यश्च य एव मूकताम् अवच- नीयताम् अभ्युपेतो गतः, अभ्युपैतीति वा पाठः । कुतः ? श्रुतमेव धनं निधिरिव रक्षणीयत्वात् तेन विरहो विच्छेदस्तस्मात् । क्व ? विदुषां पण्डितानां गोष्ठीषु सभासु । एतदुक्तं भवति अत्यन्तमूर्खा[^२] अपि त्वदालोकनाद् महाविद्वांसो भवन्तौति मतिः ॥ २० ॥ अत्यन्तदुःखितजनसम्पत्तिदानशक्तिमाह--

भूशय्या[^३]धूलिधूम्रः स्फुटितकटितटीकर्पटोद्घाटिताङ्गो[^४] यूकायूंषि प्रपिंषन्[^५] परपुरपुरतः कर्परे तर्पणार्थी । त्वामाराध्याध्यवस्यन्[^६] वरयुवतिवहच्चामरस्मेरचार्व्वीम् उर्व्वीं धत्ते मदान्धद्विपदशन[^७]घनामुद्धृतैंकातपत्राम् ॥ २१ ॥

॥ २१ ॥ भूशय्येति-- हे अशरणजनत्राणचूड़ामणे त्वाम् आराध्य उर्व्वीं धत्ते । अध्य- वस्यन् उद्योगमावहन् । कीदृशीम् ? वरयुवतिभिः उत्तमनायि- काभिः वहद् बिभ्रत् चामरं तेन स्मेरा ईषद्धसितवदना चार्व्वी ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. adds कर्णात् कांशेन संस्थितम् । [^२] Orig. मूर्धा । [^३] A. भूसज्या । [^४] कर्पटोत्घाटिताङ्गो । [^५] यूकायुंषि प्रपिसन् [^६] A, B. ध्यवश्यं । [^७] A. दसन ।

मनोज्ञा या ताम्। पुनः किम्भूताम् ? द्विपानां मत्तकुञ्जराणां दशनैर्घनां दृढ़ां शत्रुभिरकम्प्यत्वात् सान्द्रावपाताम् । उद्धृतम् उद्दण्डीकृत्य आरोपितम् एकम् अद्वितीयम् आतपत्रं रत्नोज्ज्वल- विचित्रछत्रं यत्र ताम् । यः पूर्व्वमेवम् आसीत् । भूरेव शय्या तल्पं तस्य धूलिभिः संङ्कररेणुभि[^१]र्धूम्रोऽतिमलिनो यः स तथा । किम्भूतः ? स्फुटित: अतिजीर्णत्वाद्[^२] (द्वाविंशतितमेन [^३]त्रुटित्वा साधारसम्पत्तिलाभः) खण्डीभूतः कटितट्यां नितम्बदेशे यः कर्पटो जरद्वसनं तेन उद्घाटितम् व्यक्तीकृतम् अङ्गं देहावयवो यस्य स तथा । पुनः कीदृशः ? यूकानां देहोद्धृतजलौकादीनाम् आयूंषि जीवितानि प्रपिंषन् विचूर्णयन् । क्व? परेषां पुरपुरतो गृहाग्रतः कर्परे भग्नभाण्डखण्डे तर्पणार्थी तर्पणम् आत्मनः प्राणधारणार्थं

यापना अत्यल्पग्रासमात्रं तदेवार्थ: प्रयोजनं यस्य अस्तीति स तथा । अत्थम्भूता अपि राजानो भवन्ति भवत्कृपयेति भावः ॥ २१ ॥

परभृत्यानधिकृत्याह--

सेवाकर्म्मान्तशिल्पप्रणयविनिमयोपायपर्य्यायखिन्नाः प्राग्जन्मोपात्त[^४]पुण्योपचितशुभफलं वित्तमप्राप्नुवन्तः । दैवातिक्रामणीं त्वां कृपण[^५]जनजनन्यर्थमभ्यर्थ्य भूयो भूमेर्निर्वान्तचामौकरनिकरनिधीन्निर्धनाः[^६] प्राप्नुवन्ति ॥ २२ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. omits । [^२] Orig. त् । [^३] Orig. त्रुटित्य । [^४] A. जमोपात्त । [^५] A. कृपन । [^६] A. निधौनिर्धनाः ।

॥ २२ ॥ सेवाकर्मेति-- हे कृपणजनजननि त्वामर्थमभ्यर्थ्य धननिमित्तं त्वामाराध्य निर्द्धनाः सम्पद्विकलाः भूयः पुनः प्राप्नुवन्ति । कान् ? भूमेः पृथिव्याः सकाशाद् निर्वान्ता उद्गीर्णाश्चामीकराणां सुवर्णानां निकरा: समूहा यैर्निधिभिस्तान् आसादयन्ति । कीदृशीम् ? दैवं नियतवेदनीयं कर्म्म शुभम् अशुभं च तदप्यतिक्रामति उल्लङ्घयति या ताम् । पूर्वं कौदृशः ? वित्तं धनम् अप्राप्नुवन्तोऽलभमानाः । किम्भूतम् ? प्राग्जन्मनि[^१] उपात्तम् उपार्ज्जितं यत् पुण्यं कुशलं तस्मादुपचितम् अतिशयीभूतम् इह जन्मनि यच्छुभं तन्निष्यन्दीभूतं स्वचरितं तस्य फलं प्रसवो यत्र तत् तथा । किं विशिष्टा: ? सेवा प्रेष्यीभूय पराराधनं, कर्मान्तः कृषिकर्म्म, शिल्पं वित्तादिविद्या, प्रणयो याच्ञा, विनिमयः परिवर्त्तनं[^२] क्रयविक्रयलक्षणम्,[^३] उपाय उपागतिः परानुगमः, अमीषां पर्यायाः प्रकारास्तैः खिन्ना आयासिता ये ते तथा । भाग्यहीना अपि परमसम्पदं भजन्ते तव पदसरसिजसेवया इत्याशयः ॥ २२ ॥ अगतिकानामपि ऐश्वर्य्यप्रदानप्रभावमभिधत्ते वृत्तिच्छेदे विलक्षः क्षतनिवसनया[^४] भार्य्यया भर्त्स्यमानो[^५] दूरादात्मम्भरित्वात्[^६] स्वजनसुतसुहृद्बन्धुभिर्वर्ज्यमानः । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. प्राजन्मनि । [^२] Orig. परिवर्त्तनः । [^३] Orig. लक्षणः । [^४] A. निवसनयाः । [^५] A, B. भ्रत्स्यमानो । [^६] A. omits त् ।

त्वय्यावेद्य स्वदुःखं तुरगखुरमुखोत्खातसीम्नां गृहाणा- मीष्टे स्वान्तः पुरस्त्रीवलयरुणरुणाजातनिद्राप्रबोधः ॥ २३ ॥ ॥ २३ ॥ वृत्तिच्छेद इति-- हे दीनानुकम्पिनि त्वथि आवेद्य स्खदुःखं गृहाणामीष्टे । त्वयि परदुःखासहिष्णौ स्वीयं यद्दुःखम् असुखं तद् आवेद्य विज्ञाप्य[^१] गृहाणां महाप्रासादेषु ईष्टे रमते परमेश्वरो भवतीत्यर्थः । षष्ठी- सप्तम्योरर्थं प्रत्यभेदात्[^२] षष्ठ्या निर्देश: । कीदृशानाम् ? तुरगाणाम्[^३] अश्वानां खुरमुखानि नखाग्रभागास्तैरुत्खाताः क्षुण्णाः सीमानो मर्य्यादाभूमयो येषु तेषाम् । कीदृशः सन् ? स्वस्य आत्मनोऽन्तः- पुरेषु कोष्ठकवेश्मसु यः स्त्रीवलयाः [^४]स्त्रियो योषितस्तासां ये वलयाः कङ्कणास्तेषां रुणरुणारवेण जात उत्पन्नो निद्रायाः स्वापात् प्रबोधो ज्ञानं यस्य स तथा । रुणरुणेति शब्दानुकरणम् । प्रागासीत् कीदृशः ? वृत्तिर्वर्त्तनम् आजीविका तस्याश्छेदः खण्डनं तस्मिन् सति विलक्षः विगतं लक्षणमिव लक्ष्यं गम्यस्थानं यस्य सः अप्रति- पत्तिमान् [^५]वैलक्ष्ययुक्त इत्यर्थः । किम्भूतः ? क्षतम् अत्यन्तस्फुटितं निवसनम् आवरणवस्त्रं यस्यास्तया भार्य्यया पत्न्या [^६]भर्त्स्यमानः विगृह्यमाणः। किं विशिष्ट: ? दूरादेव उद्वीक्ष्य वर्ज्यमानो निषिध्य- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. विज्ञप्य । [^२] Orig. व्यर्थप्रत्यमेदात् । [^३] Orig. तुरगाना । [^४] Orig. omits यो । [^५] Orig. वेलक्ष्य। [^६] Orig. भ्रत्स्यमानः ।

मानः । कुतः ? आत्मानमेव केवलं विभर्त्तीत्यात्मम्भरिस्तस्य भाव- स्तत्त्वं तस्मात् । स्वजनाः पूर्वोपकृतसेवका: सुताः पुत्राः सुहृदो विश्वासिनः प्रियाबन्धवो मित्राणि तैः । एवं दुर्गतिरपि[^१] मह- दैश्वर्य्यमुपार्ज्जयति त्वच्चरणमणिकिरणाङ्कितसरोरुहचिन्तयेति ॥ २३ ॥ तत्र चक्रवर्त्तित्वमपि नातिदुर्लभं त्वद्भक्तेषु इति दर्शयन्नाह--

चक्रं दिक्चक्रचुम्बि[^२] स्फुरदुरुकिरणा लक्षणालंकृता स्त्री षड्[^३]दन्तो दन्तिमुख्यः[^४] शिखिगलरुचिरश्यामरोमा[^५] वराश्वः । भास्वद्[^६] भास्वन्मयूखो मणिरमलगुणः कोषभृत् पूर्णकोषः सेनानीर्वीर सैन्यो भवति भगवति[^७] त्वत्प्रसादांशलेशात् ॥ २४ ॥

॥ २४ ॥ चक्रेत्यादि-- हे भगवति तव यः प्रसादो बलं तस्य अंशलेशोऽत्यल्पीयान् भागस्तस्माद् भवति एतत्सर्व्वमिहोच्यते । चक्रं दिशां चक्रं समूह- स्तच्चुम्बितुमास्प्रष्टुं शीलं यस्य तत् । स्फुरन्तो जाज्वल्यमाना उरवो महान्तः किरणा दीप्तयो यस्याः सा तथा । स्त्रीरत्नलक्षणैचिह्नै: अल- ङ्कृता भूषिता या सा । दन्तिमुख्यो दन्तिनां नागानाम् अग्रणीः । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. दुर्गतेरपि । [^२] A. चंवि । [^३] A. षट् । [^४] A. omits: । [^५] A. गलकरुचिस्यांमरोमा । [^६] A. भास्वत् । [^७] B. भगवती ।

षट् दन्ता विषाणा विद्यन्ते यस्य सः । वराश्वः उत्तमतुरङ्गः । शिखिनां मयूराणां ये गलरुचकाः कण्ठचन्द्रकास्तद्वत् श्यामानि रोमाणि यस्य सः स्फुरदिन्द्रनीलनिभ इत्यर्थः । शिखिगलरुचिरेति पाठे शिखिकण्ठवद् रुचिराणि मनोहराणीति योज्यम्, शिखिगल- रुचिरिव श्यामानीति वा । मणिः भास्वन्तो देदीप्यमानाः भास्वतो रवेरिव मयूखा कान्तयो यस्य स तथा । अमला विषाद्यपहरणा गुणा यस्य सः । कोषभृत् भाण्डागाराध्यक्षः पूर्णकोषोऽक्षया निधयो यस्य सः । सेनानीः सेनायाः. समूहः सैन्यं वीराणां सैन्यं यस्य सः । एतदुक्तं स्यात् अपरिमितजन्मोपचितोत्तमसुचरितशतसाध्यमपि चतुर्द्वीपाधिपत्यं वदाराधनान्तरांशेन उपजायते नृणामिति भावः ॥ २४ ॥ अष्टमहासिद्धिदानसामर्थ्यमाह--

स्वच्छन्दं चन्दनाम्भः[^१] सुरभिमणिशिलादत्तसङ्केतकान्तः कान्ताक्रीड़ानुरागादभिनवरचितातिथ्यतथ्योपचारः। त्वद्विद्यालब्धसिद्धिर्मलयमधुवनं याति विद्याधरेन्द्रः खड्गांशु[^२]श्यामपीनोन्नतभुजपरिघ[^३]प्रोल्लसत्पारिहार्य्यः[^४] ॥ २५ ॥

॥ २५ ॥ स्वच्छन्दमिति-- हे सुगतमातः त्वद्विद्या तव विद्या धारणीमन्त्रादिस्तया लब्धा ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. स्वच्छन्दश्चन्दनांभः । [^२] A. खंगांशु । [^३] A. puts : after परिघ । [^४] A. omits: after पारिहार्य्य ।

सिद्धिर्येन स पुमान् विद्याधराणाम् इन्द्रः अधिपतिः सन् याति । मलयस्य चन्दनाद्रेर्मंधौ वसन्तसमये यद् वनं क्रौडोद्यानं ततो व्रजति सफलीकरोतीत्यर्थः । स्वच्छन्दम् अप्रतिहतप्रभावं यथा स्यात् । कीदृशः ? खड्गांशुभिः कृपाणमरीचिभिः श्यामः स्फुरदीषदभिनीलः पीनो[^१] मांसल उन्नतः प्रलम्बो यो भुजः स एव परिघः परिघ इव वा बाहुदण्डस्तत्र प्रोल्लसत् प्रस्फूर्जत्[^२] पारिहार्य्यं[^३] यस्य सः । किम्भूतः ? चन्दनाम्भोभिः सुरभिः सुगन्धिर्या मणेर्माणिक्यस्य[^४] शिला तत्र दत्तः सङ्केतः कान्ताभिर्यस्य सः । तत्र गन्तव्यं त्वयेत्यादिवचनम् अनुक्त्वैव यचक्षुर्वक्त्रकरादिसंज्ञया तदर्थावबोधः संज्ञानं स सङ्केत इत्युच्यते । अभिनवं नवीनम् अपूर्व्वं रचितम् उत्पादितं यद् आतिथ्यम् आतिथेयं अतिथेरर्हत्वात् तेन तथ्येन अकपटेन उप- चरणमुपचार: परिचर्चा यस्य स तथा । अथवा अभिनवरचितम्[^५] आतिथ्यस्य अतिथिसत्कारस्य तथ्यः यथार्थ उपचारो यस्य स इति । कुतः ? कान्तस्य स्वामिन आ समन्ततो या क्रीड़ा केलिस्तस्य अनु- रागः अभिषङ्गो यस्तस्मात् । कान्तानां कान्ताभि[^६]र्यः क्रीडायामनु- रागस्तस्मादिति ग्राह्यम् । दिव्यसम्पत्तेरपि नातिदूरता त्वच्चरण- पङ्गजपरागधूसरीकृतोत्तमाङ्गानामिति भावः ॥ २५ ॥ धनविहारमभिधाय मर्व्वजनसौभाग्य प्रकाशयन्नाह-- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. पीतो। [^२] Orig. omits त् । [^३] Orig. परिहार्य्यं । [^४] Orig. माणिकस्य । [^५] Orig. omits म् । [^६] Orig. adds र्ता ।

हाराक्रान्तस्तनान्ताः श्रवणकुवलयस्पर्द्धमानायताक्ष्यो मन्दारोदारवेणीतरुणपरिमलामोदमाद्यद्[^१] द्विरेफाः । काञ्चीनादानुबन्धोद्धत[^२]तरचरणोदारमञ्जीरतूर्य्या- स्त्वन्नाथान् प्रार्थयन्ते स्मरमदमुदिताः सादरा देवकन्याः[^३] ॥ २६ ॥

॥ २६ ॥ हारेत्यादि-- हे अनवद्याङ्गि लन्नाथान् प्रार्थयन्ते त्वमेव नाथा स्वामिनी येषां तान्, सादराः ससम्भ्रमाः सत्यः अभ्यर्थयन्ते, देवाङ्गनाभिरुपेत्य अभ्यर्थ्यन्ते[^४] उत्पत्य परिभुज्यन्ते[^५] इत्यर्थः । का: ? देवकन्याः स्वर्गा- ङ्गनाः, स्मरमदेन मन्मथदर्पेण मुदिता अतिहर्षेण उच्छृङ्खलीकृता व्यास्ताः । हारेण आक्रान्तः संच्छनः स्तनयोरन्तः अन्तरालं यासां ताः । श्रवणयोर्यत् कुवलयम् इन्दीवरं तत्स्पर्द्धमाने अभिमानजन्य- माने आयते विशाले अक्षिणी चक्षुषी यासां ताः । किम्भूताः ? मन्दारेण पारिजातेन उदारा महती वेणी आयतकेशविन्यासस्तस्याः तरुणः अतिपुष्टः परिमलोऽतिसुरभिगन्धस्तस्य आमोदेन[^६] त्राघ्राणेन माद्यन्तो हृष्यन्तो द्विरेफा भृङ्गा यासां ताः । पुनः किम्भूताः ? काञ्चीनादस्य रसनाध्वनेः अनुबन्धः अनुगमो यस्तेन उद्धततरौ अधीरौ चरणयोरुदारौ विपुलौ मञ्जीरौ नूपुरौ तावेव तूर्य्यौ ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. मोद्यमाद्य । [^२] A. बद्धाद्धत । [^३] A. omits: । [^४] Orig. अभ्यर्थते । [^५] Orig. परिभजते । [^६]. Orig. आमदेन ।

मुरजौ यासां ताः उद्धततरयोरत्यन्तचपलयोश्चरणयोरिति वा व्याख्या । त्वत्पदाधिष्ठितानां सकलमेव अवश्यं वश्यमिति भावः ॥ २६ ॥ वनविहारं पुनराह--

रत्नच्छन्नान्तवापीकनककमलिनीवज्रकिञ्जल्कमाला- [^१]मुन्मज्जत्पारिजातद्रुममधुपबधूद्धूतधूलीवितानाम्[^२] । वीणावेणुप्रवीणामरपुररमणीदत्तमाधुर्य्यतूर्य्यां[^३] कृत्वा युष्मत्सपर्य्यामनुभवति चिरं नन्दनोद्यानयात्राम् ॥ २७ ॥

॥ २७ ॥ रत्नेति-- हे निर्मलीकृतस्वान्तसन्तते युष्मत्सपर्य्यां कृत्वा तव पदस्य पूजां विधाय अनुभवति चिरम् अनल्पकल्पं नन्दनाभिधानस्य उद्यानस्य यात्राम् उत्सवम् उपभुङ्क्ते । कीदृशीम् ? रत्नैर्वैदूर्य्यादिभिश्छन्नो व्याप्तोऽन्तः परिसरो यासां तासु वापीषु क्रीडापुष्करिणीषु या:[^४] कनककमलिन्यः काञ्चननलिन्यस्तासां वज्राणां हीराणां ये किञ्जल्काः केशरास्तेषां माला यत्र ताम् । उन्मज्जन्त ईषद्विक- सन्तो मञ्जरिता ये पारिजातद्रुमा मन्दारतरवस्तेषु मधुपवधूभिः भृङ्गाङ्गनाभिः[^५] धूताः समुत्तोलिता ऊर्द्ध्वं नीता या धूल्यः परागास्ता एव वितानानि चन्द्रातपा यस्यां ताम्। मधुरमधूद्भूतेतिपाठे उन्मज्जत्पारिजातद्रुमाणां मधुरेण मनोहरेण मधुना वसन्तेन ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. मुन्मत्जत् । [^२] A. मधुरमधूद्धूतधूलीवितानाम् । [^३] B. तूर्य्या [^४] Orig. omits : । [^५] Orig. omits : ।

उद्धूतधूलीवितानां मधुरं मन्दं कान्तं वा कृत्वेति वा व्याख्या । मधुरमन्दमन्दाकिनी क्रीडार्थात् पतद्भिरेव मधुभिर्मकरन्दबिन्दुभि- रुद्धूतधूलीवितानामिति नीरसा व्याख्या। किम्भूताम् ? वीणा- वेणुषु वल्लकीवंशेषु प्रवीणा:[^१] अमरपुररमण्यः सुरनगरसुन्दर्य्य - स्ताभिर्दत्ता: प्रहता माधुर्येण मनोज्ञतया तूर्य्या मुरजा यस्यां ताम् । दत्तमिति दोऽवखण्डने इति धातोः प्रयोगः[^२] । त्वत्प्रणताः सुरपुङ्गवा भवन्तीति भावः ॥ २७ ॥ जलक्रीड़ाविहारमाह--

कर्पूरैलालवङ्गत्वगगुरुनरद[^३]क्षोदगन्धोदकायां कान्ताकन्दर्पदर्पोत्कटकुचकुहरावर्त्तविश्रान्तवीच्याम् । मन्दाकिन्याममन्दच्छट[^४]सलिल[^५] सरितक्रीड़या सुन्दरीभिः क्रीड़न्ति त्वङ्गतान्तः[^६]करणपरिणतोत्तप्तपुण्यप्रभावाः ॥ २८ ॥

॥२८॥ कर्पूरेत्यादि-- हे अद्वैततत्त्वावबोधदायिनि त्वय्येव गतं यदन्तःकरणम् अन्त- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. सुरवीणायाः । [^२] दोऽवखण्डने इति धातोर्दत्त इति पदं कथमपि भवितुं नार्हति यतः "दोषोमास्यां ङिस्त्यनौ" - इत्यनेन दित एव भवति । अत एवात्र दोऽवखण्डने धातोः प्रयोग इति प्रामादिकः पाठः । वस्तुतस्तु दाल लूनौ - इति धातो 'र्दद्दोऽधः' - इत्यनेन ददादेशात् दत्त इति पदं जातम् इति निष्कर्षः । [^३] A. नलद । [^४] A. मन्दाच्छट । [^५] A. शुलिल । [^६] A. त्वत् मतान्तः ।

रात्मा मानसेन्द्रियं वा तस्मात् परिणताः स्थिरीभूताः उत्तप्ताः प्रदीप्ताः पुण्यानां प्रभावाः शक्रयो[^१] येषां ते क्रीड़न्ति रमन्ते । अमन्दा अधीरा छटा जलपातध्वनिर्येषु सलिलेषु तैर्या सरित्- क्रीड़ा जलकेलिस्तया । अथवा मन्दच्छटा सलिलानां सरतीति सरित् प्रसार इतस्ततो गमनं यस्यां तया । अथवा सरित्क्रीडेत्येता- वान् संज्ञाशब्दो जलक्रीडेत्यस्मिन्नर्थे वाच्यः । काभिः ? सुरसुन्द- रीभिः दिव्याङ्गनाभिः । कस्याम् ? मन्दाकिन्याम् सुरदीर्घिका- याम् । कर्पूर एलालवङ्गस्त्वक् अगुरुर्नलदो मांसी । अमीषां क्षोदगन्धाश्चूर्णवासास्तन्मिश्राणि तद्वासितानि वा उदकानि यत्र तस्याम् । किम्भूतायाम् ? कान्तानां रमणीनां कन्दर्पदर्पेण मदन- मदेन उत्कटा: प्रव्यक्ता ये कुचाः पयोधरास्तेषां कुहरेषु आवर्त्तेन[^२] अम्भसां भ्रमेण विश्रान्ता मुहूर्त्तं विलम्बिता वीचयस्तरङ्गा यत्र तस्याम् । त्वत्पादाब्जपूतानां न किञ्चिदप्यतिदुर्लभमिति भावः ॥ २८ ॥ परमैश्वर्य्यमपि त्वदवलोकनमात्रया साध्यमित्युपदर्शयन् आह--

गीर्व्वाणग्रामणीभिर्विनयभरनमन्मौ[^३]लिभिर्वन्दिताज्ञः स्वर्गोत्सङ्गेऽधिरूढ़ः सुरकरिणि रुण[^४]द्भूषणोद्भा[^५]सिताङ्गे । शच्या[^६]दोर्दाम दोलाविरलवलयितोद्दाम[^७]रोमाञ्चमूर्त्तिः पूतस्त्वद्दृष्टि[^८]पातैरवति सुरमहीं हीरभिन्नप्रकोष्ठः ॥ २९ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. adds शक्रत्वलाभी । [^२] Orig. आवर्त्तन । [^३] A. णमन्मौ । [^४] A. रुणत् । [^६] A.. सण्या । [^५] A. भूषणोत् । [^७] A. वलयतोदाम । [^८] A. त्वत्दृष्टि ।

॥ २९ ॥ गीर्वाणेत्यादि-- हे अपरिमितोत्तमपदवरदे त्वद्दृष्टिपातैः पूतः तव दृष्टेः पाता अव[^१]लोकनानि तैः पवित्रीकृतः सुराणां देवानां महीं वसुन्धराम् अवति परिपालयति । कीदृश: ? हीरैः वज्रमणिभिः भिन्नः प्रस्फुटीकृतः प्रकोष्ठः कफोणिस्कन्धयोरन्तरालं यस्य सः । किम्भूतः ? वन्दिता शिरसि कृता आज्ञा शासनं यस्य सः । कै: ? गीर्वाणानां ग्रामणीभिः सुराणां प्रधानैः विनयभरेण भक्तिभारेण नमन्त्यो नम्रीभवन्त्यो मौलयः किरीटा येषां तैः । क्व ? स्वर्गस्य त्रिदशा- लयस्य उत्सङ्गे अभ्यन्तरे। पुनः किम्भूतः ? अधिरूढोऽतिवाह्य स्थितः । क्व ? सुरकरिणि ऐरावतस्कन्धे । रुणद्भूषणैः रणरणायमानाल- ङ्कारैर्भूषितं प्रसाधनीकृतम् अङ्गं यस्य तस्मिन् । शच्या इन्द्राण्या दोषोर्भुजयोर्दामदोला पाशलता तावेव वा दामदोला तया अवि- रलं निरन्तरं वलयितं परिवेष्टितमालिङ्गिमित्यर्थः यत् तेनो- द्दामरोमाञ्चाः प्रव्यक्तीभूतोत्फुल्लतनुरुहा मूर्त्तौ यस्य सः । देवाधि- पत्यमपि त्वदवलोकनमात्रलभ्यं किमन्यत्पदमिति भावः ॥ २९ ॥ लौकिकसम्पद्दानशक्तिमभिधाय इदानीं लोकोत्तरानुत्तरसुख- दायिनं मूर्त्तिभेदं श्लोकचतुष्टयेन उद्भावयन्नाह-- चूड़ारत्नावतंसा[^१]सनगतसुगतव्योमलक्ष्मीवितानं प्रोद्यद्बालार्ककोटीपटुतरकिरणापूर्य्यमाण[^३] त्रिलोकम् । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. repeats त्वदृष्टेरव । [^२] A, B. वतंशा । [^३] A. पूर्य्यमान ।

प्रौढालीढैकपादक्रमभरविनमद्ब्रह्मरुद्रेन्द्रविष्णु त्वद्रूपं भाव्यमानं भवति भवभयोच्छित्तये जन्मभाजाम् ॥ ३० ॥ ॥. ३० ॥ चूड़ारत्नेति-- हे मायाजालाभिसम्बोधिलाभिनि त्वद्रूपं भाव्यमानं तव मूर्त्ति- र्वि[^१]चिन्त्यमाना जन्मिनां लोकानां भवभयानि संसारसन्त्रासास्तेषाम् उच्छित्तये समुन्मूलनाय[^२] भवति सम्पद्यते । किम्भूतम् ? चूड़ारत्नानां शिखास्थितमाणिक्यानाम् अवतंसाः शेखरास्त एव आासनानि विष्टराः तेषु गता अवस्थिता ये सुगता अक्षोभ्यादयस्तेषां व्योम्नि नभस्तले या लक्ष्मी: शोभा सैव वितानं यत्र तत् । अथवा त एव व्योम्न आकाशस्य लक्ष्म्यः श्रिय इव वितानानि यत्र तदिति। प्रोद्यन्त उद्गच्छन्तो ये बालार्का उदयगिरिशिरः स्थिता दिनमणयस्तेषां कोट्यो[^३] लक्षशतानि तेषां पटुतरा: अत्युष्ण[^१]तराः किरणास्तेजांसि तैरापूर्य्यमाणम् आ समन्ताद् व्याप्यमानं त्रिलोकं भुवनत्रयं येन तत् । प्रौढ: साटोपो य आलीढेन वामसङ्कोचनेनैक- पादक्रम: पदविन्यासः पदशक्तिर्वा तस्य भरेण आक्रमणेन निष्पी-

डनेन विनमन्त आनम्रीभवन्तो ब्रह्मरुद्रेन्द्रविष्णवो यत्र तत् । अनेन निर्माणकाय: कथित इति भावः ॥ ३० ॥

पुनर्मूर्त्तिप्रकारमाह-- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. omits । [^२] Orig. सन्मूलनाय । [^३] Origo कोयौ । [^४] Orig. omits in अत्युष्प ।

पश्यन्त्येके सकोपं[^१] प्रहरणकिरणोद्गूर्ण[^२]दोर्दण्डखण्ड[^३]- व्याप्तव्योमान्तरालं वलयफणिफणादारुणाहार्य्यचर्य्यम् । द्विष्टव्युत्[^४] त्रासिहासोड्डमरडमरुको[^५]ड्डामरास्फालवेला [^६]वेतालोत्तालतालप्रमदमदमहाकेलिकोलाहलो[^७]ग्रम् ॥ ३१ ॥

॥ ३१ ॥ पश्यन्त्येकेति-- पश्यन्ति एके योगिनः तद्रूपं व्यवलोकयन्तीति पूर्व्वेण सम्बन्धः । कीदृशम् ? सकोपं सक्रोधम् । प्रहरणकिरणैः आयुधमयूखेः उद्गूर्णाः प्रभास्वराः सन्त ऊर्द्ध्वम् उल्लासिता ये दोर्दण्डखण्डा बाहुदण्ड- कटकास्तैर्व्याप्तं छन्नं व्योम्नोऽन्तरालम् अभ्यन्तरं येन तत् । वलयी- भूता ये फणिनस्तक्षकाद्या नागाधिपतयस्तेषां फणा[^८]स्ताभिः दारुणा अतिरौद्राः अहार्य्या अस्थिरा चर्य्या चरितं यस्य तत् । द्विष्टानां[^९] चतुर्मारादिरिपूणां व्युत्त्रासिनोऽतिभयङ्करा ये हासा विकटोच्चप्रहसनानि तैः उड्डमरा अत्युत्कटा ये डमरुका: कृपीटा- स्तेषाम् उड्डामरोऽनाकुलो य आस्फालो हतनाटो यस्तस्य या वेला समयत्तत्र ये वेताला: प्रेतविशेषास्तेषाम् उत्ताला अत्युच्च- तरा ये तालाः करयोरास्फोटास्तैः प्रमदेन अतिहर्षेण यो ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. पश्यं ते केशकोपं । [^२] A. किरणोद्गूर्ण । [^३] A. षण्ड । [^४] A. omits त् [^५] A. हासो डमर डमरुको । [^६] A. omits वेता । [^७] A. omits लो । [^८] Orig. फटा [^९] Orig. द्विषाणां ।

मदो दर्पस्तेन या महाकेलयोऽत्युद्भटविलासास्तेषां कोलाहलेन अतिकलकलेन उग्रम् अतिभीषणं यत् तत् । तव एवंविधं रूपं विभाविनो योगिनोऽचिरेणैव सिध्यन्तीति भावः ॥ ३१ ॥ पुनरपि मूर्त्तिभेदमाह--

केचित् त्वेकैकरोमोद्गमगतगगनाभोगभूभूतलस्थ- स्वस्थ[^१]ब्रह्मेन्द्ररुद्रप्रभृतिनरमरुत्सिद्ध[^२]गन्धर्व्वनागम् । दिक्चक्राक्रामि[^३]धामस्थितसुगतशतानन्तनिर्म्माणचित्रं चित्रं त्रैलोक्यवन्द्यं स्थिरचर[^४]रचिताशेषभावस्वभावम् ॥ ३२ ॥

॥ ३२ ॥ केचिदिति-- केचिद्भावुकास्त्वद्रूपं ध्यायन्ति । किम्भूतम् ? त्रैलोक्यानां काम- रूपारूप्यधातूनां वन्द्यं नमस्यम् । स्थिरा: पृथिव्यादयो भाजन- रूपा लोकाश्चरा देवादयः सत्त्वलोकाश्च एतत्प्रभृतीनां रचितो निष्पादितोऽशेषाणाम् अपर्य्यन्तानां भावः स्वभावो येन तत् । एतेन उत्पादस्थितिप्रलयकारिणी त्वं संवृत्तेति भावः । अथवा स्थिर- चररचिता अशेषा ये भावास्त एव स्वभावः सर्व्वशून्यता प्रभास्वरं त्वद्रूपं परमार्थत इति वा व्याख्या । एतेन धर्म्मकायोऽभिहितः । चित्रम् अनुपमं पृथग्[^५] जनश्रावकाद्यवेद्यं महाबोधिसत्त्वानामेव परं गम्यमनेन सम्भोगकायः प्रतिपादितः । विशेषणद्वयेन निर्म्माण- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] स्वस्थः would harmonise with the Tibetan version. [^२] B. विद्ध । [^३] A. क्राम । [^४] Orig. तर । [^५] Orig. पृथक ।

कायमाह । एकैकरोम्णां प्रतितनूरुहाणाम् उद्गमे जन्मस्थाने गतेषु अवस्थितेषु गगनमित्र आभोगः परिणाहो विस्तारो यस्तद्व- द्भूम्यां स्थानम् अवकाशो येषु भूतलेषु तत्रस्या: स्वस्था निरुपद्रुता ब्रह्मेन्द्रोपेन्द्ररुद्रप्रभृतय एवमाद्या नरमरुत्सिद्धगन्धर्व्वनागा यस्य तत् । प्रतिरोमकूपं चातुर्द्वीपकं निर्म्मितमिति भावः । दिक्चक्रा- क्रामिषु दशदिव्यादिलोकधातुसमुहव्यापिषु धामसु तेजःसु स्थित- सुगतानां निषण्णानेकतथागतसहस्राणामनन्तं संख्यातिक्रान्तं यन्नि- र्म्माणं सत्त्वाधिमुक्तिभेदेन अनेकं रूपं तेन चिचं मनोरमं यत् तत् ॥ ३२ ॥ मतभेदेन पुनर्निर्म्माणकायप्रकारमाह--

लाक्षासिन्दूररागारुणतरकिरणादित्यलौहित्य[^१]मेके श्रीमत्सान्द्रेन्द्र[^२]नीलोपलदलित[^३]दलक्षोदनौलं तथान्ये । क्षीराब्धिक्षुब्धदुग्धाधिकत[^४]रधवलं काञ्चनाभं च केचित् त्वद्रूपं विश्वरूपं स्फटिकवदुपधायुक्तिभेदाद्विभिन्नम् ॥ ३३ ॥

॥ ३३ ॥ लाक्षेति-- एके पुनर्योगिनः त्वद्रूपम् आकलयन्ति । लाक्षासिन्दूरयोर्यो रागस्तद्वदरुणतरकिरणोऽत्यन्तरक्तरुचिर्य आदित्यस्तद्वत् लौहित्यं यस्य तत् । किम्भूतम् ? श्रीमत् श्रीर्लौकिकलोकोत्तरा सम्पत् सा विद्यते यस्मिन् यस्य वा तत् । सान्द्रो निविडो नीलोत्पलस्य इन्द्र- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. जोहित्य [^२] B. सान्द्रन्द्र । [^३] A. दलदलित [^४] A. चिक ।

नीलमणेर्दलितः पृथक् पृथक् वृतो यो दलः खण्डस्तस्य क्षोदः तद्व- न्नीलं यत् तत् । स्फुरदिन्द्रनीलचूर्णप्रभमित्यर्थः । क्षीराब्धेः क्षुब्धम् आवर्त्तनतया फेनिलं यत्[^१] दुग्धं ततोऽपि अधिकतरं सातिरेकतमं धवलम् अतिशुभ्रं तदेवंविधम् अपरे साधका जानन्ति । काञ्च- नाभं च उत्तप्तचामीकरप्रभम् । केचिद् भावुकाः । अतो मात- स्तावकं रूपं विश्वम् एकं रूपम् आकारो यत्र तत् । किंवत् ? स्फटिकवदतिविमलार्कोपल द्रव एकमपि भिन्नम् अनन्तप्रकारम् । कुतः ? उपधाभक्तिभेदात् उपधा नीलरक्ताद्युपाधिविशेषस्तस्या भक्तिर्भजनं युक्तिर्वा योजनं तस्या भेदो नानात्वं तस्मात् । परमा- र्थतः त्वमद्वयरूपापि अपरिमेयजनमनोविकल्पप्रभावाद् अपरि- मिताकारा प्रतिभाससे[^२] इति भावः ॥ ३३ ॥ भवसमागमसुखसम्पद्दानसामर्थ्यदृष्टान्तमुदीर्य्य इदानीं स्वमौ - द्धत्यमाश्चर्य्यं च परिहरन्नाह--

सार्व्वज्ञ[^३]ज्ञानदीपप्रकटितसकल[^४]ज्ञेय तत्त्वै[^५] कसाक्षी साक्षाद्वेत्ति[^६] त्वदीयां गुणगणगणनां सर्व्ववित् तत्सुतो वा । यत्तु व्यादाय वक्त्रं बलिभुजरटितं मादृशो रारटीति व्याप[^७]त्सा तीव्रदुःख[^८]ज्वरजनितरुजश्चेतसो हास्य[^९]हेतुः ॥ ३४ ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. केनिलयं । [^२] Orig. प्रतिभासते । [^३] B. सावर्ज्ञ । [^४] A. सकले। [^५] A. तत्वेक । [^६] A. वेति । [^७] A. व्याप्त । [^८] A. दुःखं । [^९] A. दास्य ।

॥ ३४ ॥ सार्व्वज्ञेति- हे अमेयानुपमरत्नाकरे त्वदीयां भवत्सम्बन्धिनीं गुण्यन्ते अभ्य- स्यन्ते श्रेयोऽर्थिभिरिति गुणा अणिमादयो दानादयश्च तेषां गण- गणनां निवहस्य परिमितिं[^१] साक्षात् प्रत्यक्षतः परं वेत्ति संजानाति सर्व्ववित् सर्व्वज्ञः तत्सुतो वा तस्य सुत आर्य्यावलोकितेश्वरवागी- श्वरप्रभृतिः । किम्भूतः ? सर्व्वज्ञस्य इदं ज्ञानं सार्व्वज्ञज्ञानं तदेव दीपोऽशेषक्लेशे ज्ञेयावरणार्थतमोविध्वंसकत्वात् तेन प्रकटितानि प्रव्यक्तीकृतानि सकलानाम् अपरिमेयानां ज्ञेयानां ज्ञातव्यवस्तूनां तत्त्वानि स्वरूपाणि तेषाम् एकः केवलः साक्षी द्रष्टा प्रमाणं प्रमाण- पुरुषो यः स तथा । इत्थं हरिहरहिरण्यगर्भश्रावकप्रत्येकबुद्ध- दशभूमीश्वरान्यतमबोधिसत्त्वानामगम्ये तव गुणमणिगणकणिकांश- लेशेऽपि, यत्तु व्यादाय वक्त्रं यत् पुनरुच्चैर्विकाश्य आस्यं मादृशो मद्विधो रारटीत्युच्चैर्विरौति किं [^२]तद्बलिभुजस्येव रटितम् । बलि- भुज इत्ये[^३]वं रूपम् । चेतसो व्यापद्विपत्तिरेव सा हास्याय उपप्लवाय हेतुः कारणम् । कीदृशस्य तीव्रदुःखमेव ज्वरः सन्तापस्तेन जनिता रुक् पीड़ा यस्य तस्य । एतद्दुःखितबाधितस्वभावोऽप्यहम् सरावं यत्प्रलपामि तदतिवेदनाविह्वलतयेति भावः ॥ ३४ ॥ दशदिग्लोकधातुनिवासिसत्त्वसार्थानां चित्तचरितं प्रतिक्षणं करकलितकुवलयदलवदखिलमवलोकयन्त्या षडभिज्ञतया कथं त्वं मम दुःखिनोऽभिप्रायं नाकलयसि इत्याशङ्कां परिहरन्नाह-- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. निरहस्येतां । [^२] Orig. त । [^३] Orig. इत्यवा ।

यन्मे विज्ञप्स्यमानं प्रथमतरमदस्त्वं विशेषेण वेत्री तद्[^१]व्याहारातिरेकश्रमविधिरबुधस्वान्तसन्तोपहेतुः । किन्तु स्निग्धस्य बन्धोर्विषमिव[^२] पुरतो दुःखमुद्गीर्य्य वाचा ज्ञातार्थस्यापि दुःखी हृदयलघुतया स्वस्थतां विन्दतीव ॥ ३५ ॥

॥ ३५ ॥ यन्म इत्यादि-- हे सर्व्वदर्शिनि यन्मे विज्ञप्स्यमानम् अभिधास्यमानं[^३] प्रथम- तरमदः मद्विज्ञापनात् प्रागेव इदं विशेषेण अधिकतर हीनत्वं[^४] वेत्री भवती तज्ज्ञा विदितवृत्तान्ता तस्य व्याहारण अभिधानेन अति- रेकोऽधिकतरो यः श्रमविधिः आयासकरणं सोऽबुधस्य अज्ञानस्य यत् स्वान्तं मनः तस्य सन्तोषाय तुष्टये हेतुः कारणं यः स तथा । यद्येवं जानासि कथम् उन्मत्त इव प्रलपसीत्याशङ्काम् अर्थान्तर- न्यासेन अपनयन् आह । किन्तु यद्यप्येवं तथापि स्निग्धस्य बन्धोः अतिप्रेमशालिनो मित्रम्य ज्ञातार्थस्यापि विदितकथस्यैव पुरतो- ऽग्रतो हृदयलघुतया अत्यल्पचित्ततया वाचा दुःखम् उद्गीर्य्य विषमिव उद्वम्य स दुःखी स्वस्थतां विन्दतीव कल्पताम् आसा- दयत्येव । स्निग्धबन्धोरपि अतितरामकारणपरमवत्सलस्वभावा त्वमतः त्वदग्रतो वान्तदुःखो भवामीत्यभिप्रायः ॥ ३५ ॥ ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. त्वत् । [^२] A. बन्धोविषमिव । [^३] Orig. adds विज्ञप्स्यमानमिति पाठे ह्रस्वत्वम् । [^४] Orig. illegible.

औद्धत्यं परिहृत्य भगवतीं दीनगिरा प्रार्थयन्नाह--

कल्याणानन्दसिन्धुप्रकटशशिकले श्रीभरां देहि दृष्टिं पुष्टिं ज्ञानोपदेशैः कुरु घनकरुणे ध्वंसय ध्वान्तमन्तम् । त्वत्स्तोत्राम्भः पवित्रीकृतमनसि मयि श्रेयसः स्थानमेकं दृष्टं यस्मादमोघं जगति तव गुणस्तोत्रमात्रं[^१] प्रजानाम् ॥ ३६ ॥

॥ ३६ ॥ कल्याणेति-- कल्याणेन मङ्गलेन य आनन्दो महान्हर्षः स एव अतिमहत्वात् मिन्धुस्तस्मात् प्रकटा अतिस्पुटा शशिनः कला लेखेव या सा । अथवा कल्याणाय सम्यक् सम्बोधये ये आनन्दाः सहजाताः षोडश- लक्षणा: ते एत्र सिन्धवो महासमुद्रास्तेभ्यः प्रकटा: प्रव्यक्तीभूता ये भशिनो मुनिचन्द्रामेषां कलेव कला चन्द्रिकेत्यर्थः । एवंविधे हे तारिणि मयि श्रीभराम्[^२] अतिस्निग्धमुखां[^३] दृष्टिम् अवलोकनं देहि सम्पादय । किम्भूते ? तव स्तोत्रमेव अम्भो जलं तेन पवित्रीकृतं परिशुद्धीभूतं मनः हृदयं यस्य तस्मिन् । हे घनकरुणे घना अति- विपुला करुणा यस्याः सा । पुष्टिं पोषणं ज्ञानोपदेशैः अद्वैततत्त्वप्रका- शनैः कुरु विधेहि। अन्तर्ध्वान्तं मनोऽविद्यान्धकारं ध्वंसय स्फोटय । यस्मात् प्रजानां लोकानां जगति संसारे श्रेयसो लौकिकलोको- त्तरायाः सम्पदः स्थानमालय एकम् अद्वितीयं दृष्टं मयावगतम् । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] A. स्वत्रमात्रं । [^२] Orig. शीभरां । [^३] Orig. omits ं।

अमोघम् अनिष्फलम्[^१] । किं तद्दृष्टं त्वयेत्याह-- तव गुणानां स्तोत्रं प्रशंसा तदेव केवलं स्तोत्रमात्रं यत एवं तस्मादहम् अभ्यर्थये इति भावः ॥ ३७ ॥ स्तुतिं[^२] परिसमाप्य तज्जनितपुण्यं परिणामयन्नाह--

संस्तुत्य त्वद्[^३]गुणौघा[^४]वयवमनियते[^५] यत्तमाप्तं मया यत् पुण्यं पुण्यार्हवाञ्छाफलमधुररसास्वादमामुक्तिभोग्यम् । लोकस्तेनार्य्यलोकेश्व[^६]रचरणतलस्वस्तिकस्वस्तिचिह्ना- मह्नायायं प्रयायात् सुगतसुतमहीं तां सुखावत्युपाख्याम् ॥ ३७ ॥

इत्यार्य्यतारायाः[^७] स्रग्धरा[^८]स्तोत्रं परि[^९]समाप्तम् ॥ शुभम्[^१०] ॥ कृतिरियं सर्व्वज्ञमित्रपादानां काश्मीरकाणां[^११] तारा- चरणरेणुधूसराणाम्[^१२] ॥ तारा मार-भयङ्करी सुरवरैः संपूजिता सर्व्वदा लोकानां हितकारिणो जयति सा चान्ते च या रक्षति । ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. अनिःफलं । [^२] Orig. omits ं । [^३] A. त्वत् । [^४] A. गुणोघ । [^५] A. मणियते । [^६] A. लोकेश्वर । [^७] B. तारा भट्टारिकायः । [^८] B. श्रग्धरा । [^९] B. omits परि । [^१०] B. omits शुभम् । [^११] B. काश्मौरिकानां । [^१२] B. ताराचरणाब्जधूसराणां ।

कारुण्येन समायुता बहुविधान् संसारभीरून् जनान् त्रात्री भक्तिमतो विभाति जगतां नित्यं भयध्वंसिनी ॥ ॥ ३७॥ संस्तुत्येति-- हे भद्रघटोपमे त्वद्गुणौघावयवं तव गुणौघानां गुणमसु- दायानाम् अवयवम् एकदेशं संस्तुत्य संपूज्य यत्पुण्यं मया आप्तम् आसादितम् । अनियतेयत्तम् अनियता अनिर्द्धारिता इयत्ता परिमाणं[^१] संख्या यस्य तत् । किम्भूतम् ? पुण्यार्हवाञ्छा श्रेयो- ऽभिलाषः सैव फलं तस्य मधुररसास्वादो यत्र तत् । आमुक्तेः मुक्तिमवधीकृत्य भोग्यं भोक्तव्यम् अक्षयत्वात् । आमुक्ति मोक्षपर्य्यन्तं यथा स्यादित्यर्थः । अयं लोकः सकलमेव इदं विश्वं तेन पुण्येन[^२] ताम् अनुपमां सुगतसुतमहीम् अह्नाय शीघ्रतरं यायाद् व्रजतु । सुखावती उपाख्या नाम यस्याः ताम् । किम्भूताम् ? आर्य्याव- लोकेश्वरचरणतलस्वस्तिकचिह्नविशेषः स एव स्वस्ति मङ्गलं चिह्नं लाञ्छनं यत्र ताम् । स्तुतिसञ्जातेन मम पुण्येन अमी सर्व्वे एव लोकाः सुखावतीं लोकधातुम् आसाद्य सुचिरं त्वत्परायणा भवन्तु

इत्यभिप्रायः । इति आर्य्यताराभट्टारिकायाः स्रग्धरास्तोत्रं समाप्तम् ॥

----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. परिमानं । [^२] Orig. प्रयत्नं ।

कृतिरियं सर्व्वज्ञमित्रपादानां काश्मीरिकाणां[^१] ताराचरणाब्ज- धूसराणाम् ।

विधाय टीकां यदलम्भि शम्भो- गिरीशसङ्काशमसीमशोभम् । शुभं मया तारिणि स्रग्धरायाः स्तुतेर्जगत्तेन तवास्तु बुद्धम् ॥

श्रीमद्विक्रमशीलदेवमहाविहारीयराजगुरुपण्डितभिक्षु- श्रीजिनरक्षितकता बालार्कस्तुति- टीका परिसमाप्ता ।

ग्लाविभेभेन्दु (१८८१) कलिते चैत्रे श्यामेभमे[^२] तिथौ । मङ्गले दिवसेऽलेखत् स्रग्धरास्तुतिपुस्तकम् ॥

---------------------- ----------------------------------------------------------------------------------------- [^१] Orig. न । [^२] Orig. श्यामेयमे ।

A Tibetan Version of Sragdharastotra. T 5! 531 535 ææ¾¶¬õÃ॥ ¬ Sao mai Ế Ê ĐẤTÔ ¶Ã¶Ã¨Ã¨ÐÂ¨¤³³ ॥ Y¶´Y¨Ã¶NOSSASIHATÈ¨¬³¨Ã55¶ÃÎ¶¨ 5°™¥5³5°Ð·Ã¾³35811 ¹D reads: 5¨QÅ¾®èªÀÈ¶´¶ । * Orig. I I 3 Orig. 51 * Dadds: original भगवत्यै 1 corresponding to the Sanskrit The Tibetan equivalent for at is wanting. 6C reads: NI

V3 345a55" Gasserseys d 23:51:0553588॥ ÎN'AN'ÎÐ´Ð'ÑENMAN'DÝ³4¶85·Õà¾¶´Ý5¶ zarrûðaðs¤5395॥ 2 ॥ 5 r UNSE53'॥ à Frugargar 555833**॥ 1 Orig. 5 which is inaccurate. C reads I which signifies gold, whereas the meaning here is new or fresh which is correctly ren- dered by NI in D. For 5'42'ga ("of sorrowful countenance"), D reads: Nr which is an exact Tibetan equivalent for af: "to what direction shall I adhere, to which region shall I fly or whither shall I turn ?" 4 D reads: I (being For Ev (stultified), D reads foolish or stupid) which is perhaps a better equivalent for Sanskrit For , Dreads both of which are equivalents for aquifea ।

→ 253342541 354 ¾N85'5'Ã¶NA¥Ð³Ð´ D'AGNIZAR ॥ S QANUNAÈZAR'Dŷ5॥ 3 ॥ È¶ÎÐ³'ÈÑAN'I5WA"*ZAN'T¨ª¨Ò´Ð¶¨Ò¡¨´¶¨ 55355455555555 V3 RETU'D³W9।3¨ND ॥ 3553॥ 1 54 in C is an exact equivalent for t (beauty). But D renders that word by (light or brightness). vo (=nfanĦa) । is rendered in C by signifying "looking or sight" but in D by 5 which signifies "light." For 492 (=) D reads: ¹ O reads N and D q I evidently stands for The text r in C is not quite legible. 244 , and qvar for g (used in interrogation). The readings in D seem better. There is rendered by meaning certainly," and waar by 141

V DESTRARR 234851 ¹ D reads 2D reads ¾§³§§¶´°Ñ¶¯à¤§³³ 5385²8356▬ÕNN'SÕ¶N PÅÅ¨´5'g' RE¶3¹³95²ª§¤¨ª¨°59'5™Ã 5ã§â35f5'55ST 3 garag 4 RÊ¶Ã¶Õ¶Ð´ÖÐ¾Ð¶¶Ã¶ÐÑãZÓN'gañß´Ð° HÅNÃO ॥ = ॥ 113 11 for a 1 a evidently stands as a literary expres- sion for avifu; D has as a colloquial equivalent dered in D by w 11 355558 stands for f which is better ren- 5 D reads more literally 15 6 fea is rendered in by a "mid-day" and in D by a meaning "the sun." 7 is rendered in C by a and in D by (sayfa) । signifying

(not removed)

va (not completely cleared).

TaÂ'H'AN'Aq85'59'5'58'455¬àgvaucÃ Z´Ð³ÑÑ*58¶¨Â´Ã´ 355ggawe 255NA' 95ð¶Ð¶¤×âõ॥ 8£¾¨¾5°55´¶35*55ª³aðöguržuðgarwszys 55373345 3511 " 11 eriÃ¶Ø 35¹³555& HANSISIN ॥ 25 but in D simply by 1 35935 ger¬ğarzarzónº¶Ã¶Õ5²5 It is rendered in C by 2 g D simply: 3 451 5 55 Creads ww = PONTYOZÉS ॥ 1·25555 । f is rendered in D by 242' and in C by aar, but IC, D more literally 45'55'45'84 । af faaag: is rendered in D by LAN'IN'IN AJAN । 655 1 =

Y'S ÑASIN'ZAN'D'YIAPK Trg rã 35553541। 25'5¶Ã¶nsà´35srÿarÐ¶ÐSÕ¶¾Ã¶ÉS 1111 Ã ¶¶¶¶¶5³³³Î¨³Ã3553³4³5353554 ॥ 1 B5¨¾vÃ¤¶¡³ağ¶§*॥ is rendered in D by 1 For fi gata C reads D reads as 3 C reads QT'I । The 3rd line in D runs thus:- un'aff'ašƒ®¾®šà®ªà±¨Ø§5'4'à 95'55' The third line in the Sanskrit original is not quite clear. The Tibetan version in C may thus be retranslated into Sanskrit :- 1 परेषाम् अभिमतविभवप्रार्थनाकामान् त्वत्तः प्राप्तान् पश्यन् ।

3533541 Â¶Ã³ª³'35'5'Ã¶55'¶¶Ã'B¶NÁÕÍ¨ÐINÀS" DVHØÃÐ¶358¶NJÕ¾¶ørõõß§âð ID 4 D 5 D 3 For 6 Das I 7 958N55's 3555 11 8 for far I for 1 and D have UG'US" । in C: 2 v (with urgency). YU 3533॥ for I is rendered in Cas y and in is rendered in C by v I u is rendered in C as v (by (people) hearing and remembering (you) and by (your) name too], in D as a gun sa [having proclaimed (your) name and also by remembering (it)]. The meaning of g (=to see, to hear, etc.) is not quite clear here. The read- ing in Eis as follows:-avy [by the hearing and remembering of (your) name]. TH both readings are possible. and (immediately), and in D: 11

351 ¥¨¾53ÅÐ¶R³65553JÊ¥3³NĜ³ 3543Ð´¶539345*§3¬Å³²§¶¨´È·¶´õ¶¨¤¶¨¤¹¨³ÃÃ¨ª YL but in C by §'55'Í¥¤§³³¾¶Ã¶²³5¤Ã¨¶65'zanŷN'58" Zº³5¾Â¨ÐÃ¤¨Ð¹Ð·Õ¶NSEÑ¶Ø 3 85'' ॥ ¤3:3§558°35′ ॥ 4 ॥ in C: is rendered in D correctly by ****** ! fifa is rendered in D by 5'V'@'58'Î । hypocrisy, avarice, s'év arrogance. + signifies "envy." The corresponding Sanskrit word does not occur in the original Sans- krit śloka. In the original Sanskrit śloka there occurs the word ufafr: which is omitted in C but used in D where it is rendered by 5

(simultaneously and successively)

au and in D: 32 । to a meeting-house) and in D: belonging to a guest-house). 6 afarazwin: is rendered in Cas: 3 ag (being the common share or property of many) and in D as: '' common to many). (the share 7 in C (a camel belonging 2 (a camel

B50g845 355 ¶ðarw535558 ARRA NÀ5545555555 BAN 1 TÃÃÃSATÍ¶॥। । ॥ ZNAÐÂ´353O'RGANON' Södüs' 3gª¨ÐÃ° 35'3Ã³'ser435।²॥ SØREN'Y¶5¶Ã°Ô5³Ð´Ã¤¶ñárazon´§'Yar ¶¨¾¶¨3¨3¨´§¤È·5·¶Â³Ã¯¯²5535¶Ã¶Ã¶¨´Î¯¨ Ve 4 TFAÏEN'ÃÍÃÍÐNUAN ॥ in C: 1*2* (being in great agita- tion or commotion) and more literally in D: è w (whirled upward). is rendered in C: 2924 (wavering) and YA ॥ in D: a (?). is rendered in D as I (amusingly). attafan in C: 15 (com- pletely moved in great agitation) and in D: (lifted or run over by agitation). N D reads: 2°à´³à¹ˆà¶¹@5'4'ŽNN ।

So VÕÕVÍÝTZANÒNeger555*¹ g¶rgowrŷges Fargørzogs'"'àggaps RÕ§5:3Ø3Ø5:5¶ÃÅ³333°Ì¶¨G¶¶RE¶¶Â¨ 541 55′598*95:35:333³॥ / ॥ DAYS IS ATTINES WARNA 32 (with self-delight, rejoicingly). For 3 D has BA'Z'QÃ¶Ò¹Ñ´¥¶'36 । • ' Barg5*3*380355 ॥

¹ For D has 4'iqrog'3 । Fª§¾Ã53' ॥

fax I in C: 1552 but in D: 1552 qõeraßŽ¶NazaN' ॥ (proceeding from the inside of clouds), in C (proceed- ing from the cloud-like inside). ³ anancìæsfagenfa is rendered in Das telligible tone). । is rendered in D as a Y : in D is thus rendered awa is rendered in D : (having uttered the prayer in rather unin-

35342541 Õ³³393350RDÍ²5935¶¨°355°3'35*9।³ºû¶¨¨ 11 22 11 JNR ³ zm3 raz s 7²59936:135 ॥ 150 *³°Ð´Ð²³Ñ³·â¨¨æ pag 511 B ĐẤT N 5s 55ha s 35351123 ॥ (ring). in Da For reads: 3 C reads Q for 2 (a) cheek. *For '³'45*1 S? (top-castle). Creads: (side) and D: 34'5 3D reads: 55 (hanging on) for af? The reading in C is unintelligible. 6 For 7 For 8 Cand D read: 55 (a bee). Dreads: 5 here means (fa) "rival." 9 For afet reads: , D:

************ S3 855²5354Ã¶µgans"'ârâû·¤Ã†55'¶ø=95³59 ¶85³453553 1 5511 meaning "wilderness." OR'DBN'ON'ŜAN'SNA' ॥ AN ¶øv¶53§¶à·¶¶'ravæ¶¶šās" ar ÎNAIZÃ।Ì॥। 23 ॥ Ba॥ For D reads 5 (slain) while CONG (concealed). In C the word intended seems to be (slain). For ¶ (v a pointed stake), C reads: Na and D: 1 For at O reads avq and D: 2 both more correctly has: *For fa C reads: (smiting), D: (turned upside down). For auf O: AN'ANH, D: AN'AN'à (full of arrogance). 1 Forf C: D: (your name which is the abode of fortune). : 'For effeau' has 2' while D:AAN* (in clearly written stanzas). Forfa Chas: (faultless) while D (being unwearied).

SAF PSBRFTHÈYUANTUNTIR 333653*3*33*3rogr¬Â¨ª¨ðªðªÃíßÊ¶ør 1 Ø³595³³25388355³Ð¾¨´¶zÃ¶Õ¶¶à· D: HÅR¬¬Ã¶¶Ã¶Ð¶È ¹ For For ॥ AGHF5ANSA। or profitable speech) and skilful speech). 7 For Ã¶N³RÃ¶SRY5॥ 2 ॥ (head) C has a and Das i a (gushing out) Chas: 2 and NI 3 Comits 51 *For a C and D have: a (from afar). : Ohas: For safe (desirous of pressing oneself upon) and D has: roz (desirous of seizing on the head). 6 For fer : Chas: and D: (significant NQ (significant C and D have: da (turning round, coming back).

25435424854। DREN'35*33³333*5*DRÊ855'35'4§ '5ŜøN'35'' 3545539³554³FRÈS ¶¶¶¶Ã¶È§³§¶¶ØS™ 36545॥॥ ¶¶¶àÿ¾¨¨ WSA"¹Ð¤¨¤Å HJÎNRÕ¨¬³35¨´¤¨Õ³¹²¬Å³Ý¤¨¬3¨° 395*4*3*5*²³॥ by ornament). For (bracelet). For afa C has 53a (having the shape) and D: AN S For has a (accumulation) and D पूर (filled up). 3 Gaping or wide-opened. Creads *For and D have: 8 For faui faf Ohas: ornament). D renders it thus: has: । ॥ 21" dead). For has: shut up in or devoted to you), D has: w (applying oneself to you). *For a C and D have: ¹ (devoted). ? For and D have 9 । (god of the (?) (self ‚Ð°¾Ð´È· I eva (wealth of vw (beautified (wrapped), D: 5

35342541 RANNS N1 ¶Ã§§Ø¶¶¶Ã³³³; ³ÛN GAÏÐÌGIN =Ã³855'55ærðaraðsa!" ॥ ±Ò¾Ã³5¶ÎN³558Õ¶¨¾Ð¾¨´¶¯§¶3398'a z*&*gan¬Â¨´¶¾¶ÎN´yen³@ægà¶Ð¾Ò¶¶ For has while D more correctly (a tuft of hair on the head). For (servant in a room). deserted). SY ॥ 555555 ॥ 25 ॥ has: a (servant) and D: N= misses). 5 s For उपगूढ़ has and D (bound). C reads av (praised), D v (abandoned or For auf and D have 235 (immediately). For af D has: 1'21 (abandons or dis-

35035851 yapsà¾wûfarongorosa¶(58)SÃ SS bargar=95:' ॥ BEN RÁÐ Ð¨Ã ÃÐ õ¶85±5°à¤=539³ ॥ DIANIFT*³Ð´ÐRST¬RÃ¶n'Ô'Ðson'za'´¶z'YN BIG5BNOGNM852859¾§¶¶Žõraz" DRÎÍÃAN ॥ ॥ । ॥ 20 The line is too short by two words. To com- plete the line we may put a before 5 for in D it is used as an equivalent for I 2 in C seems to have been used for f (wrong, false, unreal) which is rendered in D by I'à'It' ³ For fazwnçaitgalio Chas: and D: (extremely intolerable or terrible by the excessive lustre or power). *For ata Chas: N and D: 42 (drawn out from a dead body). For has: 2 (robbed, taken away) and D: N (cleansed, removed). 6 Forhas: and D: unconquerable).

252541 Nõ¶¨¨´Ã¨à¤¨³¨¶Ã¶¶RY™Y´S´¶NÅ³5R* ÔI NHÀ HÀNG ŠÔNZÐÃÝÑ548³583°Ã¶Õ¶Â³R3²55Ð ZANÎN'ATAQZ'A ॥ ening cloud). For *For faqatala Chas: ॥॥ Chas: a (roaring like an For elephant or a great bull), and D: (shouting out the sound of Cham-chem, i.e., roaring like a thunder). Chas: ve and D: N । SU 511 For a C and D have: ¹ (a rain-threat- TART ॥ encouragement and nourishment from thee). For fufe has: and D: vèrs the earth making it flash like...). ▾▾▾▾ (very bright like the flashing of lightning), D: 22 (moving quickly like lightning). Two syllables excessive in line 2. Fortyf: has: 42 (one who has his enemies slain by thee), while D more correctly: ¶¶¶¶ (one having received 'ITANA (smashes to dust), 2a. (smashes #

3551 Î¶Ñ5¶ÎNÈNGÐÅ'FAð¶¨6¶N'35*5¶ ®¤359 BANJINYBINTÝRÐSKRIPSÅÝTT B¶¨¶¶¶°Ð´¶5´¶5¶¨´¶à´¨µõ¶´é¨Ã³nassªr 75 For Chas: dangerous ulcer), and D: has: Q For quent connection), and D: stream). 538535 BANNE lotus). gar956q8oûnº ॥ r 555555122 ॥ on), and D: For For Hf: Chas: to with devotion) and D: rejoicing in with veneration). "For For afafafa Chas: For fa C and D have: For Chas: 25' (like or similar). For (after-joint or subse- (coming forth in 6 4 (propitiating). and D: a (medicine). '' 5 (great or £¶v'à5'59 । Av (putrified). (entirely relying (clinging 540N (greatly Cand D have: voy (fine gold). (similar), D has: and D have: ¹ (white

Z6OR=R¤¥54। ¶Î¤ÒÃ¶¶Ð zanî¶85¬Å¾¶ÃÃ Õ¾¬ÒÃ³55geron"aßsJRÃ¶N ZAN'5'5" 38455 FN'À 5'll FESTIE IN HỘI ĐẾN 5¶¶Â¨¶¯¨¥¶¨ÃÃ¨´¶¶¹²Â¶¶³5¶¨35³¹Ñª¹³¤§·³Â§Â¨´ 6 se 95³ 11 गुरु C and D have: assembly). F5F5F5॥ 3⁰ ॥ L For For instructions). D has: For fari Chas: or adhering to) and D (falling into). *For faceta C and D have 2 (having been bereft of). ॥ Chas: A (alms of oral Is it for a?). (existing permanently Forfa C and D have: ('anticipates with the mouth'; assumes). in the original is a wrong reading for which is rendered in C and D as I For Chas: 25 D wrongly writes 5 for 255 । For ife C and D have: 4 (disputant). (in a royal

3541 ¤¬Î¨Ð¤¥¶¨5ª'Î´UN¬Î¶´'À5šør'sørser®wgqft Vo 535a55a55॥ Î¶ÐÃ´5¶¶¶Ã¶· *¶¶Ð´Í=B85¶ZÍÍÍ* Før¨¬³¨Ã¤¨¬Â¨¾Ð¶Ð¤¨Ãƒ'ISAN'TGANYŠ¶¨ Î¶¨5:35¾¨¤Â¨*³³¬§¨¤¨¤5355॥ 32 ॥ of the waist). has: cutting off). NA ॥ RE war11 For Chas: * For feat Chas: , and D: NTN (P), D: QNN (?) । (edge For e C and D have IN'IN (torn cloth). For fi C and D have: 1 C has For at af Chas: ¹, D 6 For For Chas: 8 For Cand D have: उद्धृत (completely 4 and D: NI (?) and D: 21 ¹ (lifted up).

55 ³56 ³rd §¨ª¨Væ·Ð´ÐHAN³AÑ5*GAN'IN=ør¬Å³5Ã¶RÐ¶r" Fayz ॥ FDSFANûNÐÃ¬ng ª warrasr356° RÉSTAN॥ ¹ For at Chas: (following as a servant). D has: ¶¨5°¶¯¨¶¨®¨×5²³³5§Ø¶NÐÍHSTNAN 354 35॥ 33 ॥ (service), D has: Q Forfa Chas: vaan (end of work) but For the senses), and D: abandoning). *For ed) and D: 5 A 35351511 (husbandry or agriculture). ff Chas: has: (got. For alfaiat has: V) NqQ52''HÉS'Y (causing poverty to be passed over), and D: Qg'QN' 252'' (gladdening (practising and (completely achiev- (causing censure to be passed over). Forhas: 5, and D: For fata Chas: 2a D: 254 (coming out). 7 For Chas: ' (again), D: behind). (from (proceeding from) and

53541 zõ´¶35¾N³ÑózyzÎ¤Ã³=555¶ÂNS¶¨ 03 55:35:35 ॥ 35¶¶¶Ã§³§§Ã¶zÃ³rÃ´Ð¾ Ðør 85585&3 ॥ B523533pGanan"scâßagogs¨´à¶´ 65³855555ªÂ¶¨È¨´Ã‚Ñ¶¨ÐÃ¤¶¶ÑÑ¨³ ¹D reads 5*, 2 For HH: Chas: purified or reproached), D has: )-being scolded. For 5ÐÂÅÐ¥N ॥ Ba॥ 3² ॥ + Chas: 5 (owing to nourishing one's self alone) and D simply: 'DI' 1 (completely (Is for बन्धु सुहृत् and are respectively rendered by N (a companion, fellow-labourer or friend) and (dug out). (kinsman). Compare a fu 5 For Chas: 5 ard D: $525 । 6C reads gv, D GAN'UN I 7 For Chas: (?), and D:

35035854 । ³Ã³ÃÝÐNÝ¨³Ã³ÃUÊ 'gásdó¶¶³35* ¶È¨¬õõâ¤¨à´¶´³55° ॥ D535¾ÓÃÐÐ¶ Z¶8958¶yfõnen 'æð V3 FRÍT³ §Ã¶Ã¶¨55DÉSÉ™ 55355 11 For ffa C has: avar (kissing the points of the horizon), D: aveva (filling the quarters or points of the horizon. 2. For at C and D have: da (adorned with auspicious marks or characteristics). Forf C has: ·ª·¶à¹¤ (emit- ting great restless ray of light), D: 2 šau (2044?) 1 *For blue colour), and D: Chas: yv (having hair of 1 The 3rd line is too short by two syllables. The length of the line may be made up by putting Dr for Avq and adding after । For Chas: I'ANQ (bright like the ray of light of the sun), and D: * (bright and luminous like the sun).

ve 585552²²²Û ØÍ¶¨´¶¶¨´é¨Â¾¨Î¶¨§Ã¨˜Ã‡¨´§ÂˆÐ´ªzĚNaN5N050*³F §¶¨Ð´¨Ñ¶¶Ã¨¾˜³¥¨®¤Ã³*5'Y'J'BÃÍOSTNS'3³° ¹ For (minister or officer). 7²59²8-983355311 at has: time). 1 or glorious soldiers), and D: brave soldiers). *For some woman); D: y'a'u (P), For ata C has: (general) and D: For at: Chas: 5 (having fortunate 5'¹5'g (having (bond of a hand- 3 For a Chas: 5, D:5 has: a (or zogyazĝ5" ॥ I and D: g (cheerful practice or sincere entertainment). Forf has: (completely conspicuous) and D has more correctly: I (new). va in C may be a mistake for VII "In C there is no Tibetan equivalent for which is rendered in D by: Ivy'a' (pursuit after or attachment for amusement).

35541 særÐÃ¾Ð¥¥³55455-9555°35′ Ø50²Ð¶ørgsª*£3£q5¶5šarªwûrÃ§Ã¨ðªrgª gaðÑ¨3Ã³³5-qªĝv¤§¶‚³Â¶¨qy¶rÂ¤Ã™³ƒ¨¬Â¨´ ment for the arm). For and D: A 3 ta for fag For af C and D have: 55' (an orna- Chas: (moving). For Chas: F as (park of flowers). 3 (causing to appear), (six sciences) in C is probably a mistake (made perfect by sciences, corresponding to the original faraffs:) । D has more correctly: (having attained perfection in 2 sciences). and D: 155' pleasure ..goes). VY 55511 7 For (pressed hard). For 55:55:3³॥ 3 ॥ ... 6152239585 ॥ For ifa Chas: 1552 and D: FĎAF (goes at pleasure), 2 (being transformed at For (intermediate space) D reads: a (beautiful gap, aa for a ?); and Caro (beautiful circle). C has: A (adorned), and D: both C and D have: sgvi (long).

VS ¥Ã'Â·Ã5°Ð39552¶Ð3Ð¶¤ÎŞæðar ¹ For Wat: D has: ut For '5'8'35*²5*50*° NÃÐ¥ÕNÒ॥ 355´¶×¨Õ¶¨¬3¨³ÏÃÃ¨¨'zan'q3'55'93505B5 BÃ¶Ã5:35' ॥ 35 ॥ ¥¨ÐÃ°55°Ã¶ærðgÕðÐ¥ÐA FR 1 Chas: ANN (stretched or extended). 354351 *For D: (the flow or stream). For at Chas: rg (small bells) and D: va (girdle). For A5 (foot-ring). For 25N (make a request). 2 (pleasing) and D: Chas: a (close connection) and Chas: 5 For Chas: ' (very conspi- cuous or distinctly audible), and D: high). (very has: * (?) but D more correctly: 5, and D:

5² 342541 5ª3³Â§56ª¹³³Ã5´4³55ª8õ5´¤¤Î¶¨¤¨wg For VV ¹11 HANNI IN Ø5*35*3°Ð3Â॥ The second line of verse 27 in C may be trans- lated thus:- Chas: Spreading aloft a canopy of pollens of the fully blown flowers that possess a good smell coming from the paradise. = 1 In D the line runs thus:- gta ॥ 3 ॥ I 7 252¹ ª·à¹§§5¹à· (spreading aloft a canopy of pollens of sweet-smelling anthers of the fully blown flowers grown on the celestial tree). D seems therefore to have adopted the reading :- उन्मज्जत्पारिजातद्रुममधुरमधूद्भूतधूनौवितानाम् । For atur C and D: (guitar). For a C and D: (flute). N and D: YAN For t C has: 542' (she who delightens, i.e., a woman); D has: 55 (she who makes one to rejoice). 5 यात्रा 4 (walk).

2541 55¶Ð´¾B5³³²4155¬Å³3Ñ5*988Ð°¾·5¶¨°305* VL ¶Ð°ÒÅÐ-9-953³873'55585*385853॥ 355¨´¶Â¨Ñ¶8¶8°59'335'35'Ãs´gaß´§¤³'ð'Ã¨ ¥¶¨Â¶´²5²Â¶¨È¨3¨³55°¾ ripened). For Chas: 4 (lit. an inner doer or instrument, the internal sense-organ); D: For (cinnamon). *For Ã¶3r²3ßer935152539'4° ॥ (mind). For afwa has y (completely Chas: (bark), and D: Chas: and D: aromatic composite growing on the higher alps). For af C has : ' (wave), and D: wave. ÑENVÊTNN ॥ For For ZAFIRÐ5 ॥ 34 ॥ 254 C has: (a pretty For fa Chas: ing and taking rest); and D simply: 52441 Chas: and D: 4591 55' (without ray '5244 (slowly flow- of light). 9 For f: C and D have: Eva (beauti- ful female ones).

252541 Ø¶¨¾5Â¨¾Ð´Ð³¹5r¬Â¨µ¤Î³Ï´¶555´¶'zarîn ÕÝÐÃ¾Ð¶¶Ð¶RUN 35¨Å¨ÃÃ¨5ª ॥ ĐẤT 5A JVSKI NI LÔ HIẾN ÎNGGZJÕNYZA॥ BOYNUNSONVAHÎYANYÀ For at C has: those whose arrows are words); and D: of gods). 73511 C has: ve *For a C and D: For thas: ANI For utifrysfacs: Chas: A qa, riding on (the celestial elephant) having a body decorated by ornaments making khrol khrol (ringing sounds). For ing fully erect); D: erect in an exceeding measure). 113 11 N (hair stand- ANIQ5N48 (hair standing (chief of (chief Y (?) 1 • For: C has: 244 adorned with diamonds or precious stones) 1452 (Is a' for gay?) arm diamonds hanging on or decorated with it. (arm and D: having

3341 ¶¶¶¶¶Ð¶´¹7§¶´¤§`´¶5·¶Ã¶¾´´ Lo FARBSTITYÐISIÐN²r²Ã¶¨Ð¤¨´Ð¶¨¼N²GÊ¶T 58ærò5395' ॥ 359*43*®¶pwaraÿ5*"gaardåsagg es "ÎN 4 ¹C has a :D has: For 8581595'59'ÃÏBA'R697335558"॥ Ð³ÂªÃ´Ð³Ð¾® ॥ (pressed) and D: (filled). B¶°Ð˜ÌM । Chas: 251' and D: 1 (rising). Chas: 1 and D: (shining very much). (great). For पटुतर For Chas: Chas: (very bright). I (firmly), and D: For Cand D have: '' (right leg stretched forth). For (the peculiar manner of stepping). For Chas: a (pressure), and D: N has g (burden) and D: (for Pweight or heaviness). 10 For fa has: 552 and D: 25541

35¶¤¤¶¥54। B¬y¬šanæðæerázyzæærûr'§5:42:3§¶ærer Ã¶¨55'988'dã¾¨´32´³Ã¶ÌSSARAS*"YAT'SGAN™S" dargarzad FÃ53154139॥ ³5¨ÐÃ¹³55³1*35*³5¶¶´³³55øtâ=5³â·Ã¶³ ID has: 1 2D adds a before Chas: *For and D: ya (implement). *For D: 2 5:³³855॥ 3º ॥ D: (serpent). (for (connected with). 5 For Chas: grgra (hand which appears like a piece of stick or club), and D simply : 3 (an assemblage of hands). Fort Chas: (possessing hood), and ¹ C reads: NI For ? weapon), Chas: 1271 (fully blazing), and reads ra and D more correctly: (intolerable). For Chas: 5 and D: (laughter). 6

¶Õ¶Â´Ð¶¯ò¶¨Í¶´Ð¶¨Ð¶¶"'39981'95´05:31-981'4" HDGSST JAYA¶ßer*¹25È¤°•°¤3°Ê¶° grâ53-95 ॥ 959'45*°¶pws'aÿ5² gað'¶¶ôøragge Î Ś63r595'59'ÃÍB¶'RE¶FAN'5598"॥ 4 53Ð3 ¹C has (pressed) and D: ' (filled). 2D has: 2°BÁ°Ã˜Ì¨ÐH । For a Chas: 261 and D: 1 (rising). has: 1 and D: N (shining very mucli). 0 For For has: Chas: (very bright). I (firmly), and D: 10" (great). 7 For Cand D have: '' (right leg stretched forth). Chas: (pressure), and D: For (the peculiar manner of stepping). For has: (burden) and D: (for Pweight or heaviness). 10 For fa has: 5542 and D: 25541

35541 Byarð¶zzavûr'â‚¬Ã·è¶ø¨´ær ³5*³5॥ 30 ॥ Fasna K*** Gargara 353511 ¶¨ÐÃ´¶Ì5*¨³9³5¶¶´¶55ø¶â=5³â¨¬Ã¶N ¹ D has: D: (serpent). 1 D adds a before For Chas: and D: a (implement). *For D: 2 (connected with). For Chas: a (hand which appears like a piece of stick or club), and D simply: ya (an assemblage of hands). For thas: 3 ✓ ¹ Creads: NI For (for 9511 ? weapon), Chas: 1271 (fully blazing), and (possessing hood), and Creads 5 and D more correctly: (intolerable). 9 For Chas: 95 and D: (laughter). 6

351 35*53*5¶¨Ã¨´ó¶¾¨Ò5*'¤558¨¤§¨Ã´¶¨Ã¨æba'zan'd 23 Dª¨Â¶´*§¶NUN¨´Ð´Ð´ÀÍÃ³Ã¶×¨¶¯Ì¬¨¬Å³5¶ÃS™ 5ªÃ³Ã¾Ð³* ॥ For and D simply: 50ř। QANDY¨Ã´ÃªN´§5""HA'DÅBSTHINGSNÄT Forhas: 5 55'' 5 5 has: và (very violent), ॥ 2 ॥ (beating), and D: (production of vapour by beating). For a Chas: (a musical instrument ?), and D: aq (great sound produced by the palms of the hands). *For T D: (yawning, gaping). (G) Chas: (careless), and For f Chas: wat and D: BAN । For Tangan Chas: yg (emer- ging from each hair of the body), and D: TÌ Ng (emerging from each hole of the hair of the body, that is, from each pore or passage of perspira- tion of the body).

35541 5555555 Õprz8B¬RÃ5Êze¨¤§¶³¤§¶Ò¶¶¶´ 327393 war ॥ ŠØÓ¾È¶Ì¶¶ÐÐÎØ¶Ã¾¨¤5'¶Ñ¨³¹¬Ã¨¬Å³ orgar॥ 3³ ॥ Chas: q' and D: AGN ¹ For (dwelling in heaven). For C and D have: a (endless). in the original is evidently a mistake for For f Chas: (image), and D: (beautiful). *For Chas: (moveable). in the origin- al is evidently a mistake for Forfa Chas: (constructed), and D: (remaining or existing). 6 For HC and D have: 5 (thing or sub- stance). For C and D have: ww (without excep- tion or remainder). 8 For HC and D have: (essence, self).

3534848541 VAN´±Ð¾ÑÅÐÅ´Ã'55' 55 55 55 5 3*³5815355*" ॥ 595535 5³ Fr 55511 VANÕRGÃ¶NANU§Ã¥¨¨¨ BÐ¨ÐÃ¶N³EFZ5GF5³553ªª¹'5Ì¶89" 55 ॥ 33 ॥ and D: 5511 ¹ Chas: 55 (and), and D: 25 (like). For Chas: a (the sun-youth). 6 D has: v 10 Chas: 55 C and D have: (charioteer of the sun),. * Domits 5 D has: N For nous), but D literally: 4 (glorious). Chas: 7 For thing), and D:gja । For more literally: 9 For fa Chas: yrags (oily and lumi- a (the high blue (?) and D (stirred-up milk). v (of all sorts). 10 For C and D: G use of, that is, application or imposition). (lit. to make

ZARER54 । ¶¨¾ß¨ÑÌ¶Ã¨¨ qarg'agß'5¶¶øærgar¹5:35´* 57557311 ¥¶¶¾5ª³ª³5³&³´Ð³Ð¾Þ¶‚Ð´Ñ‹¨Õ¶Ð³Ð´Ð¶Ð ATTI VIẾT For fea Chas: varg distinct), and D: (enlightened or made ª' (made very distinct). For a C and D have: 5 (that-ness, essence or truth). One himself) and D: a' Omniscient One). 11 For at Chas: 545 (witness) and D: 55 (?), For C has: g (the Omniscient (the real 33355395' ॥ sonal experience). For has: warga (by one's own per- For Chas: 4 (that which enjoys strewing-oblations, that is, a crow) and D: X (a crow).

23541 5989358988'455'38"'55'Ã§¶´Ñærîÿ5´¶¨ª ¶¶5365TÂ§॥ 3 ॥ 35¶Ã¶¶¶¤³¤§¨âgenŷ³³55²Ã¨Ø¬Ô¾ß¶¨ LS 55¬ÎNÊg™w='¶35355"'gar ¹ For Lavassa For a mity), and D: For 45'g'Ĝo'gan । for I * Chas:

5 For 3553BT5॥। Â¨¾Ð´Ð¶´°à´¾ß±¹'59 SEÑANZADRH॥

Sonângopy ॥ Chas: 55 (by affliction), and D: (by plague or epidemic). Chas: 2 4 (decline, fall or cala- N and D: Chas: 0 5 (string or cord ?). : Chas: 54554 and D: e Ein the original is a mistake (intrinsically). than that speech), and D: have (more C and D for a The original reading was therefore 21 and not For fafa has: (act of accomplishing), and D: ara (manner). ForChas: ¹255 and D: ¹255 (kins- man or friend). The reading is to be preferred.

2 2541 Ž¶¶¶³³§¾¤¨Âì¤¨´§³¹³Ì¶¨Î¤¨a¨´¶s¨´ 1 D: sight). LU । 3 ॥ 5ªª¾8'75*5¶Ã§a=2*5'-931*9।værarafer DÂ¾Ð¶NOK'YA'5'¶Ã³³ ॥ ÎZ'yg'5¶Ã¶Nuzdés´Õ¶Ð¶Nề³§¶´ For at C has: 'N' (complete posi- tion or rest), and D: 'xx'qan (from the state of change dwells in that of rest in the self). Chase and D : For f NA (a conspicuous digit of the moon). The suffix is to be preferred as the original is in the feminine gender. For Hiff Chas: Q¨®¶Î¶Ñ¨¶L'YQ* (please to grant me your cool sight); and ria (grant me your gratifying *For Chas: gav ( one pos- sessing thick mercy), and D: avaN'àv (0 one possessing mercy in an exceeding measure).

3551 5&³&5¶¶¶ 558D5ÒÐ¶¶¶ðª ³*Ã¶Ò¨5* ॥ 35 ॥ SOÑ¶Ò¨3¨´´¥5 går søgfóær Gagar ॥ ' ॥ ¹ For fat has: 5'5'''' (in me rendered pure in the mind), and D: (in me having the mind made 5'5''@'' pure). For : Chas: 5' (the abode (abode of of prosperity), and D: heaped bliss). Chas: was and D: ANI'BUN ।- C and D have: a' (a part, a little). For For a 5 C reads and D: NI For afaa Chas: Qara' and D: 2 ("this much-so called-un- true," that is, of uncertain measure or immeasurable).

31 ¶Ñ558±r¶¶'-9335548°'3g3°g'®(555*9)Ã35° 5555555 D5*¨Â¶N''5¶N'35°¶Z´¾Ã¶¶¨¸Ð´ÃÅ³Ð´¶§¹²¤§¨´¶¨3Ã° Ng ॥। ॥ FAR55 55'' ॥ For great and D have: (lucky or blessed desire). 2 The second line in verse 37 in C is too short by two syllables: D adds 55' meaning "sweet" corresponding to the original y after a to a complete the lire. 2 For of deliverance) and D: For Chas: Chas: NAGTAND॥ experienced) and D: 5 For configuration). For D: (city). (in the interval (until deliverance). v'e' (to be practised or 4 (enjoyable). C and D: ' I 6 For fa fa fasi C and D: 'N' AN (marked with the blessed svastika or lucky Chas: A (ground or estate), and For Cand D: x (quickly).

e 2541 Ð¤¶ßĚ¶¶R¨´Ø§5´¶¶§¨5™à¶´Õ¶an35¨®¾Ò¶¶§·³¹ ØÒN´¶Ò¶ÔN'DÉSVĚÐNÍ॥ The concluding remarks in D are as follows:- Ì'A§¡¨2¾¶¶'Tª'ÝÐ°Ð2Ð´¨à´¶à·Ð·å·¶¨à¯'g'¶¨ '35°ÐÈÃ´ŸÅ·¤À¶´¶Ã¶·à¥°Ð·Ð°25′§¶´Ñ 5 KHI ĐÈN XIỄN VIÊN NH 55 ॥ F¶¶¶¶¶¶¶¶ à´u£¨·‚¨àð·Ñæð·´¤®§§·â· ॥ pr ''''''''''' ॥

Another Tibetan version of Sragdharastotra. 5342541 3485554 5555511 FRÕ¶Ð¶¶Ð585 ।! 311 INSÔNFAHN435।1 NÅ SISTÔN ॥ NGH ĐẾN NÔNG FR555N'Ð'ÐARNA । । 11 ॥ I 8õ5³¶¶Â³3¶¨‹ő³॥॥

23 3551 ¤ñªr'âgð¾à´Ð¶¬¥dà ॥ SY555BNIN॥ Šà¶¨¤ªà¥¤³°§¤ÃE ॥ NI ZÃ³Ã¤¬ÀÝ5435 ॥ 8Ã§535505795³5॥ §uzanaß53॥ ॥ 3 ॥ 55 33॥ És ॥ agassââ52855॥ ZÃsarssaryÕsys3 ॥ F5A5B5536॥ ¶¶¶TA'S´¶§§¨¾ÉS¨35e³Ã॥ gæ¶àsun'âgés¨58 ॥ C.

11 11 3511 53354351 F5FANFABIAN ॥ 5³Ng838955FRÕ5॥ 3 ॥

535¾Ð3Ã¶॥ 33:q5w5355557॥। THÃ¨¶¶¶Ñ॥ 5°Ý5:3Ð³5:³5:45$॥

555 ॥ ANONSASTO॥। Z3359Y5F954ÃNAN । 11 555555 ‹Ê¶È¶¶¶Ð¸Ð¶¶8॥ । ॥ Is N4 for ? a

DA555NING ॥ HARÃZIF 1॥ ॥ ॥ $॥ ॥

1 50938595&wersja॥। 5*³5*॥ DANI5YFAYNA॥

ÎTAÑKONBAA538॥ * ॥ HÃN¬ÎÒÎNÍ॥। 355558॥। Ngajar । ÀNGAND PAU 59°Ã3BWAS'Y3*335 ॥ BOSNAGNGAGNAU ASATÂTÝSSYA'ASSÉS । । 1

25ĚRA541 ÉNNENÍNARHATall 35ÂÃ-95'Â¨³5311 HAD¾5RÃÍNDÉ535G॥॥ S HIZZ¶ÕENSÂN ॥ JMYGNYÍRIJÃ ॥ BY'JAJ¶ÂNGN ॥ JABON ॥ 358533§â¾¶5 ॥ KÛYÎNTÊ¶NÍÐ ॥ 55°35593131*35*35453 ॥ dazâášyspuð ॥ w53555f³rdâ33.55 ॥ ³ ॥ 35²654²955 ॥ 555-953 11 ☎53554Ð¶¶3 ॥ Dag¶ÂN ॥ B59³¹§¶¾585Ã¶¨3Ã¶ ॥ 5551 1-2 for? BY

es ॥ ॥ B593553538 §524Â³ ॥ 553893558 ॥ 45 HAÍZPSHRÍMN ॥ 545û¶BGN ॥ ZÃNÒSANSEHANÃs ॥ ॥ 4 ॥ ॥ HARGAND5 ॥ ¶¶Â³Ã¾vÃ ॥ Zar¾ÎÒSÕ¶RÃÃ ॥ 55553N7493ÃÍNÍ ॥ । ॥ 5³8³'35'Î¶¾NJRÒ³ ॥ N'Rg5" ॥ ¶ÕÑ§5'R¶Å¶Â³ÃØGNREF। ॥ 55533385 ॥ DEAN'AN'D YN H

35035851 Rè¾8Ì¶gaỗSend ॥ 2 ॥ 55 ॥ #5¨Í¶¶Ã¶¨ÂBNÃ5Y3 ॥ ŞÃÍVÍÑ¶ÂN ॥ Ã ॥ 2³ ॥ §¶¶Ã§55³8³95"* ॥ ZVÒ¥¶¾ÎÍ ॥ FFF33Ô858 ॥ SHABSZARAN ॥ 11 ¶¶¶Â³Ã³ ॥ gas*§565ânð¶ ॥ 22 ॥. FABRENY ॥ GÉR ॥ 352-35654 ॥ ZIANÛNÎÅÐÃN ॥ NGN ॥ DEÒTRÐISE53FÍN ॥ 7 ev

at 5841 NGNAÐANFA5¶¶॥ Kâ³µ5¶¶ĝ। ॥ B55988ÐNAÐI 45:Ã¶¶sugøð¶ò¶Ð5 ॥ ZASP555 ॥ 23 ॥ à¶¶¶5 ॥ ¶¶zÃ¶ðaðízanŷn ॥ ¤§¶zªÑ5´¶Ð´ÐÎÐÃÍ ॥ Sges85585 ॥ 3533 353′49′55′5³′35'4'AN ॥ 11 HAZNIFIGY5:ING: ॥ B¶¶NANÕÃ¶YÖNÎN !! । ॥ 5428585×5ÝŤ। ॥ 23 ॥ H5AÑÍSAFON ॥ FèYON5³ ॥ MA

FIÐ5³335* ॥ GÊ¶³Ì¶¨ÃÈ³353³5 ॥ BĂNG TIẾT TÔN Î¶¨³ÍZÃ¶¶Ð2 ॥ 2 ॥ N 3¤¶³²Ð¶¶Ã¶³³Ì¶¨Â¶¨5335 ॥ 573355FAF584 ॥ FZ¶Ã¶¾ÐJÃ¶ ॥ DR55Â³335 ॥ BOTH ॥ ॥ 384555355238 ॥ YAZW5A'D=A<³93 ॥ D55¬ÂNÃ ॥2॥ 5Ã´ÎN¨Â¶ÃÓÐNAÐUŽINÔN ॥ §³§558ª5ª5færrón ॥ DANAÐ¶N'IVÄIN'55 ॥ GIÃNAMUZNÊSING ॥ Ã¤Ãzsgóð ॥ 03

200 252541 । Z¶¶¾¶¨58NûnĝÃ¤ ।! . 5358815 ॥ TÂNÕUDÅGANUÐIN ॥ ॥ 25 ॥ YNÖNAR¶ENDÃ¶N ॥ FRÂHæÐNUFA. ॥ 555 ॥ gNy53475â584 ॥

5555NØKHÔNIYOR ॥ ZÃ¥5JærÐ¶Ð¶959) । D5525945589 ॥ Zanînæ5:53:55 ॥ 20 ॥

ÎÎ¶Î¶¶N ॥ Sera ॥ Zaðgg¶¶¶¶। ॥ Õ¶¶ĝaðÍÐµ¤¶ÂN ॥ AGRÂBZ45558G ॥

54341 BERGNVAINOT ॥ ANNON ॥ 5:35:35:38 ॥ ON ॥ 53Ã¶¶rro ॥ 3555 ॥ 2 ॥ §¶¶NAZÃ¶8 ॥ 7 11 NR ॥ ॥ 5A5B5VÍKrozg8। ॥ FRANKY ॥ AÍZÝPÍÍTUNYZIN ॥ ÕÍNÅÐ¶ ॥ FYN ॥ 20 ॥ ÑASÃÍZANŷNA735 ॥ 55 ॥ 207

V°2

3551 §ã¨¬Â·Ã§Ã¤¨¤sys । DÀNDÕ¶ÑOZZONAS ॥ BAÃNONOHJÎNON ॥

F 1॥ Z¬¾¾8s¨¾5±aÃ§a55 ॥ 5¶ð¨¥Õ¶N959858ð ॥ 3555355 ॥ ²⁰ ॥ Bergerora ॥ VRÖFFFZS35 ॥ 5¶ÃÃNÕGNABI ॥ 573-9555 !! 1999³55²35 ॥ 53Ã¾Ã§545 ॥ İl Enssaevarãsand ॥ Eww55 ॥ ON ॥ 55ÆÃRYZINDGANDÍ¶¶ ·॥ sæfnfærðøgerÃzgz ॥ 13

5342541 5555555 ॥ 55 ॥ 11 EgsgrysãÃ¶¶ ॥ VANSNYSZSTÃS ।1॥ NAÑASIN ॥ DÍÓÐÃRÐR=555" ॥ 3³* ॥ ॥ Nâzung panas2 ॥ UN ॥ §55ã³ægg¶ÎNY ॥ ॥ 36939ANWAR53NG । ॥ 558NÎ¶¶NYAŤ। ॥ Zañaraw5§³r¬Ã3g8 ॥ 2 55 ॥ BAFTAN ॥ 9:22

Jo HENN 541 ॥॥ Ž¶NGSY5¬ÅRÃ¤Ã†। ॥ 955²5535555 ॥

453³35555 । DÒ¶Ž¶ÑDSÃÐ ॥

2 11 Z35Ñ50=5355 ॥ €¡Ãõõ§³855 ॥ NAME ॥ 53953335355 11 BONTON ॥

ZÃ³ÃNHÔ§æÃKY ॥ ॥। Drorurîgar33 ॥

gì đã đ ZerógsgerðÍNAHN ॥ NON ॥ 3ÃKNS NÃ5¶ÐNYAĝa ॥ „Î¶¨3¨5¶¶¶N'È5Ñ¶ÈN ॥

5035851 504 ॥

॥। ze§Ã¾5*25*38 ॥

2933638ší543 11 55554 11 530 ॥ ॥ DÝNĚNS5A।N ॥ S5335 ॥ 3²3531-5583'5 ॥ 255753338435 ॥ KÉ¶ÐAÐ3Ð35AN ॥ Ga ॥ 555³558 ॥ gar¬¾aÃ¶¶færð 11 DªDª¥559³5F9548 ॥ ॥ ZÃIÊÐASIRIJA ॥ 54537535 ॥ 35. ॥ 201

995 253²542554। qõ5945fr ॥ ÎNSÃÊ¾¾N395 ॥

3=589555 11 ॥ 65#y¶ĝiĝasa ॥ AZ 11 583558 ॥ CANONESHA ॥ gŵgssyfarès ॥ 538 T3555&T ॥ G35555 11 ॥ ²0 ॥. NNNNAN ॥ ¨§§³§zanîng¶Ð¶। ॥ TÃRTA'¤ÂNÎ¤¤ ॥ N ॥ 35¾¶ÉSÈ¶È¶¨Ñ§¶ ॥ GIỚI ĐẾN TÊ

35424541

ON ॥ ॥ ॥। dÃ¾vqgNqÃƒzanîn ॥ NA ॥

ZÁY¶FONÍNÍ ॥ DEÃÒAĞ¶ª ॥ 537584NÊN ॥ BATUTÊNWA5AÐ'Ð538 ॥ Zafæð¶ðnóng ॥ DÂ¶¥25 ॥ 8258358 ॥ Bû¥¶ÔN¤Ê¶ørð8' ॥ gŵ5¤Ã¤§³§¶Ã³ ॥ TÎNÎNANSA'Ò¶ ॥ 3² ॥ NENHN'aygrzed ॥ ¶¨Ð¶Ð¶ÐÃ¶N ॥ NA ॥ §8:95¬Â¨Ã5353 ॥ 9°V

JºL 50358541 ¶Õ5'Azar'qwa'¶ÿ5'q¶N'¶Õ¶ÎN ॥ Sagg's'm'853555* ॥ 595 ¾¶¨Â¶Ã˜BARE¶ÃÍ ॥ Brûðƒ¬ğan¬ÎNAN ॥ §5²¬Â¨¬Ê¶ør¤¾arð‹55° 11 §¶Ã¶¶¾Ã¨Ã5 ॥ 3⁰ ॥ I S ॥ INSUYÎNDÃ3N G¶¨5Ê¶¶¥¶NÃÐ ॥ 581*213313333:344553 11- SzarzÊ¶øðger5595 I Ò¨³ÃÃNGÐISSÍ5 ।1॥ Ã¨¾Ð¶¶53¤¶¶ ॥ 11 Za53§5:55:9918355' ॥ RÊNÒ¶ÈÕHDTH॥ ॥ ॥ µÐ¶ânðæğdª ॥ HRTYZAN॥।

35351 435535!! 55555' ॥ 25555 11 55 ॥ 355553355 11 ॥ ŽANYÐIÈRÃSÃ16 ॥ ¶Ã¶¶¶Ã¶³§³§Ã¶N ॥ Darssengers ॥ RÊ¶¶¶VN'ÎNYAGNA ॥ Dagereg ॥ ¥Õ¶NYÁSZŠÍÍÍ ॥ ॥ 33 ॥ pÎ¶Îøð¤Ã¶। ॥ 11 pergers ॥ 11 ॥ Zadgaỗ598575:35 11 2012

290

F5AR¤¾RD¥54। ॥

355353515355 ÑÌNasÃaN G5ABU zaĝgan 65¶neros ॥ ErasÃâ·Ñ5559॥ genen'gan'ssaßgunÌ8 ॥ WETZÂNDNDNDÈ¶ garga॥ 3F358#55911

PAAVASSANONIN॥॥ ZÐNTÖZKÍN॥। 25TÂM NẤTÂM HU ¶¶¶ÎÑÐÐ¨ª¨¶¶5§॥॥

¤5¶Ã³g¾¨¬â¨ãƒâ॥ DGNÃESTB ॥ §¶ô³ß¶¶ze§॥ ¶¶¶³§¶Ãõõ5´Ã¯' ॥

55 Z8D855 ॥ 5।l 1 555555₁॥ 3 ॥ BIRÃÍNSARAÐIÃ§॥॥

511 DDBĚABNQDRU5G॥। ¶5³N5TÒ³ÌÐ¶3535G ॥ §¤¨Ð¨Ð¶ÑŒ¾Ò³॥

399ÑANGANORE ॥ Bù¬¥¶¶॥ 35¶ÂÃÐNÎ´¶Ó¤'AS'AT ॥ Ã¶¶ÏÂ55 ॥ 35 ॥ 35545553॥ 55 ॥ 222

222 2541 gar॥ । ॥ F daga॥ ZASIHAT-GRON Zam58545×§॥

5*¾Ã¶æðærûðr£3r&g॥। AŜINAFSRÕSTA ॥

35'55*Ã¹5²5³³05³35³9³॥। 3v ॥ 55 ÑASÃ¶¶ÐN'35*¾§¶¶Ã¶ĞN'¶Ž¶ÎN'DÉS´¶¨

Page 99 39 : 33 R 99 "9 C >> 8 Y3 V3 ve So S3 S3 vo ve V@ 63 for "" 35 99 99 99 "" 99 "" 99 99 39 99 99 NOTE. Sª 266 DEAN 75 CAR 255 विवसत् €553 95 TE 55 303² शय्या उड्डामर read 59 99 "" 99 39 99 99 99 59 39 99 SER EAN I 5151 5381 FRI ETTEI 51 51 1 51 4551 शचौ । उड्डमर ।

993 2543¤¬À¤§54। ÑANZANON॥ RÊ¶¶¶YÃÍJAIN ॥

FAJR¬ZTÃ5³5ŤFI Y¶N'Tînî ganĝage॥ ZÔDSSNATÎNDN॥ TIN TÊN GI

¶¶Ã¶¾Ð³Ð´Ð¾31&g॥। 553॥

3555*Ã¤·Gªĵ55³97॥। 30 ॥ ÀÑÃISTRÉ¶¶¥5॥ ÑASÃ¶Ð¸¨³5¨¾Ð¶¶R´¶‚ÒN¨´Ð¾¶ÎN'NÉS¨´Å

Page 39 39 91 >> 99 33 "" ."" 39 8 Y3 V3 ve So S3 S3 S vjo v Ve 23 for >> "> 99 39 >> 33 9⁹ 39 39 6 39 99 "" NOTE. SA QAR DEAN 75 5'48 235 विलसत् €5 95 455 59 35 शय्या उड्डामर read 59 99 99 99 39 99 29 99 99 39 "" 1 HAR BEANI 5151 5:581 FRI TEI 51 51 431 5551 Tal IGHT ।

TRANSLATION.¹ 1 Reverently bowing my head weighed down already by the coronet formed by my joined palms, O noble Saviouress, refuge of the distressed, do I worship both thy feet which seem just dyed as it were with lac by reason of the gleam arising from their contact with the glorious splendour of the lofty gods' crest-jewels resembling in their ruddy brightness the light of the infant sun. 2 Hapless that I am, with my body inextricably plunged in the fire of misery, utterly at a loss to know whither to turn, afflicted in my folly on account of the futility of my frequent attempts to do something or other, I who have often times heard of thee from others, now, following another's lead, take refuge in thee who destroyest sin, linked as I am to the hope of regaining my light, even as a blind man turns his face towards the sky to behold the splendour of the sun and the moon. 3 Thy mercy flows in sooth to all creatures with- out distinction, and I too am assuredly included 1 I am under a great obligation to my esteemed friend Mr. Hari Nath De.. M.A., M.R.A.S., accomplished Librarian of the Imperial Library, Calcutta, for collaborating with me in the preparation of the English translation of the difficult and obscure Sanskrit original.-S. C. VIDYABHUSANA.

115 therein, being numbered among them. Unequalled is thy might even as the orb of the radiant sun, dis- pelling the darkness of the sins of all this universe. Nevertheless, I indeed am miserable, fie on me! whose evil actions have ripened into such evil results. 4 Fie! fie on me! unfortunate that I am, whose darkness is not dispelled even by the brightness of the sun, I who am thirsty even on the edge of the bank of the Himalaya-born stream which is as cool as a piece of ice, who am penurious even (when placed) in the depth of the cavern of gems situated in the vicinity of the high road in the Island of Gems, and am help- less even though I have chosen thee, who art the sole upholder of all the universe, for my helper. 5 Even a mother feels vexed at a son repeatedly crying to be suckled, even a father is worried at pray- ers for unworthy objects made to him daily, but thou who art the principal shoot of the great wish- yielding tree whose mighty fruit is the desire of the three worlds, thou, I say, grantest to all beings the boons that they crave without ever being altered in feeling. 6 "Whosoever is scorched by the torrent flames of misery, his Saviouress shall I be"-this determination of thine do thou fulfil in my case, plunged as I am in the abyss of misery.

116 As long as the miseries of living beings increase, being difficult to remove, so long indeed flows thy mercy on those whose minds are rapt in meditation of the vehicle of the Perfectly Wise. 7 Upon one thus crying with raised hands for succour, through pretext of uttering a hymn in thy praise, even an outsider would not think it proper to look down with indifference, much less would one like thee, O mother. Seeing the success of other suitors, I am filled with desire to obtain from thee fulfilment of my request for a desired boon, while I am great- ly burning with an unbearable and ceaseless internal fever which has been brought on by sorrow. 8 If I am a sinner whence increases this great devo- tion of mine for thee? Thou alone forcibly removest all sins by the fact of thy name being heard or uttered or meditated upon. So tell me, O truth-telling one, wherefore in my case thou shirkest thy task of remov- ing sins? Say, does a doctor, who is very kind-hearted, refuse treatment to a patient even though the latter be sure to succumb? 9 Since it does not fall to my lot even for a moment to worship thy lotus-like feet, for that reason espe- cially let this humble, sorrow-laden, poetical composi- tion of mine ensure fulfilment of my longings, seeing that I am one carried away simultaneously or suc-

117 cessively by my own wicked faults, such as duplicity, envy, pride, etc., even as a camel belonging to a monastery is the common.drudge of many persons. 10 From the monster-laugh in the form of the loud noise on the shore, caused by the dashing of the rag- ing surge which agitates itself as it moves on, whirled by the storm raised by the world-ending deluge, forth- with, O Goddess, the shore of the ocean is reached with ease by shipwrecked passengers bowing to thee when they are in imminent peril of drowning, wail- ing piteously and emitting futile cries of despair. 11 They who rest on their beds in a house in which has entered with speed a conflagration, terrible with the blaze of sparks which rise in waves high up to the interior of the mansion of the sky that is formed by the contact of clouds, which are conglomerations of smoke-even those in such a plight are saved in a twinkle by thee with the rapidity of a lightning-flash illumining the clouds with its rapid play, when with folded palms raised to their heads in token of humble prayer, they supplicate to thee with voice choked with tears. 12 He who is swung about in the cradle formed by the two rising tusks of an elephant filled with the fire of hostile rage excited by rival elephants whom he challenges with loud roars, while bees string them-

118 selves into a garland round his two valley-like cheeks that overflow with streams of ichor-even one in such a plight, thinking of thee, defies death cheerfully as if he were seated on the top of a castle built on a huge mountain summit. 13 Thou compellest to thy service even brigands that have terribly frowning glances and are puffed up with pride as their hands brandish sharp-edged swords in lonely forests fraught with the dire festivities of lances and heavy maces smiting human heads. Thy name is the abode of luck written as it is legibly and unmarked with the pen of cares. 14 One, who utters a worthy hymn fraught with mean- ing in thy praise, is avoided in fear by a lion of sharp fangs and terrible jaw, even though it be about to pounce on him with anger-a lion whose dire neck- joints have their terribly bristling mane washed with the blood issuing from the head of mad elephants mangled by the teeth and sharp nails of the lion striking as hard as thunder. 15 A serpent whose form is as black as a curling mass of smoke, whose terrible mouth is dilated through the act of constant hissing, whose huge vibrating tongue is as it were the noose of the god of death- even such a serpent renounces its evil nature and yearns to recount thy excellences over and over again,

119 and with its mind devoted to thee attains the beauty of a garland of blue lotuses, each of which is encircled with a row of bees delirious with delight. 16 Whoever has his hair dishevelled at the hands of royal military officers frightened of their master's frown, or is bound in the hard fetters of unbearable slanders noised abroad by babbling servants rushing up and down, his throat and lips being parched with hunger and thirst, forthwith doth he rid himself of that dire calamity by taking refuge at the noble feet of Tara, what though he be forsaken by his dearest friends! 17 Terrible with the excessive splendour of thy res- plendent weapons which are of power to quell the pride of the manifold false decorations effected by a series of works brought into existence through power of magic, the demons wearing garlands made of masses of entrails from dug-up corpses, confer on him whose sins have been removed by the recollection of the charms derived from thy Tantras, a protection which no foe can take away. 18 In the field of battle darkened by streams of ichor flowing in rivers from the cheeks and forehead of elephants whose forms are like those of rumbling clouds-the field which is brightened by the splen- dour of weapons which flash like lightning-the field where showers of arrows are constantly raining, the single-handed warrior hemmed in on all sides by the

120 mighty arms of mortal enemies, suddenly crushes his world of foes, if he is filled with courage by thee. 19 Of those who are faithfully attached to the service of thy feet, like patients making use of medicinal drugs, the limbs become resplendent as gold and the eyes dilated like lotuses even though their bodies are eaten up by vermins moving about the interior of their mouths and in their entrails or attached to their flesh and skin, melting with pus and horrible im- purities, the effect of diseases consequent on a life of wickedness. 20 He in whose bowl of hearing the mendicant dole of learning imparted by teachers has not found a resting place, and who reduced to speechlessness the assemblies of the learned through his lack of the wealth of instruction received-even such a one, having obtained, through the might of his devotion to thee, the mastery of speech elevated by the wealth. of embellishments in the shape of figures of speech of all sorts, dethrones his adversaries in royal courts. 21 He who is embrowned by dust through sleeping on the ground, whose body is bare owing to the rag that covers his loins being tattered, who for the sake of a morsel of food in a potsherd squeezes out the lives* The allusion is to the custom of employing low-class men to kill lice and other vermins to be found in bedsteads, which are generally placed out of doors for this purpose. In up-country the cry Khatmal khilaoge is well known.

121 of lice in front of another man's house-such a one, strenuously worshipping thee, becomes lord of the earth, which is hardened by the tusks of rut-blinded elephants whose charming smile is indicated by the waving chowries borne by noble damsels and on whom is raised one sole royal umbrella. 22 Worn out by a frequent recourse to the ways and means of service, agriculture, artisanship, flattery and barter, unsuccessful in obtaining wealth which is the auspicious fruit of merit acquired in a previous birth, paupers become again and again masters of wealth in the shape of store of gold disgorged by the earth if they pray for wealth to thee who tran- scendest fate and art the mother of the hapless. 28 One who is disconcerted through discontinuance of service, chidden by his wife whose dress is reduced to tatters, avoided from a distance through selfishness by his own kinsmen, sons, friends and relatives, as soon as he acquaints thee with his misery, becomes lord of edifices, the precincts of which are worn out by edges of horses' hoofs and is awakened from sleep by the tinkling of the armlets of the women of his seraglio. 24 Through a particle of thy grace, O Blessed One, he becomes possessor of a (chariot the) wheel (of) which skims the circle of the quarter, of a spouse emitting

122 a resplendent sheen and adorned with (all good) marks, of a lordly elephant possessing sixfold teeth, of a lordly steed with hair dark like the bright hue of a peacock's throat, of a spotless gem bright as the sun's ray, of a treasurer with full treasury, and of a general with a heroic army. 25 One who has obtained success in thy lore enters the vernal garden of Malaya mountain as the lord of Vidyadharas, while his lady-love has placed a sign (indicative of the trysting place) on a gem slab fragrant with the exudation of sandals, and has, in token of sincere devotion, prepared a fresh hospitable reception that he may find pleasure in sporting with her; and the bracelet encircling his fat and lofty arm, darkened by the reflection of his sword, shines forth. 26 To thee as to their lord devoutly pray the love- intoxicated celestial damsels whose necklaces reach far down to the lower extremity of their bosom, whose long eyes surpass the red lotuses (hanging) from their ears, while through the gentle fragrance of the Mandara flowers, adorning their long braided locks, bees are intoxicated, and the tinkling of the large anklets round their legs is louder than the succession of noise made by their waist-girdles. 27 One who has worshipped thee, ever experiences the joy of a journey to the Nandana garden which con-

128 tains filaments of diamond, lotuses of gold growing on tanks covered with gems, which is canopied with flower-dust raised by female bees from lofty Pārijāta trees, and which resounds with the music made by celestial damsels proficient in playing on lutes and flutes. 28 Those in whom the strength of fervent piety has reached a state of ripeness while their hearts are devoted to thee, sport with beauteous (celestial) dam- sels in water-sports carried on amidst loudly splashing waves in the river Mandakini, the ripples of which rest in the eddy-like hollows between their lady- loves' breasts towering through the pride of love, and the waters of which are rendered fragrant by exuda- tion of camphor, cardamom, bark of clove trees, agaru, sandal, and nalada root. 29 He who is purified by a glance of thine protects the world of gods with his arms resplendent with diamond, his erect horripilating form encircled by the hollow between the dangling chain-like arms of Sacī, his body borne in the centre of heaven itself on a divine elephant adorned with the accoutrements of war, his orders obeyed by the principal deities with their crowns bent in homage. 30 The fear of rebirth for those who are subject to birth is destroyed by meditating on thy form which is,

124 as it were, the canopying beauty of the sky where the Sugatas are seated on seats formed of crest-jewel ornaments, which fills the three worlds with bright rays from myriads of uprising suns, and which makes Brahma, Rudra, Indra, and Vişnu bend down with the weight of one foot doubled up in proud martial attitude. 31 Some see thy form as full of anger shrouding the interspaces of the sky with a portion of thy arm res- plendent with the rays emitted by weapons (held thereby), having restless and terrible hooded serpents for thy armlets, fearful on account of the tumult of horror-striking sports prompted by the intoxication of the joy produced by the loud clappings of Vetālas at the time of their terrific dance, and terrible drum- beatings and foe-disconcerting laughter. 32 Some see thy form which commands the reverence of the three worlds as endowed with an infinity of natures made out of moveable and immoveable con- stituents, as possessed of diverse aspects owing to its creation of innumerable hundreds of Sugatas stationed in an abode encircled by the wheel of the quarters, and as having serpents, Gandharvas, Siddhas, men and gods such as Brahmā, Indra, and Rudra, undisturbed, either abiding on the surface of the earth or in the expanse of the sky springing up from the pores of every hair of thine.

125 33 Some see thy form as red like the sun or as redder than gleam of vermilion or lac dye; similarly others see it as green-like fragments of leaves pounded by a bright and thick sapphire stone, while others again see thy universal form diversified by a difference of condition as like crystal or like gold or whiter than milk churned from the milk ocean. 34 The sole realiser of all knowable truths demon- strated to him by the lamp of omniscience or the all- knowing offspring of such a one, realises face to face the tale of thy excellences, whereas the lament which one like me pours forth with opened mouth like the cry of a crow-that lament is for the purpose of solacing a mind afflicted with the pain brought on by the fever of sharp misery. 35 What I intend to tell thee, that is well known to thee beforehand; the excessive labour to relate it is merely for the purpose of satisfying my foolish mind; but by pouring forth one's sorrow in words as though it were a poison before an affectionate friend, though he be already aware of it, a miserable man obtains ease by unloading his heart. 36 O thou who art the lunar digit, shining on the sea of the joy of bliss, deign thou to cast a glorious glance

126 of thine; grant thou, O thou of deep mercy, nurture through instructions of wisdom; destroy thou mental darkness, seeing that my mind being washed by the water of thy praises, there has been seen (by me) a place of bliss whence the mere praising of thy ex- cellence in this world becomes an infallible remedy for mankind. 37 In virtue of the merit acquired by me through hymning a portion of thy multitudinous excellences- a merit the quality of which is immeasurable, which is sweet of taste owing to its rendering fruitful the desire for the attainment of virtue and which is to last till salvation is attained-may this world forth- with reach that land of Sugata's sons which bears the name of Sukhavati and is characterised by the auspicious svastika mark imprinted on the sole of the feet of the revered Lokeśvara.

Words. Ta ÿšà¤5R55¶ metta स Mafan Mitar सर्व्वस्मिन् सर्वेभ्यः T T TIBETAN WORDS WITH THEIR SANSKRIT EQUIVALENTS. 1 GE) (E) 2 INDEX af OF नाग ……. ⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀ ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ Page LV re ve , , , , LU LV LV V3 ww 145 V, VS, SS, v2, v², ve, ve 9 v2, vs, VL, so, s, SV, SV, SL, se, v, vv, ve VO S3 23

Words. SON 585 ... Na आयत SWANA भ्रमित DUA T 372 OTR: DETE fea 354

Words. ~ 754 T fe 5 fa A AND TH Î¶¶¾ Ò¶ रूप fa (image) कटि 24 HAN TU HAN TU ⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀ 9 ... IN ... : ⠀⠀⠀⠀⠀ ….. 129 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀: Page LS SV VS S3 20 se V2 ve S2 SY 13 Ve ve LI, L 43 vº SK Ve SI V3

Words. N HANDSYSS उद्गी $59. प्रजा A जन्म F में खिन्न जन afea Per As fa za Hafen ⠀⠀⠀⠀⠀ ... 130 :: : ⠀⠀⠀ R ... Page d VL 1.V LL V? V2, 02 VV V3 S3 ww V@ VL S3 L S3 21 SW

Words. PA SE AY DIA A ACA A Parda sxûfa ANN र भर 65 भार ACAN T afa ÃÃ¤¶N ** ... 344 Bavà Gafa ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Ã5259 Da 135.355 fadão 55452N fadarą ... ... ... ... ... 181 ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ..- ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... Page YO V3 V² Ve So se Vs, w ve, Lo YL V3 S3 LL W So 42 LS ve L2 V3 23

Words. 37357 fa og 65 23 135 à 15 35.3 B59 ª By 652 fa at 65 BAN 55294 55 at त्वां 35 Haat 1 ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... : 182 ... : ... ... ... ... ... ….. ... ... : ... ... ... ... ... ... ... 5 : V3 SS, S2, L1, L2 Le S3 Page 20 So VU V3 ve V3 LS VS So, V2 V3 VS S² 52, ve vr, vs S2, 2:0 re VV

Words. 35 293 Ki azta 559 ª 55 af 5523 i are 95 f INS TUT 5 535 तत्पर 855959 dæztar f tu ŠA55AGN Gaìu atfe ... ... तत्परात्मा ... ... ... ... : ⠀⠀⠀ ... ... ... 183 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... .... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... Page S, V, VL, ve LL : : ... ... : : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... LW se, Lt es VU: V7 Su 23: 7 855 S & S2, SL sa S3 S3 ww L2 S3 So

Words. AT ANC face 4 fara NANA 35 utfa Hafe des ast 353-5 f 395 75 4: ... 000 ... 5.0 ... ... .... ... ... ... 184 ⠀⠀⠀⠀ ….. ... ... ... A ⠀ ⠀⠀ ... ... ... ... ... ... : : ... ... r@, Page S? 10 se LS 14 21 45 So V2 Ve VL ww UL Le se 214

Words. 50 5: GET 5 a Ga N =LẤY SỐ V555 । भक्ति भक्ति JNON HAUT Fas F Ja 3 ... faaaa ... ... ... ... E ... ... ….. 185 V, VS, V, SI, S², s ... ... हेमवत्याः ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀ ss, vo, vz, vv .. v2, vs, S2, S², SV, SL, vo, vi, vz SL ... ….. ... ... .….. ... : ... ... ... ... ... ... ... Page LL S2 ... SI LS SU W ve VV V3 v2, 13, v, w, sz, vo, vi, vs, v 9 VS vu, sa 13, 13 SI SL 1², v≤¸ VS, VI'¸ §¸ v³²¸ v²¸ vvº¸ v@ 9 > V?

Words. 75.86 D55:54 Ca ÎTRŽANA CHIT I nie F9 3 25 atent 30 सिद्ध 5377 ... ... ⠀⠀⠀: : ... Hraðasz =ngfen ŠĽ03954 15 fe ... ... याहूयमान ... 186 ... ... ... ... ... ⠀⠀ ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... Page V2 VC V10 le vo ve 43 2/3 VV vo Le S2 ve S2 V3 SU S? YU S3

Words. faga 5595 58 538 573 SÃÃ¶R T fey fe 5 fe SHA DAN 3957 संक्षोभ an 7539 8 : ... ... ... ... ... ... ... ... 187 ... ... ... ..….. ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ..... : ... :: ... ... ⠀⠀⠀⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page S?, SU S V'S VV ע S3 V2 LU LL S2 SU SU ve תו SU vv LO

Words. A A A IN' sta 6 HÅ गल ya ma ... ... gera लोल A fut: De fe NÃZIN aradara ... :.. ... व्यनाथ ... ... ... 138 ... : ... ... ... ... ... ….. ... ... .... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ….. ⠀,⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... Page ve Vr V2 SS va 42 vv VS ve V V, SI, S² S3 Ve SV V3 VG Sh 20 S3 SU

Words. RUA जायते fa भवति 35 Russ Sa Rate RA VIÊ ... Hard aret ⠀⠀⠀ ... ... ... ... zÃ¶595 Tufa Õ¶5333 arta RÕNÔNGIA Kfanua ... ... ●●● 189 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... : : ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ⠀ ⠀ : : ... ... ….. Page SL ww L2 V/3 V3 UV So V3 Y SV LL V3 S2 VL 13 V3 SV, S SV sa

Words. 545 a faye o fa ÍÐ¶N fayar 5 3840 ÿ Jagit STÎNaga अवतंस NU Nat JN4 gfæ 5 हेतु N यन्त्र HAN BAT ... ... ... :: ... : : ⠀⠀⠀ ⠀⠀ ... : ... ... ... ... ... ... ... ... 140 ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ….. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ….. ... ... ... Page V? WL LV 42 43 S3 Se ve Se LO 20 S2 S3 20 LU LS SS ww

Words. 59 धारा 8 सन्तत Jaz star मुख HAOzI5 faysa माया माया are फोट fay ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ….. ... ... : : ... N वाघाट Ø¨Ø¶Õ¶¶¶¯Ì¬ ‹ª f ... ... ... 141 ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ : ... ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ….. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ….. ... ... Page SS SV VŲ SL ve SL S3 YL SS V vs, vs ve SY VS S2 LS YS Y8 LV 43

Words. Hard arcat ⠀⠀⠀ ... 535 Cª ATT 598595:39 anitar ... ... ⠀⠀⠀ ... 5 fea 58 n 23 ... ... H fa (wonderful) ... Főz'gz·Î¤® fand FRES THAT ... …….. 142 ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ⠀⠀⠀⠀ ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... 090 Page VV LV V, Sr ², v ww VL se y LS ve V3 13 L3 V3 Ve

Words. EN EN TE E at DEAN faas 55 A das das 355 H EWA ata नौल श्याम केलि BEHR THER 35 ... ... ... ... ... ... fa ... 143 ... ... ... ... ... ... ... '. ……. ... ... ... K ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ⠀⠀ Page S2 YO vº ve Le L3 Y'S ww Y'S LV VL vº V2 V3 43 vv, vs, ve, s⁹, 5², 52, Sv, vs, ve, Lo 43

Words. 7553 fai fai Fald For d IN fa 35 FZ à¤ 35.45 5 qyt gry en : : : : ⠀ ⠀ ⠀⠀ Asegar fars Ang ayfea : 4350 efæfa 75535 autta A fa 144 ⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀ : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ Page V3 V ww 42 ww SV SV ve V2, So SV, vo, Lo VV LL LV ve L2 YL $3 V3 Se

Words. A F 5 खगड़ 592 S 55 HE 10 कांश ... ... ... ... ⠀ ... ... ... ... ... t 145 ... ... ... : B ... .. ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ... .. ... ... ... ... ….. ... ... ... ... ... Page SV VL, Ve ve V3 L2 LL LU ve SL SL ve V3 SU SU VL SU SS

Words. ठु सरित् हु उदक सलिल क्रु काम्भः RESE afa ¶ azyafa हे ट्यु FAI T ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... 146 ... ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ : : ... : ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ si, v Page VL VL ve VL bh So SU S2 vo 0² 20 Ve S2 V3 SU ww VV 63 vs, ve

Words. Hat M Dat 55 55 345 5. difa 25 grad D ... E ... 380523 fay auf .:. ... ... ... ... ... 147 ⠀⠀⠀ ⠀ ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀ IND ... ... ….. ... : .... ... ... : ... ... ... ... ... Page S3 02 V ww SL, vº, v2 ve. VV V3 L 2 20 S2 YL YL YS ve LS re,

Words. 3553 Me RENO D R15 Ereğe gªª 374 REN ZAN GAN'S f fam fara fe ... :: a na ... 148 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ 3 ... **** #wafa ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... : ... ... ... ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... Page Le VV, 43 20 SV 12 S3 S? SL, vs SV Le So 13 V3 ט VV V3 VV

Words. 3 fa Fa famig Za v ya fa Z8ÑÑ¤ gfafeaæ a 55 ता $5.95 fram ⠀⠀⠀⠀⠀ उपचार ... ĝasag´¶ bun za dar B AN BUTA Ž¬¥959 3420 fast ... ... ... ... 149 ... .... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... Page Šo we V2 We V, LC ww , , V3 se SV SU SV A V2 W ve ve V3 59

Words. Tags for Ty 35 ◄zaradz बाराध्य 541 37TH 7554 fafur 53 af ... 95 बद्ध ... ... 200

(x)

... ... ... ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ & 150 5 ... ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... Page ... S2, V SV, 02 LS Vo SL ve WS vv LV v, w, so, s, se, ve ve ve VL VL Vo V? LY SU

Words. ¬538§54 ªfaya 534 753 35592 3146 Qura 7531 sta उद्धार्थ्य N 3544 Bafan 759 for 35535 प्रौढ़ ◄594 mafa 35 ….. स्तोत्र 3954 faux 54 3 ⠀ ⠀ ⠀ ¶55:95:393 @afa *45*45 ... …… ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... 151 ... ... ... ... : : ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... :: ….. ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... Puge LY VS V V3 So SS SS ve L3 20 S? S3 SY V3 V3 LL ht So Y'S

Words. A fa 354 A 5 तुरंग 5 53 fax 5355892 du यादृशी 23 23 355 Baft ANT fafura 5 974 ⠀⠀ ... ... : : ... ... ... ⠀⠀ ⠀ .... ... ... ... ... ... ... ... 152 ... ... ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀ 8 ⠀⠀⠀ ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... ... ... ... Page W3 ... V?, 52, e bacter V3 V3 LE ve v), S, SV, SL, V3 9 ve YS S3 LO S3 SU Le VL SS

Words. 944 9351 218 A 95353ys a a ganisa§54 cda ĂN NÊN TÔI B ´gaa´35¨´dÒ¶¶à´¶Ò¶¶ĝz adafaa उत्तीर्य्यते fage FAN 304 30TH ... करुणा HUYÊN HUYỆNÊN TRỢ NHAN ** साधारण 90 ara Ã ⠀⠀ ... : : ... ... 158 ŠI453Yz ¶ışafımı ... ... ⠀⠀⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ... ... ... ... ….. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page Su ve V? se 20 VA 223 So V3 So V2, LU LU VL VS Ur LB Se VS V2 02

Words. fa N 65 DER DS FED NI मनु प्रभाव Lğa Sa NÊN 24 faata 53 ... si 33 ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... Dozaic arâsıda ... ... ... 154 ... ... ... ... : ... ….. ... : ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... : : : : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... Page VU PE, V2 se LV SV L2 LB VL S2 ve L2 LL 23 VS Le V2 So VV

Words. 557 57 afas 55 Page v2, ve, vs, vh, so, S), S2, S3, S, sr, SL, se, ve, v, vz, UL, L SS ON T 55 a 581-Ic' fai 58′OGN gfası 55. 55354 at sardardg Sortare ... 53'4 fam ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀ 155 ... 5 ... ... ,, ve, si, s, sv, SL, se, v, vz, v2, VL .... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... : : ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ LL vs, vv, 9 L hh ve VL ww LS LV SV S₂ VL

Words. 5 55 5557 विष 5. 5538 fasad 534 faa (15 अनेक Jag विनय Gara fazer 5 aja a 531353 सत GNNON Jena ... 2. ai FT: अनेक 55 a T 535 तत्त्व ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ gente ... ... ... ⠀ ⠀⠀ ... ... ... ... 156 ... ... ... ... : ... : ⠀⠀ ... ... ... ... Page v), so, s², se, ve : co. ... : ... ... ... ... ... ... ... .... ... So se 5 SS 40 ve 20 SV, V3 ve UB ve VL ve VL ve Le se ww LV S LY

Words. 5531 73 sa ET: T ag du qu तम्य SON AT cas y darta fa 55 aras a 55555 4 feat ŠÃ°535 ¤¶ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 157 : ... : : ... : ⠀⠀⠀⠀ ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ….. .. ... ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... Page Y3 .... LS SY LS ww LB VL ve rs ve VS ve ve ww, ve, 22, LS u, ww, ws W : UV vo VS

Words. Hadânun daù 5535 बन्ध्य 55721 5 5431 03 59Ã3 cara 578534 55 5541 fea गन्ध परिमलामोद y 5.35 A ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ….. ... ... ….. ... ... ... 158 ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ Page V2 V2 ve ve hk S2 LS YL So 63 40, 43 63 43 SY VV, SS VL VS 0 V3 43

Words. Serge 51 82 393 Zgary zd 553 55 15:3 TRA Glas 1553 न्चर 453 मनौर TRA'35_aau वलय 53 453 359 ai 354 SAT 757 ... ….. : ... ... ... ... ... ….. ... ... ... 159 ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ .... ... ... ... : ... .….. ... ... ... ... ... Page V VS V2 S3 UL. Se 5, LV V3 vo V, LS VS S2 22 22 42 Y3 ve

Words. 359 88 मम 3599 afa 3597 35 55 3 for fam 35¾59šī ग्रात्मम्भरि IZÑ¶N gâì 35532 तथ्य 65848 ... 53 a ... 352 fa 35492 35*45*99¶8 gra 350.35 Beraat ग्रास्फाल ... ... ... ... ... ... ⠀⠀ ... tusi 160 ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀ ... ... ... : ……. : : ... ... ... Page ve VL 213 V3 V3, LV VY. 43, Le LO LE LE SS VL Ve ve 43 S3 su, ve

Words. 55 815551 ग्रन्थि 573 yea: 35557 3 35335854 afamant par सभा 355 3554 35549 3554 355 35 fafea ... 11 ● : ... RFBagara zaat 3fdagarusaĒaru afaudua 35 far 35931 ... ….. ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 161 ... ... ⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... : ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... : ... ... …. ⠀⠀⠀⠀⠀ ... Page S3 SV vo, LS V2 -ve VS VV Le LL LL 'S' Sº, se So ww vs, ve VL VS Le Se 53

Words. 5 facen उपल F 25 25:51 PO TR fat ana 4 99 a TREN T घन ENTIT श ⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... .. ... ... 162 ... ... ... ... : ... ... ... ... ... ... ... : ... 0.c ve, si, si, v2, VS, VV, VL ve : : : ¡.. ... ... ... ... V ... ... Page ve v2 S3, vs ve vu, So L? W3, SL VV S SS ve V3 ve v2, vv, vs, v2, LS LV ww

Words. SANTA 9 TAN'S THE 5 5: गर्भे $55 555 मध्ये IN D genîn ac 154 IN 1814 ... ... .... ... ... ... ... .….. 163 व : : : ... ... ... ... ... : ... S, M, S, se UL ... ... ... ……. ... ... Page LS ... S3 S3 So So VY Ye W3 VS LS LS LU VL LS VL VU

Words. N 616 Jay स्तन GRUZI 34 सामर्थ्य g धन f A fada N ANTE सामर्थ्य ….…. ... ... ... v2, v, w, vw, vs, vi, ve, S1, S2, S, SS, v², v2, VL ... ... ….. ... 16.4 ... ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... : ... ... Page K So, 40, 42 , , , ww So ww UV UL YO se YU se V2 22 se 42, 42 LL

Words. A N faal

(?) (?)

श्रोत्र A 90 A विक्रिया ZAJĄ लिङ्ग A PARI ….. AN ... 55. fakafa ... wat ... Cafea fachad 165 ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... : ... Page se ... S3 S3 LO V2 Se VY SL ww V2 LV ww 210 So SU SS विकृत fafayfad V, V, V, V, vs, v, so, s, Sviss SU, SL, se, , v, vv, v L2 S Y3

3 Words. atay 599 fra FÃ¶vt̃Ã faacu Cata महापण्डित ¤¾·5·Ò¾Ã¯ #019fœa SÅRÃ El arafaal 415 45 D'35' Do Tat ... 45575Ã ¶ SE 545° mat 543 ate 5521 ... ... ... ... 166 55 m (?) (oily and luminous) ... ... ... ... ⠀ ⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .... : ... ... : : ... ... ... Page S3 ₂ V? se 80 VS ve SL www vv ww LY SV S3 V3

Words. 555 55ÊN5 điều 5554 B93 dia N EN TA रोमन् N y date Sfera YA ... आचार ... ... ... $5:05:293 wafa HAN F चर्य्या ... ….. 167 ... ... ... ⠀ ... 54 HUZANÝCI प्रणय विनिमय $5 व्काभ्र fato : ... : ... ... ... ... ... ... ... ... : : : ... ... ... ... ... ... ... ... Page LO V SV SL SY V² v2, ve ve ve SY Ve L2 SL LY V2 S SS, 43 SU

Words. fuar 34 Basa BY 3 aa EN 19 Na FA BARN IN f ... ... ... ... ... ... ... : : : 168 Y ... : : : : ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... : ... ... ... ... Page WW VL SS Ve Su W2 S3 L3 ve V3 22 Ye SL ·L? ve V? L2 V2

Words. 35 से चोद za te Za fuafe fea लेश 335 3 350 29 25. a ZAREGU ŽINU E RÂN aša zªg54 8 दैव 3.51 ⠀⠀⠀ ... ... ... : ... ... ... ... : ... ….. ... ... 169 ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ' afzda : : ⠀⠀ ⠀ ... ... ... : ... ... ... ... ... ... ... : ... : ... ... ... :: ... ... : : :::: ... Page S?, v2 VL SU 02, L2 V3 L2 ve VL ² SS S, S, vs SS Le V, V2, SV VV VS V2 SV

Words. 3335 3325 सपदि प्रसभं d AY रोमन् DATA DE Das z 35'4 faza 35 af 35 ta 35:35 कान्ता 5525 ... ... : : : ... ... ... ... 170 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... 300 4 ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ... ⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀ ... ... Page SV SU VU So ט So se 43 L2 ww V3 SA VS Su S2 VL 03, 02

Words. 35 fug gang fer F 50 35 3 STAND Ja det TR J'a face ... 34 fafea fara ... ... ... : 935: fafi 3545585 व्यापार 5 ... : ... ... व्यावहन्ति ... : ... ... ... 171 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... Page Y? VL Y'S LS SY 2, kh SS ww VU Su L2 V3 Su SS S3 SY se S3 V, Lo

Words. 195 धौ 300 F 85 Safa 35:55 3357 595 3 505š¤Ã¦ ¤œufafaaa 5953.4 ईश्वर निर्वान्त 5 fata 553 fayfa ANT RENSEN BAN ... : ... ... ⠀⠀ : ... ... ... .वैयर्थ्य : ...... 172 : : : : ... .... : : .. ⠀⠀⠀⠀ ... : : : : : ⠀⠀ ... ... Page S2 se vs, V2 VS 40, 42 V2 Le ve se 22 SU So 22 se SU 52 V2 V3 ww, Le

Words. geran Hera JAN atra N # afad

(connection)

245 Nga भोग्य 2 fa Fa farg afad A ARTE HANN NON D SÂN HUT ... : : : ... :: ... ... 173 ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... 21 ….. ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... Page ww S²3 VL ve S2 V3 V2 Ve VG VV KL VS 13 ve

Words. 25 85²3533 warga n हो नर 543 cfa 5 fa 2059 20 035 Îapna aga FRAN DRINK 35 da ¶ afa सान्द्र ... ⠀⠀⠀⠀ ⠀ Î¶zan aaaaa T ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 174 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀ .... ... ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ⠀ .... Page S2 se So, v se S2,42 VU 200 V se LS LS 42 L2 22 SS S3, SL, V V2 V2 V

Words. न हो वहि D5 (1) AF SIGH 259 315 Ju faz 350535 IN HE In arad Jag ta H Her Face 588 and ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 175 ... ... : ... ... : ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... Page VS V, SU Se ve, L 2, V S & T 5 G G 3 3 2 6 1 5 1

Words. 5397585 â¶rat 55555 585'4 fazo 553 3 fafea f Na fant H 2 glofs fea ... ... form ... ... ... ... ... .. ... ... ... 176 ... ... : ... ... ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ⠀⠀⠀ ... Page ve ve LO V2 V3 V3 V2 ve ve SA VL VL S3 SV V VS S3 SV

Words. ४२५१ चन्दन उम मात्रं उधर व्यि महिमालय उत्कट मामा चूड़ा माउ (3) य माने ग्रामणी माठे में मुख्य विलास अमुकम्पा अध्यवस्थन् ₹ नाड़ी gasc परुष में उत्कट से कौड़ा कोटि डे मुख मक्रीड़ा 12 ⠀⠀⠀⠀ ... ... : ... ... ... ….. ... ….. ... 177 र्रु : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ : ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page U vo, LL ve S3 V7, 20

य३ S? VS

St "S SY BL S

1 Words. šasys f Z for žuŷ fazafa 5.35 famis DAN'IZ IGA N मा पद बाच् E aan d 5 m ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... .... ... ..... 178 VIB : …. 309 ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... :.. ... ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ... Page VL S2 V² S? SS LV ve 20, 43 SL SL 23 vs, ve S3 ve LS ve LS

Words. हें काले हें वेला ZIN DIGAL ITN निकर 35 मठ 5:7 farfa NOS ATA No ⠀⠀

(assemblage)

... ... ... ... ... ... : ... ... ... ... ... ... ….. ... fafafu... ... 179 ... ... ... ... ... ... ... : ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ..... ... ... ... : ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ... Page SU ww, vº 63 kh LY 43 se SS SS Su V2 YL LV S3 V3 YU V3 SL SS, SU, L

Words. IN afac ZA TR SENAN TA NES anda SEST NESRES Mana RE ... ⠀⠀⠀ धत्ते REGORI RE5355 anfucy ... ÉS NÉZDĚJNÃ TÔ¶ala fayfa ... : : ... ... ... ... ... ... : ... 180 ⠀ ⠀ ... ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... Page So V3 V3 2 3 8 2 8 2 2 * * * * s, yo

Words. REN art FINOZNCNÍN 89 t G GAN TE GAN TE GANGA पादौ 3135 F Gu fa ... ... 89a ... ... ... ... ... ... ... : : ……. ... ... ... 181 ... ... ... ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ⠀⠀⠀ ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... Page vº Vo VS Y'S S2 Se SV VO W ve, SL, Lo SV V3 V2 V2. LS V3 S2 YL

Words. GN a ... aface Igân à 5 May ….. 3855 इव A fga AGN बासनगत ... ... : ... ... ...

(as it were) (like)

.... ... ... ... ... 182 ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... a.. ... ... ... ... ... ... ... ... :.: ... ... ... ... Page V3 Le Ve LS V2, V Le VS VS V3 S² VS ES 42 LV 120 VL

Words. 3984 Serão aferra ang at N Ã ofa F TEN TE HE ... ... : ... ... ... : ... ... ... ... ... ... : : 188 ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... …. ... ... .. ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ Page S3 SL, 12 vo Y'S S3 VS VS YO VL UL VS SL LV $2 S2 3 5 3 SY

Words. EN (?) DENU (FENA) de 35 f : 3 La ate utara 25 T 35 t

(lustre)

ST ... face ... 453 ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... : 184 ... ... ... ⠀⠀ ... 3 ⠀⠀ : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... Page S : VV S² yo V2 V2 VU VS V LO ve V3 LU SS, SV, V2, Lo, 42 v2

Words. W wa: WA WEN farg EN WEN' faya F ... ... :: w¯¨à¤¨à¾°Ãs´Î6´ «gau : : ... ... arg ... ... 185 ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀ .….. 3 ... …... ... ... ... ... ... ... ... ... V2, VV, VL, SE, S YL ... ... Paye ... ve LS VS YS VS LV SL SL ww Y2 ...v², s², sv, v, vv, ve 9 VO Vº

Words. HAR 535 vare N : ... wen fat W way stat wa Đ Ñ5 ™™ Nota awaran te f quas farcure fabrera ... : 609 ... ... 034 ….. ... ... ... ... : ... 186 ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... : US vy, L, V², V, VS, VL : : ... : : : ... LY, LU » VL S, V2, LV, kh :: ... Page bb ... ... VV ve V2 VS LL 20 SU V2 S Ye ve ve $3

Words. zâƒã eªa SCÂNN EIT a fe 595 fa ⠀⠀ ... ... : ... 533 SIZGARA gum 535-45 gaufa : ... ... ….. ... ... <3*5*¾NW'OR Chanc SAMAN BATA 5553

Words. 39'ag¶395 55 A संक्षोभ SIREN ZIRBANI CHA SARUZ'A प्रवृत्ता SARA STRAR STRAR CAN SARA Brate y staraama प्रोद्यत् SAN BETA zaž प्रखर ser afa er NA 5 35 (2) : ... ... : ... ... ... ... ... 188 ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... : : ... : ... ... ... ... : : : : ... : : ... ... ... ... ... ... Page V3 So VV ve SU S? 62 S2 So VL VL SL V S3 S3 ve vº $3

Words. 59859 zafey Cí Î685¾Ãí się 000 A ZA 355 ईरस Facy a er ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 189 ... ... ... ... ... : ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... P. ... ... .. : ... ... ... ... ... ... ... ... <<-... ... ... Page S3 SL V3 VV S3 ve, Lo VS YL SS VL Ve SA V3 YV 43 VO 2, S³, S2, sv, si, se, vz, v2, ve, vv, vv, VL, ve

Words. erer PAN T PÃ¶ð gefa 2015 24 2 2 294 te A f AAN CIN CK gatat ... : DA Fact : 3585575 4: 23 ATT 2635 : : : : ... ... ... 190 ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... Page Se ... L2 Le L2, L VL, L2 VS S3 ve ve VL S² V3 ww Y3 vu, ve, sv, ss, SL, vi, v², v SS ye V? VL

Words. Nay: UN 2 Ñ¶ aiza Da fa ... B5358 35 वात 3533 कोलं १ त्वक् Na ta ...

(bristling)

... ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀ ... ... 95 99.5 a (greater)... ... 191 ... : : : : ... ... ट्र ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... ... ... ... ... ... ... Page S? : 12, sy, ve SL Sk, 2'2 V3 S3 SS ve vo S2, SL, vº, Y? ve ve SL S3 vo ww ve

Words 955w5w5 भूयस्तर ¶*5*45*£5a safafax वेग 954 gel f ... garage... ang . Far sta 495€ du - for Na ... ... 192 ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ A ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ Page VV V2 So, S UL LV LS 20 2@ V2 43 vo vy, vo SU, YU

Words. ¶Ã¶¶¶ ¶U NÀYA जातरूप NEN ..... 31535 प्रवोध derdery town 31 DE FET DERA fästen N ÎNN'IZ UTA Mazās 13 ... : ... ... ... ... : ... ……. : ... ... ... ... 193 ... ... ... : .: ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .... ... ... ... Page 63 SL V3 V3 V3 VL se se LS 13 VL YU S2 vo V2 LV VV LV Le 29

Words. ÎÃ can car 250 ca T 5 C CR REVAN 35 a 354 35 32 ... A HID ... ... ⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀ ⠀ ⠀ ... ... ... fe i ... 194 ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page SS SS VV SL VS 42 5, 01 223 S3 VS SS V2 VS V2 V3 S3 Se S3 LV LU

Words. 735 35 e TS an ... 45.4 sõda adal terasa ¶Ã¶¶Ã¶N ANG I IN F Da AÑSIAN TW ANNA T e ... ... ... ... ... ...

(cool)

... 195 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... : Page S² 20 V2 V2 VS LU V3 S3 SU So SV V2 227 S3 53 YU LV U2, UL, La 1

Words. A ADAN Jafaa Sanga ariz BA H 20 fai 35 Ã an NT

(together)

W Aa Ra तत्पर ... ... ... ... ... ….. ... : : ... ... 196 ... 5 K ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ .... ... ●●● ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... Page VV S2 VV 2, ve So VS LS VL se SU UL se, ur VL

Words. SANSKRIT WORDS WITH TIBETAN SYNONYMS. अ शहरपुर कळवा काञ्चन ... अक्षर अक्षि मेमा.. ... अक्षोभ्य अखिन्न उ ¥¶Ã55 अखिन्न 555 जागतिक ... अगद. गवरगुटिका ... गुरु या (से) ग्र मर्के.. 197 INDEX OF ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀: ... ... ... ... ... .... ... ... .... ... ⠀ Page

१४, ३२

१६, २६, ३५ 80

३७, ३८

Words. व $4 ... अङ्ग तुझ चञ्चले' (bristling) अञ्जलिएट शायर अटवी मा बटवीना कश यरूप व्यद्वितीय ….. ... ... तत्त्व धमळ धार्मिक अधिकतर केशमा ... ... ... ... * NA अणिम अतिक्रामणी 5२३२८ कातिरेक हमार प्रदः 5.5 ... ... ... ... ... ... : ... ... ... 198 ... ... : 000 ... ... ... ... ... ... ... : ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page

२६,३८

१ड़ २२, ४५

●

३५, ४७ १४, १५

Words. अधिमुक्ति अधिवे अध्यवस्थन् अध्येषगा ... ... अनुस्मृत्य ... अध्येष व्यनतिचिर वेबदुख·६८"म अनन्त शरज्ञ ⠀⠀ ⠀ ... ... ... ... अनवद्या अनाथ अमेरमनठे अनियत देबच अनियतेयत्त उमवेৈयरমৱৈণ व्यनुकम्पा अनुकर गाध्वनि ... अनुगम अनुबन्ध तळमाझ अनुबन्ध अनुभवति Zशक्ष'N'र्हे''मर अनुराग हमालय अनुपमय... ... 199 ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... : ... Page

२६,३५

Words. अनेक शुभ... अनेक शुभरमा अनेक मा.. अन्तर्वे... अन्तर र मेर ... अन्त अन्तः कमी... अन्तःकरण अन्तःपुर म अन्तरात्मा अन्तरालम 'N अन्ध... अन्त ... अन्धकार शुरु अन्धकार सुरूय अन्य खवरमा अन्ये मोक्ष व्यपहरसि पि अपि उम ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... : ... ... ... ... ... ... ... ... C.. ... 200 ... : : ... ... ... ... ... ... ... .... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page

१२, ४७

८, २४

Words. पि चपि पर्यन्त 20 ... ... प्रमहशेय प्राय ... मा अमिळे प्रष्टया अप्रटष्या समयमेन अप्राप्नुवत् `ेयरमगुरुम व्यवन्ध्य मेदन अबुध से मायक्षम ग्रन 45 : ... .…... ... ... ... ... ... : अभया काभि अभिज्ञा अभिप्रसाद अभिमत अभ्यर्चयामि अभ्यर्थित ও मर्केरी ... ... ….. ... ... ... 201 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ….. .... ... ... Page ७, ९, १३, २७, ४६ ५, ८.१२, १३, २२. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... …..

C C

१३, २७ १, ४

Words. व्अभ्यर्थ्योभनमঘ अभ्यर्थ्य देवव अभ्यास भ्युपैति हो अमन्दच्छट . अमर अमल ईसे अमोध देवर PRO का रूपधातु व्यर्क लेन कार्थ देव ... अम्भः हु अयं देने अरति अरति मेर अरतिभू कारि रिमा अरुलेर ... ... ... ... ... 5:5 ... ... ... ... ... : : ... ... ... 202 ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... .... ... : ... : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... .... Page

...

६२.

२८, ३३, ४७

१,३६ ६, १४, २६, ४६

Words. अर्थो देজमनेशन अर्हतिज्ञ लक्क T अलङ्कार मन बलंकृत लिन व्यवस अवतंसमीक्षा करू अवति सुर अवपात अवयव ठउन वलोकितेश्वर ... अवश्यम् विद्या अविरल वर शेष मतुव काश्व 5 ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... : ... ... महाभय काठमहासिद्धि व्यसकृत् भउमा परे... ... 203 ... ... ... ... …... ... .... ... ... ... ... ….. ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ .... ... ... ..... Page

४५, ४६. 39

४, १५, २४

Words. असत्यम सह्य असि ग्रसि भाब विमान व्यसना अहं ८८... ….. आकृष्ट ब क्रन्द चाक्रान्त आक्रामि ... आकृति मनुमाऊ आकृति ने : ... ... ... ... ... ... अहं. चहार्य मेरमान अहार्य्यचर्य्यं मे'म।क्ष'¯' अहो म ... शुरू..... व्याय .... ... ... ... : ... ... 204 ... आ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... : .... : ... ... ... ... ... ... Page

६.

२०, २६

१२, १६

Words. आचार K याज्ञा टोप (?) भरून (?) आडम्बर श त्रातपत्र THAN तिथेय आत्मम्भरिमामा आत्मा मा आत्मोपज्ञं मानेभय आनन्द आपद् ज्ञ आपित्सु २३३२३ आपित्सु म आपूर्य्यमाण मोक्ष... आप्त. मार ... ... आबद्धप्रणाम 75सुब आभार. ग्राभोग मारा यमुक्ति व्याया ... ... ….. ... 205 ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page

३०, ३२

१, ४

के

' ४२, ४३ ४८, ४६ २७, २८

Words. यतज्ञ कायत gar व्यायताच क्षम आयात गुर आयुः ठें व्यारम्भ न आरम्भ नय आरात्मक्ष आराध्य खर्च आर्य्य क्षमज्ञान .. आर्य्या सक्षम सक्षम खालम्बि देवय आलীढ़ সबÑ लेख्यकाठ बालोक मन आलोक म आव रामेश ... ... ⠀ h;a ... ... 206 ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ : : : ... ... ... ... ... Page

WWW

१, ४, २२

२१, ३८

Words. आवर्त्त रायमाझ व्यावहन्ति नेरवारसुरु... त्यावश वेद्य GAN'AN यब्रियन्ते न आशाव यासक्त माज्ञ आसन वि आसनगत GAN फाल D55arsıd ... ... इति देख इति दोहर... इन्दीवर ... 3.3 575 इन्द्रनौल इभ या केव ... 000 .….. .... स्य खाद शु आहुबमान परशुरुम ... ... 200 ... ... ... 900 000 600 ... ... ... 207 इ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 600 ... ... ... ... ... ... ... ... I ... ●●● ... ... ... ... .... ... ... ... Page

१८.

४०, ४२ ३३, ४३ 상

Words. T

(as it were) (like)

इव daty ... ईश्वर 53534 3 ÃÍS 3458735 cà: CR eff 35.4 GGAL SÃ A THE BAN CA SAST उत्कट ... ... ….. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 208 chr ई a ... ... ... ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page 84 8€ 8€ 28 85 82

8° 272 27

२३, २४

Words. उत्क्षिप्त ह उत्क्षिप्त उत्खात उत्खात पश उत्तन ⠀⠀⠀⠀ उत्तमाङ्ग भामर्के उत्ताल 5मार् उत्तौर्य्यते प्रवरसुगुर .. उत्तुङ्ग स उत्सङ्ग उत्स उत्सव मार उदक हु उदयगिरि उदार उद्गम उद्गमगत उद्गीत क्ष उद्गौर्य्य लुमाबयरसुरुव उद्ग२१२ 14 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 209 ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 19 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .... ... Page

Words. JETA ZAHN BE ANG CASANO JE DAN 33 954 ega rõâ5 339 59:35 30 N उपचार 3585 NO ... ... ... ... … ….. ... ... ... ... ... 210 ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ : : UCA ….. : : : ... Page

22, 82

36 9

Words. उपचित वशमानय उपच उपठोकित उपदेश तेरवडव एमा उपधा उपमा उपरि, सर्मेश उपरि उपल उपवि उपसेवामदेवय उपात्त ... उपहृत उपहृत मान उपाख्य वेबस उपागति उपात्त ... उपान्तमा उपाधि उपाध्याय ... ... उपाय प्रज्ञ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 211 ... : : : : ... 1.1 Page

२६.

४३, ४४

२०.

२६, ३०

Words. उपेक्षा 5 उपोहात उभय मानेगा उसके उरु ठेव उौंसमवे ऊर्जा ... एक माना एक माउमासु एक माम एका मामा एकेदमामीश एके लवज्ञ एकेक ३३ एला जेल एव 35 एषा २१ एषा १११ .... ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀ ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 212 5 ए .. ... ... ... ... ... .... ... ⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... : ... P ... : ... ●●● ... Page

२५, २८, ४० ४४, ४७ C

३७, ३८ ७, १०, १३

Words. योधमा श्रेष्ठ कच्छ कट सम कट समय कटक कटक मानुबनु कटक कटकभट कटाक्ष कटिं के कटितटी कटु 5मये कणिकां ... कण्ठ मनोर कण्ठ चन्द्रक कथं हेर ... ... मा

(?)

... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 213 ओ IS क ... ... ... : : ... ... ... M ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page १, ४८

१९,२३

8५

Words. कनक माझेर कन्दर्प श कफ़ोरिण कमलिनी कर शाय कर रे कर सिया 25 करभ में करणच् कराल इमा करिना केव करुणा ge कर्पट राइल कर्पर हु"लाम'सु कर्मर में कर्पूर कर्म ब कर्म्मान्त क्षम कर्म्मान्त हमा कला 591 : .... : ... 214 ●●● ...C ... ... : : : : : ... : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... Page

७, ४७ २८, २९ २५, २६

३७, ३८ २३, ३० २९, ३०

.२७, ४७.

Words. कल्प कल्पवृक्ष कल्पान्त jaage कल्याणमोशमा कोल कवि ... कस्मात् उसेर काचित् उप्पर काञ्चन माझे काञ्चनाभ म काञ्ची कान्त महेश मा हु ... कामना काव्य क्ष ... : : ... ... ... ●●● 215 ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ : कान्ता शुशुभ कान्ता कान्दिशौक 5'रेराव कान्दिशौक सुमास'माबेमानदेन काम रुप कामधातु ... : : ... ... ... : ... ... : ... ... ... 600 aa ... : ⠀⠀⠀⠀ • Page

५W

५, ६

१२, १४

Words. काले ह काश्मीर काश्मौरिक किं उ किं म किं किं उ किञ्जका प्रेश किन्तु किरण र किरण पत्रिक किरण 5मन (red) किरौट कौनाश नार कुच कुम कुटिल मा कृन्ताघात कुम्भस्थल कुवलय जुम् ... कुम्भ 5 कुछ মर् ⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ead ... PUD ... ... ... ●03 ... ... ... ... 216 : 4 : : : : 903 11 …... ….. ... ... : : .23 8 ... : 033 215

२३, २४, ३९, ४१

२१, २२ ३७, ३८ 630 Page

२१,३५

Words. कुछ उम कुशलमूल कुसुम मे मा कुछर सुमा कुछर सुरक्ष कूल मा कूलकच्छ कृत शुल 000 छत्वा यज्ञ कृपण कृपा कृपोट कृषि केचित् समक्ष केल केश केश कोटि हे कोटी ... : ●●● ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... 217 ... ... ... 000 ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ….. ... .... ... ... .... CO. ... ... ... ... Page 89

G ५, ४७

२६, ३०

४२, ४३

१८,४०

Words. कोट्ट कोट्टाएर कोट्टाङ्गस्थान कोलाहल मालप कोष ... .... कोषत्व कोष्ठक क्रम ईमा क्रम भगव क्रमात् ईश क्रमाव् ईमपर क्रिमि क्रौड़ष्ति उपहारगुह क्रीड़ा से क्रीड़ा डेम क्रीड़ापुष्करिणी कुध्यन् विदे कोष सोश झुमायष्ट्रय सो ... 000 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... 218 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ .... : ... .... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... : ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... Page

३२, ३३

Words. क्षणेन उपा क्षत थ्र्মझ क्षत क्षतनयन मेमात्र क्षाम #ब चौर न क्षुध् मोक्ष क्षुभ मनुयक्षम क्षोद से क्षोद प्रेम खण्ड क खिन्न रुमध खिन्न ८८८८ खिन्न सु खुर सेवा खेद ... ... : ... : : : ... ..….. ⠀⠀ ... ... 219 ... ... (153 ... ... ... ⠀⠀⠀ ... …….. ° ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ...* Page

...

२६,३० Ac º

३७, ३

Words. गतग्राम R M 950 non geng na 553 0.0 mi गर्भ 000 ... ... a.. 55... ... .... fa ª nfanua ÍNÔNGÃI ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 220 ग ... ... : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... : : : : : : ... ... .... ... ... ... Page 29, 82 88

88 39 2 4, € 4 y

* 2 * 2 2 P 82, 83

Words. गल मोन ... गलरुचक गिर् मा गिरीश गौण मानदर गुटिका हेतु ... ●●● ... Tu Ñ555 गुणौध रू 5 कमांसा गुरु म गुहा सुमा गृह हिम गृह ॥ऐस गेह मध गोष्ठ माझ ... ... ... ग्रहण नुप यामणी माते ग्लान रुप : ... ... ... ... यन्थि मनुष्य ग्रह अनुम ग्रह पत्र (प?) 221 .... ... .... ... ... ... : ... ... : ... ... ... ... ... ... .... ... ... ... ... ... ... ... ... : .. ... २१, ३२, ४४, ४७, ४८

... ... ... Page ...

.३०

३८,३९ २०, ३० .. २७, २०

G ३८, ३९.

Words घन 5मझ घन ड्रोम (thick) चनकरुणे प्रुम।बट्टेब'ड्रीमा'सव a 55 च ... ... चम में चक्र चक्र ाज्ञ (assemblage) चञ्चव् मार्के'८' चटव् मामास चतुद्दप चातुपक चतुर्मार चन्दन उद.59 चन्दनाद्रि चन्द्रक चन्द्रातप चन्द्रार्क ... ⠀⠀ : : 222 घ ... ... ... ... ... ... 200 ... ⠀ ... ... Page

१३, १४, ४३

Words. चर माने चरण ज्ञ चरण चर्य्या गुरु चलत् माī'८ चलत् शुभम चामर चामौकर मोर : चारु चार्लो समन चित्र मळ (wonderful) चित्र AN (image) चिन्ता समব चिन्तामणि चिर शुरेश चिह्न दाब चीवर चुम्बि चूड़ा मामा चूर्णवासस ... ... ….. 228 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... .. Page

२२, ४८

१,३९

Words. चेट में मिश चेट विश चेतस् रोमन छटा छद्मन् छेद 35 जगत् जगति नग्व जन न झ जननी मामा जनयितुं जनित जनित जन्तुळात जन्म लेन जन्मभाज् मायादेव ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... 224 BI छ ●●● ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... .... ... ... ... ... ●●● ... ... ... ….. Page २२, २३

२९, ३० m

go 3

Words. @ a ga जात ... Stra MAY NA and w जायते 35 star H sia wa g 52 7553 Ja 35:5 535 15 ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 225 ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀ ... ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... : : ... ... ... ... Page ...

3,40 28, 24 88 8€ 88, 89 23,7, 88, 84- 88 2 2 2 2

Words. SATH 35.53 a at N ata 535 तत्पर de 55 तत्परात्मा 5555554 Act 55:959 ... तथागत arifa z as 559 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ . ... ... ... ... : : ... 226 21 ... '... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... : : ... :: ….. ….. ... ... ... ... ... Page

30, 88

O O

28, 28 88, 86 2

Words. ‹‹** Â¯Ã¶5 . a N तन्त्र 575 at 94 तर a carg de 85'4 and 350 ª 39 d 35 GT at 5 ai 5.59

(greater)

and atet er ... ... ... ... ... 227 ... : .... ... ... ... ... ... ... ..... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page

4, 20, 25 28

8€

२८, २९ gu 9 2 22, 80 22 Nor

3° 2, RR, 85

Words. वारिणी म ताल रोमार्केश तृष्णा तृष्यन्तं à 5:57 तावक तावत् तिग्मांशु लेन तिग्मांशु श तीक्ष्ण को तौर तीर्थ ata 20:35 तुरंग 5 तुलित सम तुल्यका तुल्यकालं.झंभथ्र्म तू म तूर्य्य (= दत्ततूर्य्य ) वचमाक्षप : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... 228 ⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... Page १, ४, ५० ४२,

ु

३५, ३७

Words. a 165 à D य त्यजति र त्यजति म त्रस्यन् समग'डे त्रि मधुम त्रिगण्ड त्रिजगद् त्रिदशालय त्रिभव BON 35 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ त्वक् सुरुध त्वक् १ त्वत्तः भिक्ष त्वद सिर ... ... त्रिमदमदार त्रिलोक ईमादेवमालुम त्रैलोक्य हेमामासुम ... ... ... ... 229 ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ⠀⠀⠀ ... : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ Page

२६.

30 २४, २५

६, ४२

२५, ३२, ३७, ३८, ४७, ge

Words. त्वय 55 त्वद सुरु त्वदीय सर्गो त्वदुचित दिश त्वन्नाथ समोरय त्वम् सिर् त्वम् 35 त्वयि सिय त्वयि ऐस त्वां त्वां दिव्य त्वां समा दंष्ट्रा म दण्ड सुमा दत्त 45 दन्त हो दन्त महे दन्तिन् शाळेव दरिद्र ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... 230 ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... .…. ... ... ... ... ... ... ... ... ... .... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ Page २४, २७, ४०, ४३

... ⠀⠀ ..….. ... ... ... ... ... ... 88

१७, ३१ १८,२८

Words. दर्घ ईमान दर्ष ईमानय दल 75।ज्ञ'ध दलित दशन हो दशभूमीश्वर दस्युकेशन दोहो दो रोमा दान सुखाय दाननिर्झरिणी दाम माध दामदोला दारुण मे दास दास्य दिक् समास दिक्चक्र सुमासक्रमास दिग्धार्थ देव दिनमणि ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ : 281 : ... : ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9.. ... ... ... ... ... ... ... : ... ... ….. ... Page

३२, ४२

Words. दिवस देर सेर दिवस म दोन १५१८ म दीप दुःख झुमा मष्ट्रीय दुःखौ झुमानञ्जलरूप दुःप्लिट सुरुम दुग्ध 25 (Instre) दुरन्त शरमे दुरित होमाय दुर्मंग भव दुर्लङ्घ मॉम परे दुर्विदग्ध मामब दुर्विदग्ध क्ष दुष्कृतं देशमुख दूरात् ६८5 दृष्ट दृष्टि सुरक्ष दृष्टि मात्रैमाश्रय देवकन्या ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... 232 : : : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ⠀⠀⠀⠀ ... ५, १०, ३१, ४४, ४८ ७, ४६

... ... : ... Page ...

666

Words. देवी सर्ने af दैव श दैव २१ दोला सिमास दोष व दोस् माय दोस मा द्दिषत् द्दिष्ट ए दीपो ⠀⠀⠀⠀ TÀ RETORIK धन वे ... द्योतायमान ZIRYYZSIYRÅ द्योतायमान मारे म दिप मानेवर

(?)

हिरेफ 233 ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ध ... : ⠀ ⠀ ⠀ : : : ... ... I M : Page

२६,३०

१८,३०

२४.

२१, २८

Words. धनविहार धरा परे धर्मकाय धर्म्माकर घवल 50।5 धात्री शुभ धाम रिवेश धाम Ta धारणौमन्त्र धारा मॉन धिक ना धिधिक ना धी धूम 57 धूलि हुभि धूलो हुआ घृत भ धौत प्रमुखम ध्वंसय ह ... 234 ... ... ... ... ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀ ... : ... .... …. Page

७, ८ V

१७, २१

Words. ध्वान्त गुरुय न स नो न 215 न Aga नख होने नदति ।N3८ नदी में ननु देशक नन्दन १२३ नमः २ नमव् 554 नयन मेमा नर ने नरर्द कार नलद नव मार नाग F9 : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 285 ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ : ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... Page ७, ४७

१६, ४२

४२, ४३

Words. नाड़ी नाथौकृत्य ममेरा नाद नाम न नाम महर नाम्ना नायिका निकर मास निचय माल गिद्रा महि निधि मा निबद्ध पक्षरुप नियतवेदनीय नियुक्त साम निर्धन वेर मेर निर्माण ger ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ निर्माणकाय निर्वान्त य निर्वान्त म निर्विशेष समावेयर .. ... 236 ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... : Page

१२, ३५

१३,१८

খ

२३, ४२, ४३ ४०, ४२, ४३ २९, ३०

Words. निवसन मा निष्कुषित निष्पतत् २०३ निष्पन्द मार्गेमनेएउ निष्पन्द माने निष्यन्दीभूत नौल है नुति नुतिपर नूपुर नृप नेप नेपथ्य कक्ष नौका न्याय 3 पटवर क्षम पथ्य समय 'पदमा पद मारन पद ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... 287 ... प B ... Page

१,१२

१२, १४

Words. पयोधर पर मान परगति परिणत अॅबबुचेम ... परिणाह परिभव प्रेममा ... परिमलामोद परिसमाप्त ईमा' 34 35 परुष परेभ्यः परेषां पचाय पवित्र माध पवित्रीकृत पशु ... पश्यन् पश्यन्ति पात माय पाताल दा पात्र पाद QAN भा मानाक्षी ... ... ... ... ... ... 288 ... ... .... ... ... ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ●●● Page

५, ६, २० २,

ন

२६.

१२.

१०,२६, ४०

Words. पादौ पापा पाप ड्रीमाय पापहन्ती ड्रीम पापी ड्रोमाउन पारि पारिजात सायबर पाश माझ पाश मानध पाशलता पिता स पिनहि प्रेम 1 एट शुरू पुण्डरीक पुण्यवस पुण्याई वेश पुत्रशु पुनः * पुरोहि ⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... 289 ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... 200 ... ●●● ... ... ... ... ... ... ... ... .. ... ●●● ... ... ... Page ५, २६ १३, २१.

३५, ३६ २१, २२ N

२२.

२६, ३७, ४८ 83

Words. पुरतः 595 पुष्टि क्षय पूजा मर्केदव पूत मान यूति हुत्भध पूय मा पूर एमा पूर माझ पूर्ण विव पूर्खमाण क्ष पूर्खमाण पृथग्जन के पृथ प्रकटा मनाम'म प्रकटित क्षमत प्रकोष्ठ समाऱ्य प्रखर १८ 553 प्रज्ञा प्रज्ञादृष्टि प्रणय : ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 240 ⠀⠀⠀⠀⠀ : ... : : : : : : : ... ... ... ... Page २८, ४६

२१. १८.

D 89 88 ३८, ३०

Words, प्रणयविनिमय ¯"पZशक्षÐ" प्रणयविनिमय समय प्रविधि भन प्रवपति म 59°5:3ès प्रतपति प्रति प्रतिग्रजाव ... प्रतिज्ञा मउन प्रतिदिवस प्रतिनिधि मकुंद्रक्ष art प्रबोली नस प्रत्याच सुमार प्रत्येकबुद्ध प्रथम प्रथमतर प्रपिंषत् मार् प्रबल सम प्रबोध सघर प्रभाव अनु 16 ... ... 000 ⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... J८क्षÑब'5′र्थे ... 241 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... COO 040 ... ... "" ... : ... .... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ●●● ●●● 000 Page

२५, २६

Words. प्रभृति स प्रमद समाबध प्रमद प्रमाण प्रमाणपुरुष प्रयायात् प्रयुक्त इमामञ्जुभ प्रवचन प्रवर मर्केमा प्रवीण क्षম।क्ष हुमाय प्रवृत्ता G95 माय प्रवृत्ता प्रसक्त प्रसक्त बय प्रसभ 5 3335 प्रसाद र प्रस्थानचित्त प्रहत 85 प्रहत मर्वेद प्रहत म ... ... ... ... ... .... ... ... ... ... ... 242 : : : : : .…... ... ... ... ... ... ... ... ..... ... ... ... ⠀⠀⠀ : : ... ... .... ... ... ... ... .... ... T Page १४, ४२

Words. प्रहरण केवळ प्रहार प्रहार मञ्जुरंध प्रहृष्ट समा प्राक् भ प्राणिनां ज्ञेमाळात ब 9T8 15:4 प्राप्त विच प्राप्नुवन्ति प्रेममा प्राप्य प्रार्थना देवमा प्रार्थयन्ते प्रास 55 प्रासप्रहार प्रेशखरूप प्रेत प्रेष्य प्रेष्योभूय प्रोत बहुब श्रोत नक्षय ... ... : FE) : ... ... .... ... ... ... ... ... 248 :: ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ……. ... ... ... Page ... २३, २४, ४२

: : : ... : ... ... ... ... ●●● ... ... ... ... ...

६, १२

Words. प्रोद्यत् सम प्रोद्यत् समास प्रोद्यद्वाल 55 प्रौढ़ घरघर प्रौढ़ ईदमा फणा मारेबग फणिन् नेव फल सब फल बु फुत्कार सुरुमै फुत्कारपूर फूत्कृति बन्धुपा बन्ध्य देवे मेर बल वस बडवलगिन् 35 * ... ... ... 244 ... ... ... ... ... ... ... ... IS ब ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ….. ... ... ... ... Page

१७.

२१, ४१

८.४८

२२,३०

Words. बहुशः माहु बाल करण बालार्क बाड मा बुद्ध बुध माध बोधिचित्त बोधिसत्त्व बोधिसत्त्वदेशीय ब्रह्मज्ञ ब्रह्मा क्ष भक्ति मुझ भक्ति क्षम भक्ति व भक्त्या क्षमत भगवति भगवती भट भट्टारिका ⠀⠀⠀ ... ... : ... ... ... ... ... ... ... म 75क्षम ... ... ... 245 ... ... ... ... : ●●● ... ●●● ●●● ... ●●● ●●● ●●● ... ... ¡ : ….. ... ... ... ... ... ... ... ●●● ●●● Page 000 २, ३६ १,४०,५०

१, १३, २६, ४४

Words. भद्रघट RE भर पुर भमान भर्खमान भने H 15 अवति गुर अवती भवभय भवशम भाग्य समन भाण्डागाराध्यक्ष भार 65 भार्ग्या हुअ भाव देश भावुक भाव्यमान समय भाखव प्रेम भाखत् माझय ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... : 246 ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀ ... : ... ●●● ... ... ... ….. ... ... : ... ... ... ... ... Page 98 8° ३८, ४०

gº 8⁰ U

W D

T Words. भिक्ष भिन्न हमा भिषक् ध भौताय मुझ 955 भुज सुप भुज सुरू (enjoyer) भूक्ष भू गु भूतल सामा भूतलस्थ भूमि ज्ञ भूयः सुरक्ष भूयः भूयः ८ भूयस्तरखे भूषामा भृकुटिम व् ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... .….. ... 247 ..…. ... ... : ... ... ⠀ ... ... ... ... ... .... ... ... ... ... ... ... 2.0 Page

१३,१४

ब

१२,२८

२१, २६

१६, २०

A Words. भेद 3854 af मञ्जरी मनौर i ga भ्रम भ्रमित 155 An T ... ... ... ... ... : ... ... ... : ... 0.0 800 000 248 ... ... ... ... ... ... : ... ... ... ... ... : ... ... ... ... ... ... .... ... ... Page

२७, २० 83 29, RC RO, C 85

?• (°

2,5, RR, RR २०,२१

Words. मदमामे मद गाय मद मुश मद शम मदनदौ मधु ई (?) मध(?) मधुर १८९८ मध्ये 955 मनस् मन्त्र माबरह्मान मन्द वरपुरु मन्द ११८८ मन्दभाग्य प्रायमरू मन्दाकिनी अवमेव मन्दार मह मन्मथदर्य 2 मम मममी मया मामीस अयि दमामी ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ .... ...D 249 .….... ... ... ... ... ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀ ⠀ .⠀ .... ●●● ... ... ●●● ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀ ….. ... ... ... ... : : ... ... ... ... Page

१५, ४७

Words. मयि समा मयि मयूख दरवेश मरिष्यत् २३८२ रह मरुत् मर्यादा भूमि मलय महतौ ठेवरों महाळे महा ठेव • महाकेलि महाभय महाव्याधि महासिद्धि मही क्ष महीने मां म मांस मान मांसौ माता म .... ... ... 800 ….. ... ... ... ... ... ... ... ... ●●● ... ... 250 ... ... ... : ..B : : ... ... ... ... .. ... ... ….. ... ... ... ... ... ... ... : : ... ... : ... ... ... ... .... ... Page

४२, ४३ m

३४.

ह

४, १५, २४

३८.

२५, ४८ D

Words. मात्र उम मात्सर्थ्य सेवा मादृश 5 माद्यत् श माधुर्य्य (= मधुरम्) শস मान मानसेन्द्रिय माया माया 1777 मायाजाल मार मार्ग माला सुम मित्र वेबमाक मिथ्या मारे मिथ्या न मुकुट उदयव मुखडे मुख हेर्ने मुख ... ... ... ... ... ... ... 000 ... ... ... ●●● ... 251 ... ... ... ... ... ... ... ... ... 000 ... ... ... ... ... ... ... ●●● Fr .. ... : ... ... .. ... ... ... ... ... ●● Page

१४,१५ , 88

३५.

१४, १५

go ४९,४८ O १८, २१, ३६ ge

२३. १७.

Words. मुख्य मार्ड में मुण्ड मुदित मार मुनीन्द्र मुरज मूक नुमान मूढ़ मूद गुरुद मूर्त्ति ब गरेमान म्हगरिएईमामा मृत्यु २४ पदमा मोक्षदार मोट्ट पक्ष में मौलिउडक यः मा यः 5 अव मा ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 252 य ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .... ... ... ... ... ….. ... ... ... ... ... ●●● CD ... ... ... Page

mm ३६, ३७

२४, ३०

१०, २७

१४, ४८

Words. यत्तु मा यद् भवान यदि मायने यस्मात् मासु यस्य याच्या महालय याति यात्रा मे यादृशौ यान प्रेमाम यापना याबात् ... ... ... ... ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀: ... ... ... ... यावक यावदन्ते युक्ति रमेश (connection) युवति हुएभ युमत् सि5 युश्मव्ही यूक रोमा योगिन् ... ... 258 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .... ... ... : ... ... ⠀⠀ ... .... : ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... Page 88

2iWNm Www

२६, ३६

२५, २६

Words. रक्षस् विर्ये रक्षा शुभ रचना मो रचित र रचित य रज्जु माध रटित रतिक्षम रत्नदेव ठेव रत्नवरों के रथ्या रमणी मारम रस रसना रसनाध्वनि रसायन राग 55 राम र रारटौति .... ... ... ... ... 254 र ... ... : ... ... ... ... ... ... : ... ... : ... : : Page

२०, ४२ २१, २२

८,३९

Words. रियु दा हेर रुच् रुचक रुचिर राज् करू रुगा रुरुणा ज्ञेभज्ञेभाज यदित 57 33 34 59 रूप व रूप मानुमास रूप * रूपक --- ... ... ख्यधातु रोमन् सु रोमन् म रोमाच्च भ रोरुधौति मार्केरी रोरुषौति दिएर मोर ... ... ... 255 ⠀ ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... Page

४०, ४२

४०, ४३

६२, ३८

Words. लक्षण महर लक्ष्मी रू लक्ष्मी राम लक्ष्मी शायर लघिम ⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... 209 ... लघुतया W८:ो८"वेक्षशुरू लमे 35 लवङ्ग से लाक्षा मान लिखित ९३सारे लिखित बय লিङ्ग হুমস ⠀ ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ ... ... ... ... ... लिहायमान लेखनी मा लेश स लोक रहेमादेव लोकेश्वर हेमादेवमा लोल शुभम ... ... ... 256 ... 000 DOB 0.0 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ●●● ... ... 000 ... ca. ... ... ... ... ... ●●● ... ... ... ... ... ... Page

३७, ३८

१६, २० ३२, ४५ ८, ३९, ४८ 8G

Voeds. 218 2923 सोलर वक्त वत्र रहे यत् वन्दित : मानु बन्धनास बराम नरगुटिका

(e)

वरयुवति घराक नयमान रक्षा बहते रमेश 19 ARA ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ 63 8. : 110 ... Page 39 २१, ३४ २०, २६ २,३

२६,२८, ३२

Words. 785 auf af N 35 *FF 40 4 A afagy ... ar Base A53 वाच् मा TOT STAN वाचार HIN STAR 25 039 4 3355 224 6:a 3DD SEB BAY C.F. 909 &ND 258 200 PEL BUS ... 295 ... 360 ear .. 300 904 COR **4 Ino 229 22 20 89 20

135 98 RR,RR 85 €

Words. ar 5152 T 55 Tel A ard 2kg FEN ... BTWAS SARKOVAN fame arg fama fata 58145 OFE ... BUB .39 famatota ay... PafORST REVERS far GETSE fara ga faana fara विद्या विद्याधर faya 2²1 TART NANA 259 200 *** ... 202 22, 2 RO Do 2€

ye & RE 98

Words. विडिवत्झर fa* 2:35 विनसत् रुप विनय SAR विनियतित अन विनिमय विग्दति सः विश्व विपुल विपुल क्ष विन बन विभवा विभिन्न श विभूति विभूति सर्वेशद विभूषः शक fa विरचित म विरुद्ध विश्ववति 58145598 BA A ... ces 240 ... 280 940 813 862 60" 0.0 Dec 343 R..8.

85 १२, २७

Words. fa faana wa SA JOKER fa 24 faia 458 fa 37455 Rew SAH RETT AN SEP 2 fama A for 40404 far for BANCH far! विवर faw fe 51 FEARS alfa 35 Stan Erak 21. 140 DSO ** 914 830 480 261 she 63 491 000 S Page 25 23 gé 29 29 39 83, 38 BE de 8 o 30

Words. दौसा ate son va a 25 SARASSATE a s 430 OF afa fe at 8615 2000 55 For ART FRA हिंदू वैद्य 34356 3ers! Jer STATI 80 ... ANY ... 262 ... 940 900 are 310 ... ... 139 36, 80 8⁹ 88 96 8, 29, 2

साथ 2017 4631 काय व्यायद कर वार बुध व्यापार क व्याप व्याहर व्यवासि शोमद् भागव व्यखि आय शकल शक्तिस प्राचौ पत या भा PED 5.e ... CO. Ast 999 980 w.. .. 203 HOD CUR ... LVD ... (... Pogi

38 २२, १४

३६, ४१

35 10

Words. 2 KARA SO SAN MEN MONI ther ga fafa 25 fax: 37 fuer 3: VA Q 54 55 ser या সূলনৱী शेखर N 204 360 ..U 629 1 " eav 8 300 Page 89 33 2, 25, 26 38 RE, Bº P.S.

20 RO go 39

Words. PATHI (F) श्रद्धा CA ¤à ¤¾¤×¤§ श्रावक N DE BAN .. 82 57 ... ... 7 5:44 Herr (cool).

(luminous)

... ... ... 261

; garaga 4. 30 8 28 sa! 23 : 88 : 88, 89 M All 3 83 : O ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ :

Words. साहस्य feit L fe À सिद्ध 44 faze d ferd jala I NONN göraat 950'6z C 35498 3598 सुगतमहावर्त्म TYNK सुत सु सुर है मुरदीर्घिका Beher Z() ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀ .... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 26

4 To 16 DO 152 &G 38 % :

Words. म्फार वायर स्फ़ौत केव स्फीत HAA 17 स्फुट स्फट स्फटिं स्फ, रत् मा स्फरत् स्फ, लिङ्ग स्फर्जत् सेवे मा स्फोट न स्फोट स्फोट स्फोटयसि स्मर स्मृति 5 मेर हुम स्यात् वक् श्लेम खग्धरा म ... ... ... ... ... ... ... ... ….. ... ... 27